Klinik deneylerin son aşamasında olan yeni bir hapın, yüksek riskli hastalarda zararlı kolesterolü yüzde 60 oranında düşürdüğü bildirildi. İlacı kullanmalarına rağmen kalp krizi riski yüksek seyreden kişilerde, damarları tıkayan kolesterol düzeylerinde belirgin bir azalma görüldü.
Deney aşamasındaki enlicitid adlı hapın, yaygın olarak “kötü” kolesterol olarak bilinen düşük yoğunluklu lipoprotein (LDL) seviyelerini yüzde 60’a varan oranlarda azalttığı, New England Journal of Medicine dergisinde yayınlanan bir çalışmada ortaya kondu.
UT Southwestern Tıp Merkezi’nde görev yapan ve çalışmanın baş araştırmacısı olan Ann Marie Navar, “Aterosklerotik kardiyovasküler hastalığı bulunan hastaların şu anda yarısından azı hedeflenen LDL kolesterol düzeylerine ulaşabiliyor” dedi.
Navar, enlicitid kadar etkili ağızdan alınan bir tedavinin, toplum genelinde kalp krizi ve felçlerin önlenmesi açısından son derece büyük bir potansiyel taşıdığını da vurguladı.
Karaciğerde kolesterol üretiminin bir kısmını engelleyen ve reçeteyle verilen statinler, kötü kolesterolü düşürmede hâlen en yaygın kullanılan yöntem. Ancak bazı hastalarda statinler en yüksek dozlarda bile yeterli olmazken, sağlıklı değerlere ulaşmak için ek tedavilere ihtiyaç duyulabiliyor.
LDL kolesterol, parçacıkları damar duvarlarına yerleştiğinde kardiyovasküler hastalıklara zemin hazırlıyor ve kalp krizi ile felce yol açabilen ateroskleroz sürecini tetikliyor.
Araştırmacılar, kötü kolesterolün düşürülmesinin, risk altındaki kişilerde kalp-damar hastalıklarını önlemenin ve mevcut hastalarda yeni kalp krizi ile felç riskini azaltmanın temel unsurlarından biri olduğuna dikkat çekiyor.
Son verilere göre Avrupa’da kalp-damar hastalıklarına bağlı hastalık ve ölüm yükünün neredeyse üçte biri, yetişkinlerin yüzde 50’sinden fazlasını etkileyen kontrolsüz kolesterolden kaynaklanıyor.
Klinik çalışma nasıl yürütüldü?
Araştırmacılar, hapı aterosklerozu bulunan ya da ilişkili hastalıklar nedeniyle bu rahatsızlığı geliştirme riski taşıyan yaklaşık 3 bin hastada test etti.
Katılımcıların üçte ikisine çalışma ilacı verilirken, kalan üçte biri plasebo aldı. Yirmi dört hafta sonunda enlicitid kullananların LDL kolesterol düzeyleri, plasebo grubuna kıyasla yaklaşık yüzde 60 oranında düştü.
Araştırmacılar ayrıca ilacın, HDL dışı lipoprotein kolesterol, apolipoprotein B ve lipoprotein(a) dahil olmak üzere, kardiyovasküler hastalıkla ilişkili diğer kan lipit göstergelerini de anlamlı ölçüde azalttığını tespit etti. Bu etkinin bir yıllık izlem süresi boyunca korunduğu belirtildi.
Navar, “Statinlerin geliştirilmesinden bu yana, ağızdan alınan bir ilaçla LDL kolesterolde elde edilen en büyük düşüşler bunlar” dedi.
Bununla birlikte çalışmanın bazı sınırlılıkları bulunuyor. İlaç henüz gerçek klinik koşullarda test edilmedi; araştırma yaklaşık bir yıl sürdü ve yalnızca kolesterol düzeylerindeki düşüşü inceledi. İlacın kalp krizi ya da felci önleyip önlemediğinin ortaya konması için daha uzun süreli çalışmalara ihtiyaç var.
Amerika Birleşik Devletleri Gıda ve İlaç Dairesi (FDA), ilacın onay sürecini hızlandırmak amacıyla enlicitide Ulusal Öncelik Kuponu verdi.