Wall Street Journal’ın haberine göre, ABD Ortadoğu Merkez Komutanlığı (CENTCOM) da dahil olmak üzere, dünyanın dört bir yanındaki komutanlıklar, Anthropic’in yapay zeka araçlarını istihbarat analizleri, hedef belirleme ve savaş senaryolarını simüle etmek için kullandı.
ABD hükümetinin, İran’a yönelik saldırılar sırasında San Francisco merkezli yapay zeka şirketi Anthropic’in araçlarını kullanmış olabileceği öne sürülüyor.
REKLAM
REKLAM
Saldırıdan sadece saatler önce ABD Başkanı Donald Trump, federal kurumların şirketin teknolojisini kullanmasını yasakladığını açıklamış ve, Pentagon’a mevcut sistemleri kaldırması için altı aylık geçiş süresi tanımıştı.
Karar Anthropic ile Pentagon arasında aylardır süren gerilimin ardından gelmişti.
Pentagon ile Anthropic arasında şirketin yapay zeka modeli Claude’un askeri kullanımına ilişkin anlaşmazlık vardı. Anthropic CEO’su Dario Amodei, şirketin yapay zeka sistemlerinin şu iki alanda kullanılmasına izin vermeyeceğini defalarca vurgulamıştı: ABD içinde kitlesel gözetim ve insan denetimi olmadan çalışan ölümcül otonom silah sistemleri.
Pentagon ise yapay zeka sistemlerini “tüm yasal amaçlar için” kullanma hakkına sahip olması gerektiğini savunuyordu.
Maduro'dan Hamaney'e mi?
Claude araçlarının Venezuela Devlet Başkanı Nicolas Maduro’nun yakalandığı askeri operasyonda da kullanıldığı ortaya çıkmıştı. Pentagon'un Claude'u veri analiz şirketi Palantir ile yapılan anlaşma üzerinden kullandığı belirtiliyor.
Wall Street Journal’ın haberine göre, ABD Ortadoğu Merkez Komutanlığı (CENTCOM) da dahil olmak üzere, dünyanın dört bir yanındaki komutanlıklar, Anthropic’in yapay zeka araçlarını istihbarat analizleri, hedef belirleme ve savaş senaryolarını simüle etmek için kullandı.
Haberde konuyla ilgili şu ifadelere yer verildi:
"Başkan Trump, federal hükümetin Anthropic'in yapay zeka araçlarının kullanımına son vereceğini açıklamasından saatler sonra, aynı araçların yardımıyla İran'a büyük bir hava saldırısı düzenledi."
İran'ın dini lideri Ayetullah Ali Hamaney, ABD ve İsrail'in cumartesi sabah düzenlediği hava saldırılarında öldürülmüştü. Hamaney'in Tahran'daki ofisinde öldürüldüğü düşünülüyor.
Adı açıklanmayan ABD'li kaynakların Claude'un Ortadoğu kuvvetlerince hedef tespitinde kullanıldığını söylemesi, Hamaney suikastında yapay zekanın rolüne dair soruları gündeme getiriyor.
Claude'un bu tür kritik görevlerde kullanılması, Anthropic ile Pentagon arasındaki ilişkilerin bozulmasına rağmen, modelin ABD askeri operasyonlarına halihazırda entegre edilmiş olduğunu düşündürüyor.
Anthropic hukuki mücadele başlatıyor
Anthropic’in Pentagon ile “savunma operasyonlarında sorumlu yapay zeka geliştirilmesi” amacıyla imzaladığı ve değeri 200 milyon dolara kadar çıkan bir sözleşmesi var.
Şirket ayrıca Palantir üzerinden yapay zeka sistemlerini gizli savunma ve istihbarat ağlarında kullanılması için sağlıyor. Anthropic, bu tür gizli ağlarda hizmet sunma yetkisi alan ilk büyük yapay zeka şirketlerinden biri olmuştu. Ancak Trump'ın son kararıyla tüm bunlar riske girmiş durumda.
