ABD’nin, NATO’nun kullanımına sunduğu kabiliyetlerde azaltıma gideceğini açıklaması bekleniyor. Bu adım, Trump yönetiminin daha önce sinyalini verdiği, Avrupa dışındaki önceliklere yönelme politikasının bir parçası. Karar, NATO topraklarındaki mevcut asker sayısını değiştirmeyecek.
ABD’nin, bir işgal ya da savaş durumunda Avrupa’nın kullanımına sunulabilecek asker sayısında büyük kesintiler açıklaması bekleniyor.
Karar, ABD’nin Avrupa’daki kuvvet konuşlanmasına yönelik önceden planlanan değişikliklerin parçası olarak geliyor. Bu adımın sinyali, Trump yönetiminin başında, Washington’ın "Önce Amerika" doktrininin öncelikleri doğrultusunda verilmişti.
ABD’nin, Rusya’nın Şubat 2022’de Ukrayna’yı geniş çaplı işgalinden bu yana NATO topraklarında yaklaşık 76 bin askeri bulunuyor. Bu sayı, Soğuk Savaş’tan bu yana en yüksek seviyeye işaret ediyor.
Cuma günü yapılması beklenen açıklamanın, esas olarak NATO müttefiklerinin erişebileceği ABD kabiliyetlerine odaklanması ve kıtadaki asker sayısını hemen değiştirmemesi bekleniyor. Ancak bunun da gelecekte değişebileceği belirtiliyor.
NATO’nun kıdemli askeri danışmanı Albay Martin O’Donnell, Euronews’in Europe Today programına verdiği röportajda yaklaşan planları doğruladı. O’Donnell, bunların ABD ordusu ile NATO askeri stratejistleri arasında süren temasların bir parçası olduğunu söyledi.
O’Donnell ayrıca, ABD’nin taahhütlerini azaltacağı alanların, Avrupa ülkelerinin kabiliyetlerini ve savunma yatırımlarını artırdığı alanlarla doğrudan örtüştüğünü belirtti.
O’Donnell, "Bu düzenlemeler, son aylarda NATO ile görüşüldü. Bu konuda sürpriz olmamalı ve odak, Avrupalıların gerçekten çok güçlü şekilde devreye girebildiğini gördüğümüz alanlarda olacak," dedi.
Geri çekilme
Açıklama, şu anda NATO topraklarında bulunan ABD askerlerinin sayısını doğrudan azaltmasa da, bir NATO askeri kaynağı Euronews’e, kararın kriz ya da çatışma durumunda ABD’nin Avrupa’ya sağlayacağı maddi desteği azaltacağını doğruladı.
Bu arada Pentagon’un baş sözcüsü Sean Parnell, salı günü yayımladığı açıklamada, ABD’nin Avrupa’daki askeri duruşuna odaklanan "kapsamlı, çok katmanlı bir süreç" kapsamında NATO’ya tahsis edilebilecek asker sayısını gerçekten azalttığını söyledi.
Haber, Pentagon’un ABD ordusunun 2. Zırhlı Tugay Muharebe Ekibi’nden 4 bin kişilik bir gücün Polonya’ya konuşlandırılmasını aniden iptal etmesinden sadece haftalar sonra geldi.
Tugayın konuşlandırılmasının iptali, Trump’ın daha önce aldığı bir kararın parçasıydı. Trump, Almanya Başbakanı Friedrich Merz ile yaşadığı kamuoyu önündeki gerilim kapsamında 5 bin askeri geri çekeceğini açıklamıştı.
Trump, Merz’in Beyaz Saray müzakerecilerinin Tahran rejimi tarafından "küçük düşürüldüğünü" ve ABD-İsrail’in İran’daki savaşının kötü tasarlanmış olduğunu söylemesine tepki göstermişti.
NATO müttefikleri, ABD’nin Batı Yarımküre gibi başka sahalara yöneldiğini söylemesi nedeniyle ittifak topraklarındaki Amerikan kuvvet konuşlanmasında değişikliklere hazırlanıyor.
Son asker azaltımına ve ilave taahhütlere ilişkin süren görüşmelere rağmen O’Donnell, ABD’nin hâlâ NATO’ya bağlı olduğunu ve kıtada güçlü bir varlığını sürdürdüğünü söyledi.
O’Donnell, "Kara kuvvetleri, hava kuvvetleri, deniz kuvvetleri ve şu anda NATO’nun en büyük özel kuvvetler tatbikatı Trojan Footprint’e katılanlar dahil özel kuvvetlerden oluşan on binlerce personelin temsil ettiği muazzam gücü gözden kaçırmamak önemli," dedi.