Avrupa Parlamentosu, AB’nin uzun vadeli bütçesine ilişkin pozisyonunu kabul ederek yüzde 10’luk artış ve AB düzeyinde vergiler talep etti. Avrupa Parlamentosu üyeleri, 2028-2034 dönemi için bütçe görüşmeleri yoğunlaşırken zorlu müzakerelere hazır olduklarını belirtiyor.
Avrupa Parlamentosu (AP), bir sonraki ortak AB bütçesinde yaklaşık 200 milyar euro artış talep edecek. Bu talep, kaynaklar konusunda hararetli siyasi müzakerelerin önünü açacak.
REKLAM
REKLAM
Avrupa Parlamentosu üyeleri, bütçede genel olarak yaklaşık yüzde 10’luk bir artış istiyor. Ayrıca COVID-19’un ekonomik etkileriyle mücadele etmek için 2020’de çıkarılan ortak borçlanma aracı NextGenerationEU’nun geri ödemesinin bütçe dışında tutulmasını talep ediyor.
Avrupa Komisyonu, geçen temmuz ayında müzakereler için başlangıç noktası olarak 2 trilyon euroluk bir bütçe önermişti.
Parlamentonun pozisyonunun, çok yıllı mali çerçeveye katkılarını artırmakta isteksiz olan AB hükümetleriyle çatışması bekleniyor. Parlamento’nun talep ettiği bu rakam, üyelerin bütçe dışında tutulmasını istediği NextGenerationEU geri ödemesi hesaba katılmadan hesaplandı.
Avrupa Parlamentosu, pozisyonunu 370 lehte, 201 aleyhte ve 84 çekimser oyla büyük çoğunlukla kabul etti.
AB ülkelerinin şimdi kendi pozisyonlarını ortaya koyması bekleniyor. Ardından kurumlar arası müzakereler başlayacak. Bu görüşmelerin zorlu geçmesi bekleniyor çünkü AB’nin uzun vadeli bütçesinin hem Avrupa Parlamentosu hem de 27 üye ülke tarafından onaylanması gerekiyor.
Avrupa Parlamentosu Başkanı Roberta Metsola, AB hükümetlerini harcamaları artırmaya ikna etmek için izlenecek müzakere taktikleri sorulduğunda, "Parlamento’yu asla hafife almayın," dedi.
Siyasi grup liderleri de direnme sözü verdi ve Parlamento’nun AB Konseyi'nin pozisyonunu yalnızca onaylayan bir kurum gibi davranmayacağını söyledi.
Sosyalistler ve Demokratlar grubunun başkanı Iratxe Garcia Perez, "Bu bütçenin Konsey’de kabul edilip sonra telefon görüşmeleriyle dayatılabileceğini düşünenler bu Parlamento’yu tanımıyor," dedi.
Avrupa Parlamentosu genellikle bütçe konusunda üye devletlerden gelen baskıya boyun eğiyor. Ancak bu kez Parlamento içinden birçok kaynak Euronews’e daha sert bir tutum beklendiğini söyledi.
Parlamento bütçe kesintilerini kabul etmeye hazır değil. Çünkü merkezci çoğunluk, hükümet liderlerinin kendi iradelerini dayatabildiği önceki yasama dönemlerine kıyasla daha dar.
Bir Parlamento yetkilisi, "Şimdi bütçenin reddedilmesi için birkaç fire yeterli olabilir; çünkü anlaşmayı raydan çıkarmayı hedefleyen çok daha fazla aşırı sağ milletvekili var," dedi.
Aradaki farkı kapatmada kilit unsurun muhtemelen "öz kaynaklar" olması bekleniyor. Bu kavram, üye devlet katkıları yerine doğrudan AB tarafından toplanan gelirleri ifade ediyor.
Komisyon, beş yeni öz kaynak önerdi. Mevcut üç kaynakta yapılacak değişikliklerle birlikte bu kaynakların yılda yaklaşık 58,2 milyar euro gelir yaratması bekleniyor.
Yeni gelir kalemleri; sera gazı emisyonlarına (ETS1), AB dışındaki emisyonlarla bağlantılı mal ithalatına (CBAM), elektronik atıklara, yıllık net cirosu en az 100 milyon euro olan büyük şirketlere (CORE) ve tütün ürünlerine (TEDOR) uygulanacak.
Kaynak, "Bunlardan hangilerinin onaylanacağının aslında çok önemi yok. Önemli olan, bunun AB ülkelerinin ulusal katkıları artırmadan AB’ye daha fazla para aktarmasına imkân tanıyacak olması," dedi.
Parlamento’nun önerisinde yüzde 10’luk artışın bütçenin üç ana önceliği arasında eşit şekilde dağıtılması öngörülüyor: Ulusal planlar, rekabetçilik fonları, Horizon Europe ve Global Europe.
Rekabetçilik Fonu, Avrupa’nın küresel ekonomideki konumunu güçlendirmeye yönelik önlemleri destekleyecek.
Horizon Europe inovasyon, eğitim ve araştırmaya odaklanırken, Global Europe AB’nin dış faaliyetlerini kapsayacak. Buna güvenlik, üçüncü ülkelerdeki projelerin finansmanı ve insani yardım da dahil olacak.
Avrupa Parlamentosu’nun önerisi, bütçe yapısında köklü bir değişiklik getirmiyor. Ancak artan esneklikle bağlantılı endişeler dahil olmak üzere çeşitli risklere karşı uyarıda bulunuyor.
AB fonlarının dağıtımı için ulusal planlar oluşturulması, Avrupa Komisyonu’nun önerisindeki başlıca yeni unsur. Avrupa Parlamentosu ise bunu desteklemiyor.
Komisyon, harcamalarda daha fazla esneklik sağlamak için programların daha geniş alanları kapsayacak şekilde genişletilmesini önermişti.
Ancak Parlamento, bunun faydalanıcılar açısından şeffaflığı ve açıklığı azaltabileceği uyarısında bulundu ve bütçe denetiminde daha güçlü bir rol talep etti.