Pentagon son gerilimin ardından şirketi “tedarik zinciri riski” olarak sınıflandırılacak. Bu sınıflandırma Anthropic'in, ABD'de adeta yabancı şirket muamelesi görmesine neden olabilir. Bu etiket nedeniyle, ABD hükümetiyle iş yapan tüm şirketlerin Anthropic ile bağlarını kesmesini gerekecek.
Anthropic ise karara karşı hukuki mücadele başlatacak. Şirket yaptığı açıklamada, Pentagon’dan gelen baskıların kitlesel gözetim veya tamamen otonom silahların geliştirilmesine yönelik tutumlarını değiştirmeyeceğini belirtmiş ve “tedarik zinciri riski” sınıflandırmasına mahkemede itiraz edeceklerini duyurmuştu.
OpenAI bakanlıkla anlaştı
Pentagon’un Anthropic’in yapay zeka modeli Claude’a sınırsız erişim talebine karşı Google ve OpenAI çalışanlarının da aralarında bulunduğu yüzlerce kişi şirkete destek vermişti. Google ve OpenAI’dan 430’dan fazla çalışan, Anthropic’e destek veren açık mektubu imzalamıştı.
OpenAI CEO'su Sam Altman da şirket içi bir yazışmada ve kamuoyuna yaptığı açıklamalarda Anthropic’in belirlediği sınırları desteklediğini söylemişti.
Ancak bundan kısa bir süre sonra OpenAI, yapay zeka modellerinin kullanımı konusunda Savunma Bakanlığı ile anlaşmaya vardığını açıklamıştı.
Altman, OpenAI’ın “modellerinin gerektiği gibi davranmasını sağlamak için teknik güvenlik önlemleri alacağını” söylemiş, “Bakanlıktan bu şartları tüm yapay zeka şirketlerine de sunmasını istiyoruz; bizce herkes bu şartları kabul etmeye hazır olmalı,” diye yazmıştı.
Savunma Bakanlığı’nın neden OpenAI’ye onay verip Anthropic’e vermediği henüz bilinmiyor. Ancak bakanlıkla anlaşmalar yapan firmalar arasında Elon Musk'ın xAI'ı da var.
WSJ'ye göre ise, yapay zeka uzmanları, Claude'un diğer modellerle değiştirilmesinin aylar süreceğini söylüyor.
ABD bu operasyonlarda yapay zekayı nasıl kullanabilir?
ABD'nin Venezuela ve İran gibi operasyonlarda yapay zekayı kullanmasının birden fazla yolu var.
Örneğin ABD Savunma Bakanlığı, uydu ve drone görüntülerinden elde edilen devasa miktardaki veriyi işleyen yapay zeka programı Project Maven'ı kullanıyor. Bu program, insan analistlerin incelemesi için gizli askeri varlıkları ve sığınak girişlerini otomatik olarak tespit ediyor.
WION News'ün analizine göre, geleneksel optik kameralar yer altını göremezken, yapay zeka algoritmaları sentetik açıklıklı radar ve sismik sensörleri analiz ederek yer altındaki boşlukları da tespit edebiliyor. Bu gelişmiş veri işleme yeteneği, ordunun tahkim edilmiş sığınak komplekslerinin tam yerleşimini haritalandırmasına yardımcı oluyor.
2026 başlarında uluslararası medya, Hamaney'in Tahran'da ciddi şekilde güçlendirilmiş bir sığınak ağına taşındığını bildirmişti. Birbirine bağlı bu derin tüneller, özellikle olası askeri saldırılar sırasında güvenliğini sağlamak ve komutayı sürdürmek için tasarlanıyor.
Operasyonel detaylar gizli tutulsa da, ABD ordusu Claude gibi yapay zeka araçlarını hızlı belge analizi ve ele geçirilen verilerin işlenmesi için kullanıyor. Bu modeller, izlenen iletişimi hızla tercüme edip sentezleyerek hedefin yerini tespit edebiliyor.
ABD'nin bu kapasiteyi Hamaney'in yerini tespit etmede kullanıp kullanmayacağı uzun süredir tartışma konusuydu.