Son Dakika
Bu içeriğe bulunduğunuz bölgeden erişilemiyor

'Yassıada yargılamalarının hukuki dayanağının ortadan kaldırılmasını' amaçlayan teklif TBMM'de

Yassıada
Yassıada   -   ©  AA
Metin boyutu Aa Aa

TBMM Başkanı ve AK Parti Tekirdağ Milletvekili Mustafa Şentop'un imzasını taşıyan, Yassıada yargılamalarının hukuki dayanağının kaldırılmasını içeren kanun teklifi, Meclis Başkanlığına sunuldu.

Teklifle, "millete ait yargı yetkisini gasp eden, evrensel hukuk kurallarını çiğneyerek temel hak ve özgürlükleri ortadan kaldıran kararlar veren Yüksek Adalet Divanının kullandığı yetkilerin hukuki dayanağını oluşturan ve halen yürürlükte bulunan kanun hükümlerinin geçmişe dönük yürürlükten kaldırılılması" istendi.

Toplumun ve siyaset hayatının, çok uzun yıllar, 27 Mayıs 1960 askeri darbesiyle "hukuk sisteminde açılan bir yarayla yaşamak zorunda kaldığı" belirtilen gerekçede, 27 Mayıs 1960'teki darbenin sonunda kurulan Yüksek Adalet Divanı tarafından gerçekleştirilen ve "Yassıada yargılamaları" olarak bilinen hukuk garabetiyle Başbakan Adnan Menderes, Bakanlar Fatin Rüştü Zorlu ve Hasan Polatkan'ın idam edildiği anımsatıldı.

Yüksek Adalet Divanı kararlarına yeni dava yolu

Teklifle ihdas edilecek geçici maddeyle, varlığı hukuki dayanaktan mahrum olacak Yüksek Adalet Divanının, hükümsüz hale gelen bütün kararlarının adli sicil ve her türlü arşiv kayıtlarından silinmesi, başvuru aranmaksızın Adalet Bakanlığınca resen yerine getirilecek.

Yüksek Adalet Divanı tarafından yürütülen yargılamalar sonucunda hakkında karar verilenlerin, bunlardan kaynaklanan maddi ve manevi zararlarının tazmini istemiyle, hakkında karar verilenler veya mirasçıları tarafından, kanunun yürürlüğe girmesini izleyen 2 ay içinde Danıştaya başvurularak Hazine aleyhine dava açılabilecek.

Bu kapsamda açılacak davalarda, Yüksek Adalet Divanı tarafından hakkında karar verilenlerin uğradıkları maddi ve manevi zararlar hesaplanacak. Davanın mirasçılar tarafından açılmış olması halinde her bir mirasçıya yalnızca kendi miras payı oranında ödeme yapılmasına karar verilecek.

Yüksek Adalet Divanınca hakkında karar verilenlerin haksız yere hürriyetlerinden mahrum kaldıkları için uğradıkları maddi ve manevi zararların tazmininde, bu madde kapsamında açılacak davaların karar tarihinde yürürlükte olan koruma tedbirleri sebebiyle tazminata ilişkin mevzuat hükümleri esas alınacak.

Maddi tazminat talepleri karara bağlanırken, uğranıldığı kesin olan ancak aradan geçen zaman sebebiyle tutar yönünden tespiti teknik olarak mümkün olmayan zararlar açısından hakkaniyete uygun, yaklaşık bir tutarın ödenmesine hükmedilecek.

Tazminat davasında Danıştay İdari Dava Dairesi görevli olacak

Bu kapsamda açılacak davaların görülmesinde Danıştay Başkanlık Kurulu tarafından belirlenecek Danıştay İdari Dava Dairesi görevli olacak. Danıştay İdari Dava Dairesi tarafından verilecek karara karşı Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu nezdinde temyiz yoluna başvurulabilecek.

Tazminat ödenmesine ilişkin verilecek kararlar, kesinleşme tarihini izleyen 3 ay içinde yerine getirilecek.

Hazinenin talebi üzerine Danıştay tarafından maddi tazminatın taksitler halinde ödenmesine karar verilmişse, 3 aylık süre içinde maddi tazminata konu tutarın ilk taksiti ödenecek. Diğer taksit tutarları, kararın kesinleşme tarihini izleyen günden ödeme tarihine kadar hesaplanacak yasal faiziyle birlikte ödenecek.

27 Mayıs 1960'tan itibaren geçerli olacak

Her durumda maddi tazminata ilişkin kararın tam olarak yerine getirilme süresi, kararın kesinleşme tarihini izleyen günden itibaren 1 yılı geçemeyecek.

Açılacak davalarda maktu harç alınacak ve dava sonunda kazanan taraf lehine maktu vekalet ücretine hükmedilecek. Bu davalarda İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun idari başvuruya ilişkin hükümleri uygulanmayacak.

Düzenleme, 27 Mayıs 1960'tan itibaren geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girecek.

Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütecek.