Son Dakika

Son Dakika

Afet yönetiminde öncü ülkelerden Japonya, yıkımları önlemede Endonezya'ya yardım ediyor

Afet yönetiminde öncü ülkelerden Japonya, yıkımları önlemede Endonezya'ya yardım ediyor
Metin boyutu Aa Aa

Endonezya'nın kuzeyindeki Sulawesi Adası, Eylül 2018'de şiddetli depremler ve ardından oluşan tsunami ile sarsıldı. Bin 700'e yakın bina sıvı etkisi nedeniyle toprak tarafından yutuldu. Felakette iki binden fazla insan hayatını kaybetti.

Deprem kuşağında yer alan ve afet yönetiminde ileri düzeyde olan Japonya yıkımları önlemede Endonezya'ya yardımcı oluyor.

Japon Uzay Ajansı JAXA, Daichi-2 uydusuyla adayı tarayarak hasarın resmini çıkarıyor.

Uydu, tüm hava şartlarında, gece gündüz fark etmeksizin özel bir radar kullanarak yer kabuğundaki deformasyonları, bitki örtüsü ve ormanların durumunu kontrol ediyor.

Veriler özel haritalar oluşturmak ve yardıma ihtiyacı olan alanların belirlenmesi için kullanılıyor.

JAXA, uzay verilerinin bir kısmını Sentinel Asia üzerinden paylaşıyor. Asya Pasifik bölgesindeki uzay ve afet ajanslarının gönüllü işbirliği ile kurulan Sentinel Asia, acil durum müdahalelerinde ve riskleri azaltmada önemli rol oynuyor.

Japonya Uluslararası İşbirliği Ajansı JICA'dan Jun Hayakawa, Palu'nun uydu verilerini açıklıyor: "Bu toprak kayması köye çok yakın bir yerde bulunuyor. Bu çok tehlikeli bir durum. Endonezya hükümeti bu uydu verilerini kullanarak risk haritası çıkarmaya çalıştı. JICA taslağı hazırlamada yardımcı oldu. Bu risk haritası sadece büyük bir heyelanı değil, aynı zamanda tsunami alanını ve sıvı etkisini de gösteriyor."

'Sıvı etkisi' bilançonun ağırlaşmasında önemli rol oynuyor

Palu'da nadir görülen bir sıvı etkisi mevcut. Sıvı etkisi (liquefaction) özellikle kum ve kil gibi zeminlerin deprem sırasında sıvı gibi davranarak üzerindeki yapıları yutmasına deniyor. Benzer bir etki aynı zamanda dolgu toprak zeminlerde de görülebiliyor.

Depremle sallanan zeminde parçacıklar arasındaki bağların zayıflaması sonucunda sıvı özellikleri göstermeye başlayan toprağın üstündeki ağır yapılar gömülmeye başlıyor.

Bu şekilde toprak altında kalan yapılara ve bina içinde sağ kalanlara ulaşma imkanı çok daha zor hale geliyor.

Endonezya'nın Doğal Afet Yönetimi Kurumunun açıkladığı verilere göre Palu şehri yakınlarındaki Balaroa mahallesinde bin 700'e yakın binanın sıvı etkisi nedeniyle toprak tarafından yutuldu ve içindeki insanları adeta toprağa gömdü.

Böyle bir felaketin gelecekte yeniden yaşanmasını önlemek için Japonya, Endonezya makamlarıyla çalışıyor.

Çözüm bulabilmek için bölgeyi ziyaret eden Hayakawa ve meslektaşları, uydu görüntüsünü kullanarak sıvı etkisinden önce ve sonraki mesafeyi karşılaştırıyor. Hayakawa buradaki birkaç evin 400 metreden fazla yer değiştirdiğini açıklıyor: "Jeolojik araştırmalar yaptık ve toprak koşullarını kontrol ettik. Sıvı etkisini hafifletmek için nasıl önlemler alabileceğimizi tartışıyoruz."

Japonya doğal afet yıkımlarını önlemede tecrübeli

Deprem, tsunami ve sel tehdidi altındaki Japonya uydu teknolojisini kendi ülkesinde de kullanıyor. Örneğin Hokkaido bölgesinde meydana gelen depremin ardından elde edilen görüntüler sayesinde yetkililer, halka riskli bölgeleri bildirerek olası bir felakette nerelerin tahliye edilmesi gerektiği konusunda uyarılarda bulunabildi.

JAXA, kullanıcılara daha hızlı veri sağlamak için yapay zeka gibi teknolojilerden faydalanmak istiyor. Ajansın araştırmaları doğal afetlerin önlenmesine yardımcı olmaktan öteye gidiyor. Daichi-2 uydusu, buzulların erimesi ve Amazon ormanlarının yok edilmesi de dahil olmak üzere, dünyadaki iklim değişikliğini ve yükselen okyanus sularının seviyesini de takip ediyor.

JAXA'nın teknolojileri, daha güvenli ve iyi bir yaşam için Japonya'nın engin uzmanlığına yaslanan Endonezya gibi ülkelere yardımcı olmaya devam ediyor.

WhatsApp'ta ücretsiz bültenimize abone olun, Türkiye ve dünya gündeminden seçtiğimiz haberler her gün telefonunuza gelsin! Abone olmak için tıklayın