Başkan Donald Trump, ABD’nin iklim değişikliğiyle mücadeleye yönelik tüm adımlarının dayanağı olan 2009 tarihli kritik bilimsel kararı yürürlükten kaldırdı.
ABD Başkanı Donald Trump, ABD’nin sera gazı emisyonlarını düzenleme çabalarının temelini oluşturan bilimsel bir tespiti geri çekti. Bu adım, Trump’ın iklim düzenlemelerini sökme yönündeki en büyük hamlesi olarak görülüyor.
Çevre Koruma Ajansı’nın (US EPA) yeni kuralı, karbondioksit ve diğer sera gazlarının halk sağlığı ve refahını tehlikeye attığını belirten 2009 tarihli, sera gazlarının halk sağlığını tehdit ettiğine dair kararı iptal ediyor.
Obama döneminde yapılan bu tespit, otomobillerden, enerji santrallerinden ve gezegeni ısıtan diğer kaynaklardan çıkan emisyonları kapsayan Temiz Hava Yasası kapsamındaki iklim kurallarının çoğunun hukuki dayanağını oluşturuyordu.
Karara karşı dava açılması bekleniyor.
Uzmanlara göre bu iptal, otomobil ve kamyonlar için tüm sera gazı standartlarını ortadan kaldırıyor ve enerji santralleri ile petrol ve gaz tesislerine yönelik kuralların da geri alınmasının önünü açabilir.
Başkan Trump bu adımı "Amerikan tarihindeki açık ara en büyük düzenleme kaldırma hamlesi" olarak överken, EPA Başkanı Lee Zeldin tehlike tespitini "federal düzenleyici aşırılığın kutsal kasesi" olarak niteledi.
Trump, sera gazlarının zararlı olduğuna dair kararı “tarihin en büyük dolandırıcılıklarından biri” olarak tanımlayıp “gerçeklere veya hukuka dayanmadığını” iddia etti.
Ayrıca “aksine, fosil yakıtlar nesiller boyunca milyonlarca hayat kurtardı ve dünya genelinde milyarlarca insanı yoksulluktan çıkardı," dedi.
Buna karşın bilim insanları sera gazlarının yıkıcı sıcak hava dalgaları ve fırtınalara, yükselen deniz seviyelerine ve kuraklıklara yol açtığı konusunda büyük ölçüde hemfikir.
EPA ayrıca, otomobil ve hafif kamyonlardan kaynaklanan sera gazı emisyonlarını sınırlayan Biden dönemi kuralının iki yıl ertelenmesini önereceğini de açıkladı.
Trump’ın EPA başına getirdiği eski Cumhuriyetçi kongre üyesi Zeldin, önceki Demokrat yönetimleri iklim değişikliğiyle mücadele adına “ülkeyi iflasa sürüklemeye istekli olmakla” suçladı.
'Amerikan aileleri sonuçlarını hissedecek'
Çevre örgütleri iptali federal iklim otoritesine vurulmuş en büyük darbe olarak niteledi ve ilk kararın arkasındaki bilimsel kanıtların yalnızca daha da güçlendiğini söyledi.
Environmental Defense Fund’tan Fred Krupp, “Bu adım daha fazla iklim kirliliğine yol açacak ve bunun sonucu Amerikan aileleri için daha yüksek maliyetler ve gerçek zararlar olacak,” dedi.
Ayrıca Amerikalıların sağlığının, mülk değerlerinin ve su kaynaklarının da olumsuz etkileneceğini belirtti.
2007’de ABD Yüksek Mahkemesi, sera gazlarının Temiz Hava Yasası kapsamında hava kirletici sayıldığına hükmetmişti. O tarihten bu yana mahkemeler EPA’nın söz konusu kararını defalarca onadı.
Bu karar, sel, sıcak hava dalgaları, orman yangınları ve diğer afetler gibi giderek artan tehditlerle mücadeleye yönelik iklim düzenlemelerinin hukuki temeli kabul ediliyor.
Eski EPA yöneticisi Gina McCarthy’nin de aralarında bulunduğu eleştirmenler adımı pervasız olarak niteledi.
McCarthy, “Bu EPA, bizi kirlilikten ve iklim değişikliğinin artan etkilerinden korumak yerine fosil yakıt endüstrisi adına mahkemelerde zaman geçirmeyi tercih ediyor,” diye konuştu.
Eski Başkan Barack Obama ise sosyal medyada, söz konusu kararın kaldırılmasının Amerikalıları “daha güvensiz, daha sağlıksız ve iklim değişikliğiyle mücadelede daha zayıf” hale getireceğini, bunun da fosil yakıt sektörünün daha fazla para kazanması için yapıldığını yazdı.
Çocuk doktoru ve İklim ve Sağlık Tıp Dernekleri Konsorsiyumu Başkanı Dr. Lisa Patel, Trump’ın hamlesinin “büyük petrol ve gaz şirketlerinin ve kirleticilerin kârını temiz hava, temiz su ve çocuk sağlığının önüne koyduğunu” söyledi.
Acil serviste daha fazla astım krizi geçiren çocuk ve daha fazla erken doğan bebek göreceğini, meslektaşlarının ise daha fazla kalp krizi ve kanser vakasıyla karşılaşacağını uyardı.
Doğal Kaynakları Savunma Konseyi’nden David Doniger, Trump ve Zeldin’in iptali iklim düzenlemelerinin çoğunu ortadan kaldırmak için “öldürücü darbe” olarak kullandığını söyledi.
Bunun araçlar, fabrikalar ve enerji santrallerinden kaynaklanan sera gazı kirliliği sınırlarını kaldırabileceğini ve gelecekteki yönetimlerin küresel ısınmaya karşı adım atmasını zorlaştırabileceğini belirtti.
EPA’nın hamlesi, Trump’ın kuruma söz konusu kararın “hukuka uygunluğu ve geçerliliğini” gözden geçirme talimatı verdiği başkanlık kararnamesinin ardından geldi. Muhafazakârlar ve bazı Cumhuriyetçi siyasetçiler uzun süredir iklim kurallarının aşırı kısıtlayıcı olduğunu ve ekonomiye zarar verdiğini savunuyor.