Doğum öncesi stres, çocuğun gelişmekte olan beynine zarar veriyor. Araştırmacılara göre, ilk yıllarda uyum becerilerini güçlendirerek bu hasar azaltılabilir.
Developmental Neuroscience (kaynak İngilizce) dergisinde yayımlanan yeni bir çalışma, çocuklara bağımsız olmayı ve çevreleriyle etkileşim kurmayı öğretmenin, hamilelik sırasında yaşanan stresin olumsuz etkilerini hafifletebileceğini ya da azaltabileceğini öne sürüyor.
REKLAM
REKLAM
New York Şehir Üniversitesi (CUNY) Lisansüstü Merkezi ve Queens College’dan araştırmacılar, 2012’deki Süper Fırtına Sandy’ye anne karnında maruz kalan çocukları, doğal afet kaynaklı doğum öncesi strese bir model olarak inceledi. Çalışmaya, doğum öncesi maruziyeti olan 11 çocuk ile olmayan 23 çocuktan oluşan küçük bir pilot örneklem dahil edildi.
2 ile 6 yaşları arasında araştırmacılar, çocukların iletişim, öz bakım ve sosyal davranış gibi gündelik becerilerini düzenli olarak gözlemledi ve ölçtü.
8 yaşına geldiklerinde, bu küçük çocuk grubu beyin taramasından geçirildi; duygusal yüz ifadelerini tanıma gibi tepkiler test edildi; bu görev, duyguların işlenmesinde rol oynayan beyin bölgelerini etkinleştiriyor.
Sonuçlar net bir örüntü ortaya koydu.
“Beynin dikkat çekici dayanıklılık kapasitesi”
Gebelik sırasında strese maruz kalan çocuklarda, uyum davranışlarının biraz daha düşük olma eğilimi ve duygularla ilişkili beyin bölgelerinde azalmış aktivite görüldü.
Ancak bu etkiler, erken çocukluk döneminde geliştirdikleri uyum becerileriyle yakından bağlantılıydı: Doğum öncesi strese maruz kalmış olup da uyum becerileri geliştiren çocukların beyin aktiviteleri, maruz kalmayan çocuklarınkine benzerdi.
“Nörogörüntüleme açısından bakıldığında bu bulgular, beynin dikkat çekici dayanıklılık kapasitesinin altını çiziyor” dedi, CUNY ASRC’nin Nörogörüntüleme Birimi direktörü Duke Shereen, PhD.
Uyum becerileri daha düşük olan çocuklarda ise, duyguların düzenlenmesi, duyusal bilgilerin işlenmesi ve anı oluşumunda önemli rol oynayan limbik sistem de dahil olmak üzere temel duygusal beyin bölgelerinde azalmış aktivite gözlendi.
Gündelik becerileri öğrenmek beyin sağlığını destekleyebilir
“Bu da erken gelişim yıllarında yaşananların, beynin ileride nasıl tepki verdiği açısından gerçekten önemli olduğunu gösteriyor” dedi CUNY Lisansüstü Merkezi’nde psikoloji doktorası yapan Donato DeIngeniis.
Başka bir deyişle, sonuçlar, doğumdan önce strese maruz kalan çocuklarda gündelik becerilere odaklanan erken müdahalelerin, beynin dayanıklılığını destekleyebileceğini gösteriyor.
Araştırmanın yazarları, bunun küçük ölçekli bir çalışmadan elde edilen ön kanıtlar olduğunu ve bulguların teyidi için daha geniş çalışmalar gerektiğini vurguluyor.
Bununla birlikte, iklim değişikliği nedeniyle doğal afetler daha sık yaşandıkça, daha çok sayıda hamile kadının ciddi stres yaşamasının muhtemel olduğunu belirten baş araştırmacı Yoko Nomura, bulguların erken müdahalelerin çocukların uyum becerilerini geliştirmeye odaklanmasını desteklediğini, bunun yalnızca davranış için değil, aynı zamanda beyin sağlığını korumanın olası bir yolu olarak da görülebileceğini sözlerine ekledi.