Euronews artık Internet Explorer üzerinden erişilebilir değil. Bu tarayıcı artık Microsoft tarafından güncellenmiyor ve en son teknik yenilikleri desteklemiyor. Sizi; Esge, Safari, Google Chrome veya Mozilla Firefox gibi başka tarayıcıları kullanmaya davet ediyoruz.
Son Dakika

Barış Pınarı Harekatı: Bölgede hangi güçler yer alıyor? Türkiye neyi amaçlıyor?

Barış Pınarı Harekatı: Bölgede hangi güçler yer alıyor? Türkiye neyi amaçlıyor?
Euronews logo
Metin boyutu Aa Aa

Türkiye'nin Fırat'ın doğusunda başlattığı askeri harekat ile Suriye'nin kuzeyinde kartlar yeniden dağıtılıyor. ABD'nin bölgeden çekilmeye başlaması Türkiye'nin de düğmeye basması ile sonuçlandı. Peki Türkiye bu bölgede neden operasyon yapıyor? Buna karşı çıkan YPG ne yapacak?

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Türkiye'nin sınırında oluşturmayı planladığı güvenli bölge için ilk kez Fırat nehrinin doğusunda yapılacak askeri operasyonu duyurmuştu.

Erdoğan cumartesi günü yaptığı açıklamada, operasyon için hazırlıkların tamamlandığını ve Suriyelilerin eve dönüşü için en makul ve insani yolun bütün sınırını kapsayacak güvenli bir bölge oluşturmak olduğunu söylemişti. Erdoğan, "Bu bölgede 2 milyon kişiyi iskan etmeyi planlıyoruz." demişti.

Pazar günü Şanlıurfa'nın Akçakale ilçesinde sınıra yakın noktalarda yeni mevziler açıldı, obüs ve tankların yönü de Tel Abyad'a çevrildi. Ayrıca bölgede daha önceden sevk edilmiş çok sayıda zırhlı araç da mevcut.

Türkiye'nin kontrolü altındaki bölgeler

Türkiye, 2016 ve 2018 yıllarında yürüttüğü Fırat Kalkanı ve Zeytin Dalı harekatlarıyla Özgür Suriye Ordusu'na destek amacıyla iki kez Suriye'de operasyon gerçekleştirmiş ve batıda Afrin'den doğuda Fırat Nehrine kadar uzanan bir güvenlik kuşağı oluşturmuştu.

Türkiye'nin desteklediği bölgedeki muhalif gruplar, Esad ordusuna karşı olsa da bu operasyonlar sonrasında Esad ordusu ile çatışmaya son verdi.

Bu, ÖSO'nun Türkiye'nin de desteğiyle bölgenin kontrolünü ele almasına yardımcı oldu.

AAÖmer Koparan

Türkiye yeni harekat ile neyi amaçlıyor?

Türkiye, sınırda oluşturmak istediği güvenli bölge için ilk kez Fırat'ın doğusunda operasyon düzenliyor. Amaç YPG güçlerini söz konusu bölgeden çıkarıp, 2 milyona yakın Suriyeli sığınmacıyı yerleştirmek.

Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, Türkiye'nin Suriye'nin toprak bütünlüğünü desteklediğini belirterek "Bölgeyi teröristlerden temizleyerek ülkemizin bekasını ve güvenliğini sağlamaya kararlıyız." açıklamasını yaptı.

Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü İbrahim Kalın ise Twitter'dan yaptığı açıklamada, operasyonun Suriye'nin toprak bütünlüğü içerisinde iki amacı olduğunu belirterek, "Terör unsurlarını temizleyerek sınırlarımızı güvence altına almak ve mültecilerin güvenli bir şekilde dönüşünü sağlamak." dedi.

YPG: IŞİD ile savaşa son verdik

Türkiye'nin askeri operasyonu başlatmasının ardından YPG, artık IŞİD ile mücadele etmeyeceğini açıkladı. YPG, hem TSK hem de IŞİD ile iki cephede savaşamayacağını belirterek, IŞİD ile mücadeleyi sonlandırdığını duyurdu. YPG'nin, bu açıklamayı yaparak IŞİD'i büyük tehlike olarak gören Batılı ülkeleri Türkiye karşısında yanına çekmeyi hedeflediği tahmin ediliyor.

ABD operasyon bölgesindeki askerlerini çekti

Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın, ABD Başkanı Donald Trump ile 6 Ekim'deki telefon görüşmesi sonrasında ertesi gün Pentagon, ABD askerinin Türkiye'nin olası operasyon bölgesinden çekileceğini duyurdu.

Pentagon'dan yapılan açıklamada, "Suriye'nin kuzeyindeki ABD askerlerinin güvenliğini sağlamak üzere Türkiye'nin muhtemel müdahale yolundan çekildik." ifadelerine yer verildi.

Tel Abyad ve Rasulayn'daki ABD askeri noktaları kullanan hareketli unsurların daha sonra tamamen çekildiği haberi geldi.

