Bu içeriğe bulunduğunuz bölgeden erişilemiyor

Tokayev: Bu bir darbe girişimi, Putin: Kazakistan uluslararası terörle karşı karşıya kaldı

Access to the comments Yorumlar
 Euronews
euronews_icons_loading
Kazakistan'daki gösteriler
Kazakistan'daki gösteriler   -   ©  AP Photo

Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev, ülkesinde yaşanan protestoları "silahlı gruplar tarafından gerçekleştirilen" "bir darbe girişimi" olarak nitelendirdi ve güvenlik güçlerinin barışçıl gösteriler düzenleyen eylemcilere ateş açmayacağını söyledi. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ise Kazakistan'ın uluslararası tetörle karşı karşıya kaldığını iddia etti.

Diğer yandan Tokayev, ülke geneline yayılan protesto gösterilerinin bastırılmasının ardından güvenlikten sorumlu iki üst düzey görevlinin daha işine son verdi. Gösterilerle ilgili gözaltına alınanların sayısının 8 bine ulaştığı açıklandı.

Tokayev, vatana ihanet suçlamasıyla tutuklanan eski istihbarat servisi şefi Karim Massimov’un iki yardımcısını görevden aldı.

KGAÖ üyesi ülkeleri liderlerinin olağanüstü toplantısı

Kolektif Güvenlik Anlaşması Örgütü (KGAÖ) üye ülkeleri, Kazakistan'daki olaylarla ilgili olağanüstü toplantı düzenlendi.

Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev, Kazakistan'a karşı saldırganlıkta, yabancı militanlar dahil teröristlerin yer aldığından emin olduğunu belirterek, "Kazakistan'a yönelik silahlı eylemleri sert şekilde engelleyeceğiz." dedi.

Çevrim içi düzenlenen toplantıya, Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in yanı sıra Belarus Cumhurbaşkanı Aleksandr Lukaşenko, Tacikistan Cumhurbaşkanı İmamali Rahman, Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, Kırgızistan Bakanlar Kurulu Başkanı ve Cumhurbaşkanı İdare Başkanı Akılbek Caparov ve KGAÖ Genel Sekreteri Stanislav Zas katıldı.

Tokayev, burada yaptığı konuşmada, Kazakistan'ın "geniş çaplı kriz" yaşadığını ve bunun Kazakistan'ın 30 yıllık bağımsızlık tarihindeki "en zor kriz" olduğunu belirtti.

Ülkedeki olayların uzun süre hazırlandığını vurgulayan Tokayev, "Yıkıcı güçler, ülkede istikrarı baltalama ve düzensizlik yaratma yönünde defalarca girişimlerde bulundu." dedi. Tokayev, teröristlerin, devlet yapılarına saldırı düzenlediğini belirterek, "Kazakistan'a karşı saldırganlıkta, yabancı militanlar dahil teröristlerin yer aldığından eminim." diye konuştu.

Putin: "Kazakistan, uluslararası terörle karşı karşıya kaldı"

Rusya Devlet Başkanı Putin ise Kazakistan’daki protestolarda kullanılan bazı yöntemlerin, geçmişte Ukrayna’da da kullanıldığını savunarak, "Kazakistan’daki tehdit anlık protestocular değil, eline silah alan kişiler tarafından yaratıldı. Kazakistan, uluslararası terörle karşı karşıya kaldı. Bu silahlı ve yabancı merkezlerde eğitim almış tecrübeli çeteler dünyanın hangi noktasından geldiler?" dedi.

Kolektif Güvenlik Anlaşması Örgütü (KGAÖ), Kazakistan’daki gelişmeler üzerine bu ülkeye asker göndermişti. Çoğunluğu Rus olan ve sayıları 2 bin 300 civarında olan bu birlikler Kazakistan’da stratejik olarak hassas olarak değerlendirilen bölgelerde güvenliği sağlıyor.

Kazakistan’da devlet kontrolündeki medyaya göre, protestolar sırasında çıkan çatışmalarda şu ana kadar en az 164 kişi hayatını kaybetti.

Gözaltına alınanların sayısı 8 bine yaklaştı

Öte yandan Kazakistan’daki olaylarda gözaltına alınan kişi sayısının 7 bin 939’a çıktığı bildirildi. Kazakistan İçişleri Bakanlığı’ndan yapılan açıklamada, ülkede devam eden operasyonda gözaltına alınanlarla ilgili veriler güncellendi.

Açıklamada, 10 Ocak itibarıyla polis tarafından gözaltına alınan kişi sayısının 7 bin 939’a çıktığı belirtildi.

Almatı’daki iki pazar yerinde 207 kişinin gözaltına alındığı aktarılan açıklamada, söz konusu operasyonda 5 çalıntı araba ve bilgisayar, müzik aletleri gibi çalıntı mallar ile silahların ele geçirildiği ifade edildi.

Kazakistan Ulusal Güvenlik Komitesi de Almatı’daki olaylarda yer alan 2 grubun etkisiz hale getirildiğini bildirdi. Söz konusu grupların 4-8 Ocak'ta şehirdeki kamu düzenini bozmaya yönelik olaylarda yer aldıkları ve kaldıkları yerde silah ile dini kitapların bulunduğu bilgisine yer verildi.

Kazakistan'daki protestolarda 212 milyon ABD doları hasar tespit edildiği bildirildi.

Kazakistan’daki olaylar neden başladı?

Kazakistan’ın batısında 2 Ocak'ta sıvılaştırılmış petrol gazına (LPG) yapılan zamlar ve ülkedeki sosyoekonomik durumun kötüleştiği gerekçesiyle başlatılan protesto gösterileri, ülkenin diğer kesimlerine yayıldı.

Gösterilerde güvenlik güçleri ile protestocular arasında çatışmalar yaşandı. Özellikle ülkenin güneyindeki Almatı kentinde polis araçlarını ateşe veren ve devlet binalarına giren protestoculara, güvenlik güçleri ses bombasıyla müdahale etti.

Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev, protestolardan sorumlu tuttuğu hükümetin istifasını kabul etti.

Protestoların yayılması sonucu ülke genelinde olağanüstü hal (OHAL) ilan edildi. Göstericilerin kamu binalarını işgal etmesi ve silah kullanması sonucu Nur Sultan yönetimi, güvenlik güçlerine operasyon talimatı verdi.

Tokayev, 7 Ocak'ta ülkenin tüm bölgelerinde anayasal düzenin yeniden sağlandığını belirterek" Teröristler hala silah kullanmaya ve vatandaşların mülklerine zarar vermeye devam ediyor." demişti.

Ek kaynaklar • AFP, AP, AA