Trump, Cumhuriyetçilerin Kongredeki çoğunluğunu koruması halinde yetişkin Amerikalılara 5 bin dolar ödeme vadetti. Maliyeti 1 trilyon doları aşabilecek önerinin finansmanı belirsizliğini korurken Başkan Yardımcısı Vance, zenginlerin kapsam dışında tutulabileceğini belirtti.
ABD Başkanı Donald Trump, 3 Kasım’daki ara seçimlerde Cumhuriyetçilerin Temsilciler Meclisi ve Senatodaki çoğunluğunu koruması halinde her yetişkin Amerikalıya 5 bin dolar verileceğini açıkladı.
Teksas eyaletinin Dallas kentinde düzenlenen Cumhuriyetçi Parti kongresinde konuşan Trump, “Trump temettüsü” adını verdiği ödeme vaadiyle, anketlerde Demokratların gerisinde kalan partisine destek toplamaya çalıştı.
Trump, “Cumhuriyetçiler kazanırsa siz de bizimle birlikte kazanacak ve 5 bin dolar alacaksınız. Bunun adı Trump temettüsü olacak,” dedi.
Ancak Trump, ödemelerin nasıl finanse edileceğini açıklamadı. Bu konuda yalnızca, “Ülkemiz çok para kazanıyor,” demekle yetindi.
Vance: Zenginler kapsam dışında kalabilir
Trump’ın açıklamasından bir saat geçmeden Başkan Yardımcısı JD Vance, önerinin kapsamını daraltabilecek bir açıklama yaptı. Vance, ödemelerin zengin Amerikalılara yapılmayabileceğini belirtti.
Ödemelerin gümrük vergisi gelirleriyle karşılanabileceğini söyleyen Vance’in açıklaması, finansmana ilişkin soruları ortadan kaldırmadı. Önerinin tahmini maliyeti, ABD’nin gümrük vergilerinden elde ettiği gelirin çok üzerinde.
Trump’ın bütün yetişkin Amerikalıları kapsayan vaadinin maliyetinin 1 trilyon doları, yaklaşık 860 milyar euroyu aşması bekleniyor. Uygulama için Kongrenin onayı da gerekiyor.
Bu büyüklükte bir ödeme, ABD’nin yaklaşık 1,8 trilyon dolarlık yıllık bütçe açığını daha da artırabilir ve enflasyona ilişkin endişeleri güçlendirebilir.
Önerilen tutar, Yüksek Mahkemenin geçen yıl Trump’ın gümrük vergisi programının büyük bölümünü iptal etmesinden önce elde edilen vergi gelirlerini de aşıyor. ABD’nin ulusal borcu ise geçen ay ilk kez 40 trilyon doların üzerine çıktı.
Seçmenlere ‘Ben de oy pusulasındayım’ çağrısı
Trump’ın nakit ödeme vaadi, yüksek fiyatlar ve İran savaşı nedeniyle seçmen tepkisinin arttığı bir dönemde geldi. Anketlerin büyük çoğunluğu, Trump’ın görevini yapış biçimini onaylayanların oranının yüzde 30’ların başında olduğunu gösteriyor.
Kongrenin her iki kanadında da Cumhuriyetçi çoğunluğu korumayı hedefleyen Trump, seçmenlerden ara seçimlerde kendisi de adaymış gibi oy kullanmalarını istedi.
Trump, “Sizden, ben de oy pusulasındaymışım gibi davranmanızı istiyorum,” dedi. Ardından, “Ben de oy pusulasındayım, ben de oy pusulasındayım; sadece bir kez daha,” ifadelerini kullandı.
ABD’de başkanın partisinin ara seçimlerde neredeyse her zaman sandalye kaybetmesinden sık sık yakınan Trump, bu eğilimi tersine çevireceklerini savundu.
“Bunu değiştireceğiz. Böyle olması için hiçbir neden yok,” diyen Trump, Demokratların kazanmasının ülkeyi komünizme sürükleyeceğini de ileri sürdü.
“Onlar kazanırsa burası komünist bir ülke olacak,” dedi
İran savaşını savundu, petrol fiyatlarının düşeceğini söyledi
Trump, uzun konuşmasında kamuoyunda destek görmeyen İran savaşını da savundu. Savaşta zafer kazanılmasının petrol fiyatlarını düşüreceğini öne sürdü ve stratejik öneme sahip Hürmüz Boğazı’na kendi adının verilmesini önerdi.
Trump, “Gıda fiyatları ve neredeyse diğer bütün ürünlerin fiyatları hızla düşüyor. Bu arada, şu anda devam eden İran savaşını kazanır kazanmaz petrol fiyatları da düşecek,” dedi.
Buna karşın savaş öncesindeki ekonomik durum için, “Çok iyi gidiyorduk,” ifadesini kullandı. Ekonomi danışmanlarına dönerek, “Sizi bu duruma düşürmek istemezdim,” diye belirtti.
Trump, İran’ın nükleer silah üretmesine belki “iki, bilemediniz üç hafta” kaldığını iddia ederek savaşı başlatmak zorunda hissettiğini savundu.