Ayrıca Beyaz Saray'dan sabah saatlerinde yapılan açıklamada, "Türkiye, yakın zamanda Suriye'nin kuzeyine uzun süredir planladığı operasyon için harekete geçecek. ABD Silahlı Kuvvetleri, bu operasyonu desteklemeyecek ya da bu operasyona dahil olmayacak." ifadelerine yer verildi.

Trump'ın, geçen yıl Suriye'deki askeri varlığını çekmek istediğini açıklamasına rağmen Washington, Fırat'ın doğusunda varlığını sürdürmüştü. ABD'nin, 'güvenli bölge' diye tabir edilen Suriye-Türkiye sınırı civarında yaklaşık bin askeri bulunuyor.

SDG/YPG, ABD desteğiyle kuzeydoğu bölgesini kontrol ediyor

Beşar Esad'a bağlı Suriye Ordusu batıdaki muhaliflerle savaşmak için 2012 yılında ülkenin kuzeyinden çekildi.

YPG ülkenin kuzeydoğusundaki geniş bir alanı kontrol altına aldı. Daha sonra ABD'nin desteğiyle, 2014 yılında, IŞİD ile mücadele amacıyla bölgeye ilerleyen YPG, Kürt ve Arap milisler ile Suriye Demokratik Güçleri (SDG) adı altında birleşti.

SDG, Fırat'ın doğusundaki Suriye topraklarının yaklaşık dörtte birini kontrol ediyor. IŞİD'in eski merkezi Rakka ile ülkenin en zengin petrol yatakları da bu bölgede bulunuyor.

SDG, 2016 yılında Fırat'ın batısındaki Menbiç'e de girdi. Türkiye, PKK'nın uzantısı olarak gördüğü YPG'nin Fırat'ın batısına geçmesine göz yumulmayacağını açıklamıştı.

ABD'nin desteğinin tamamen çekmesiyle, YPG'nin kontrolündeki bölgelerde Türk askerinin ilerleme olasılığının yanı sıra IŞİD'in yeniden faaliyet göstermesinden korkuluyor. İran ve Rusya destekli Esad güçlerinin bölgeyi geri alması da diğer bir olasılık.

Rusya'nın olası operasyona karşı tutumu

Suriye savaşının önemli diğer iki aktörü Rusya ve İran, Türkiye ile ABD'nin koltuğunu bırakmasını istediği Devlet Başkanı Beşar Esad'ın safında yer alıyor.

Rusya Türkiye'nin kendini savunma hakkına sahip olduğunu belirtse de Kremlin'den yapılan açıklamada, Suriye'nin toprak bütünlüğüne vurgu yapılarak, ülkede bulunması yasal olmayan, yabancı tüm askeri varlıkların Suriye'den çekilmesi gerektiği ifade edildi.

Rusya ayrıca, Türkiye'nin operasyonunun Suriye ile ilgili barış görüşmelerini olumsuz yönde etkililemesi uyarısında bulundu.

ABD'nin askerlerini geri çekmesi durumda, Şam'ın Rusya'nın de desteğiyle bölgenin kontrolünü geri almak için adım atması sürpriz olmayacak.

YPG: ABD bizi arkadan bıçakladı

Washington'ın, Türkiye'nin Suriye'de olası operasyonuna yeşil ışık yakmasına, YPG'nin öncülük ettiği Suriye Demokratik Güçleri'nden (SDG) tepki geldi.

ABD'nin verdiği sözleri tutmadan Türkiye sınırından çekildiğini doğrulayan açıklamada, YPG'nin "Türkiye'nin operasyonuna karşı bir an bile tereddüt etmeden bölgede kendisini savunacağı" belirtildi.

SDG Sözcüsü Kino Gabriel söz konusu gelişmeyi "ABD bizi arkadan bıçakladı" sözleriyle değerlendirdi.

Pazartesi sabahı gelen açıklamada ABD güçlerinin Suriye'nin kuzeydoğusundan çekiliyor olmasının IŞİD ile mücadelede çok büyük bir 'negatif etki' yapacağı ileri sürülürken şu ifadelere yer verildi:

"Amerikan güçleri verdikleri sözleri tutmadı ve Türkiye sınırından çekilmeye başladılar. Şimdi Türkiye kuzey ve doğu Suriye'yi işgal hazırlığı içine girdi."

Operasyon IŞİD için ne anlama geliyor?

SDG'nin ölü hücrelerine operasyon düzenlediği Irak-Şam İslam Devleti örgütünün, kaos ortamından faydalanarak yeninden canlanmasından endişe ediliyor.

Suriyeli Kürt güçler, Türkiye'nin olası müdahalesi halinde oluşacak ortamda, IŞİD mahkumlarını kontrol altına tutmakta zorlanacakları uyarısında bulunuyor.

SDG'nin elinde şu an 5 bin civarında Irak ve Suriyeli, bin kadar da 55 ülkeden gelen yabancı IŞİD militanı buluyor.