Akıllı telefonları kullanma biçimimiz ellerimizi mahvediyor; "mesajlaşma parmağı", karpal tünel sendromu ve artrite yol açabiliyor. Doktorlar, birkaç basit değişikliğin bile işe yarayabileceğini söylüyor.
Saatlerce kötü haber akışında gezinmek, faturaları ödemek, dizilerin tüm bölümlerini izlemek… Akıllı telefonlar gün boyu süren bir alışkanlığa dönüştü. Ancak sürekli kaydırma ve yazma hareketleri ellerimize zarar veriyor.
“Mesajlaşma parmağı”, telefon kullanımına bağlı çeşitli ağrıları tanımlayan genel bir ifade. Belirtiler arasında sertlik, başparmak eklemi yakınında zonklama ve başparmağı bükerken tıklama hissi yer alıyor.
Tedavi edilmediğinde tekrarlayan zorlanma; karpal tünel sendromuna, artrite veya De Quervain tenosinovitine dönüşebilir.
Cedars-Sinai Ortopedi ve Spor Hekimliği Merkezi’nde cerrah olan Eugene Tsai, “Ellerimiz bütün gün telefon kullanmak için tasarlanmadı. Telefonları kullanabilmek için ellerimize nazik davranmamız gerekiyor,” dedi.
Günümüz akıllı telefonları, önceki modellere göre daha büyük ve daha ağır. Üstelik telefonları kullanma biçimimiz de değişti.
Uyarılar yeni değil. Yaklaşık 20 yıl önce “BlackBerry başparmağı” yaygın bir şikâyetti. Ancak ekran başında geçirilen sürenin büyük ölçüde artması, aşırı kullanıma bağlı yaralanmaları daha yaygın hale getirdi.
Duruşunuzu değiştirin
Bilekleri ve dirsekleri saatlerce aynı pozisyonda tutmak, başparmak kökünde ve bilekte ağrıya neden oluyor. Telefonu uzun süre dik biçimde tutmak diğer parmakları da zorluyor.
Kentucky Üniversitesi Sağlık Sistemi El Merkezi’nden Maureen O’Shaughnessy, “Mobil cihazlar hayatımızda kalmaya devam edecek. Bu nedenle ‘Cihazınızı kullanamazsınız’ demek yerine, onları modern yaşamla daha uyumlu hale getirmenin yollarını öğrenmemiz ve düşünmemiz gerekiyor,” dedi.
En basit çözüm, ekran süresini sınırlamak veya kaydırma seansları arasında kısa molalar vermek.
Bu gerçekçi gelmiyorsa telefonu tuttuğunuz eli değiştirmeyi, başparmak yerine işaret parmağını kullanmayı veya cihazı farklı şekillerde tutmayı deneyebilirsiniz.
Telefonlardaki yerleşik erişilebilirlik özellikleri de yardımcı olabilir. Sesten metne dönüştürme özelliği yazma sırasında oluşan zorlanmayı azaltırken, yazı boyutunu büyütmek telefonu yüzünüze çok yakın tutma ihtiyacını ortadan kaldırabilir.
Halka veya daire biçimindeki tutma aksesuarları, telefonun ağırlığını elin geneline daha dengeli biçimde dağıtır. Bu aksesuarlar video izlerken telefon standı olarak da kullanılabilir.
Esneme hareketleri yapın
Günlük esneme hareketleri, uzun süre ekran kullandıktan sonra oluşan el ağrısını hafifletebilir. Avucunuzu kendinize doğru ve ters yöne eğerek bileğinizi esnetin; diğer elinizle hafifçe direnç uygulayın.
Başparmaklarla küçük daireler çizmek ve her parmağı ayrı ayrı büküp açmak da fayda sağlayabilir.
Başparmak kökündeki ağrı için elinizi düz bir yüzeye koyun ve başparmağınızı diğer parmaklardan uzaklaştırın. Bu pozisyonu yaklaşık 30 saniye koruyun.
Ekran süresini azaltmanıza ve ibuprofen ya da buz uygulaması gibi yöntemleri denemenize rağmen ağrı, uyuşma veya karıncalanma devam ediyorsa doktora başvurun.
Sürekli telefon kullanımı mevcut başparmak artritini kötüleştirebilir, De Quervain tenosinovitini tetikleyebilir veya “tetik başparmak” olarak bilinen duruma yol açabilir. İltihaplanan tendon nedeniyle ortaya çıkan bu rahatsızlıkta başparmak bükülürken ağrılı bir takılma hissi oluşur.
Duruşunuzu düzeltmek için bilinçli olarak kısa bir mola vermek önemsiz görünebilir. Ancak bu küçük değişiklik, uzun vadede belirgin bir fark yaratabilir.