Bu içeriğe bulunduğunuz bölgeden erişilemiyor

Covid-19'un ardından Mekke esnafının yüzü yeniden güldü

Access to the comments Yorumlar
 euronews
Hacı adayları, İslam dininin en kutsal mekanlarından Mescid-i Haram'a yakın noktadaki alışveriş merkezlerinden hediyelik eşya alırken (arşiv)
Hacı adayları, İslam dininin en kutsal mekanlarından Mescid-i Haram'a yakın noktadaki alışveriş merkezlerinden hediyelik eşya alırken (arşiv)   -   ©  AP

Suudi Arabistan'ın iki yıldır hac farizasını yerine getirecek hacı adaylarının sayısına Covid-19 nedeniyle uyguladığı kısıtlamaları sonlandırması İslam'ın en kutsal merkezi Mekke'deki mağaza ve otellerdeki doluluk oranını had safhaya çıkardı.

Salgınının başlamasından bu yana en büyük hacı akınına hazırlanan şehirde işletme sahipleri hızlı bir toparlanma umuyor.

Bir işletme sahibi "(Son iki hac sezonunda) çok az müşterimiz vardı, ama bugün Allah'a şükür işler yeniden açıldı. Eskisi gibi, hatta daha da iyi" diyor.

Bu yıl, 850 bini yurt dışından olmak üzere toplam bir milyon kişi, İslam'ın beş şartından biri olan ve gücü yeten her Müslüman'ın hayatında en az bir kez yerine getirmesi gereken hac ibadetini ifa edecek.

Son olarak 2019 yılında yaklaşık iki buçuk milyon Müslüman hacı olmuştu.

Salgının küresel çapta etkisinin görülmesiyle birlikte ertesi yıl ülke dışından geleceklere yasak getirilmiş ve toplam hacı adayı sayısı 10 binle sınırlandırılmıştı.

Bu rakam 2021'de çoğunluğu Suudi Arabistan vatandaşı tamamen aşılanmış 60 bin kişiye çıkarıldı.

Kişi başına en az beş bin dolara mal olan hac ve yılın geri kalan zamanlarında yapılan umre ziyaretleri, Suudi Arabistan için, özellikle de turizm sektörü için önemli bir gelir kaynağı.

Normal zamanlarda yılda yaklaşık 12 milyar dolar getirisi olan bu ziyaretler, Mekke ekonomisinin canlanmasını sağlıyor.

Mekke'de inşaat patlaması

Şehir, özellikle de Mescid-i Haram'la Kabe civarında son yıllarda yeni alışveriş merkezleri, apartmanlar ve lüks otellerin açıldığı bir inşaat patlamasına sahne oldu.

AP
Mekke, özellikle de Mescid-i Haram'la Kabe civarı, son yıllarda yeni alışveriş merkezleri, apartmanlar ve lüks otellerin açıldığı bir inşaat patlamasına sahne olduAP

Beyaz kıyafetlerini giyen inananlar şehrin dört bir yanındaki hediyelik eşya dükkanlarına ve berberlere akın ediyor.

Birçok otelin bulunduğu Mescid-i Haram yakınlarındaki ana alışveriş merkezi, neredeyse terk edilmiş görünümdeki geçen seneki haline kıyasla şimdilerde hacı adaylarıyla dolup taşıyor.

AP
Hacı adayları Mekke'nin dört bir yanındaki hediyelik eşya dükkanlarına akın ediyor (arşiv)AP

Parfüm dükkanı sahibi Emin, kayıplarının bu yıl telafi edilebileceğini söyleyerek iyimser bir beklenti içinde olduğunu dile getiriyor. 

"Bu sene ile geçmiş yıllar arasında büyük bir fark var. Bu yıl Mescid-i Haram'ın görkemini geri getiren çok sayıda hacı görebiliyoruz" diyor ve ekliyor.

"(Geçen yıllarda) kayıplar büyüktü ama şimdi her şey daha iyi".

"Son iki yılda yaşanan kayıpların etkisi çok büyük oldu" diyen Mekke'deki en büyük oteller zincirinin operasyon müdürü Salim Ali Şahran, "Ancak iş düzeyinde bir toparlanma görmeye başladık ve bu yıl gayet güzel. Şu anki rakamlar 2019 seviyelerinin yüzde 40'ına ulaşmış durumda. Önümüzdeki yıllarda daha büyük rakamlara ulaşmayı umuyoruz" sözleriyle memnuniyetini dile getirdi.

2030'da 100 milyon ziyaretçi hedefi

Mekke'deki değişiklik, Suudi Arabistan'ın son dönemdeki ekonomik gidişatıyla da paralellik gösteriyor.

Riyad yönetimi, pandemi sırasında küresel talepteki çöküş nedeniyle petrol fiyatlarında keskin bir düşüşle karşı karşıya kalmış, bu da katma değer vergisinin üç katına çıkarılması ve memur ödeneklerinde kesinti yapılması gibi kemer sıkma önlemlerini beraberinde getirmişti.

Ancak Rusya'nın şubat ayında başlayan Ukrayna işgali, durumu değiştirdi. 

Suudi Arabistan, mayıs başında yükselen petrolün ilk çeyrekte 2021'in aynı dönemine göre yüzde 9,6'lık bir artış kaydetmesiyle son on yılın en hızlı ekonomik büyüme oranını açıkladı.

Uluslararası Para Fonu (IMF) nisan ayında yaptığı açıklamada, Riyad'ın GSYH'sinin 2022 yılında yüzde 7,6 oranında büyümesinin beklendiğini bildirdi. 

Dünyanın en büyük petrol ihracatçısı ülkenin fiili yöneticisi Veliaht Prens Muhammed bin Salman, "Vizyon 2030" reform planı kapsamında ülke ekonomisini çeşitlendirmeye çalışıyor.

Turizm bu planın çok önemli bir ayağı ve bu da haccın maddi getirisini daha önemli hale getiriyor.

Turizm Bakanı Ahmed el Hatib verdiği bir röportajda, pandemi kısıtlamalarının esnetilmesi sonrası Suudi Arabistan'ın bu yıl dış turizmi üç katına çıkarmayı hedeflediğini bildirdi. 

2030 yılı için hedeflenen 100 milyon yerli ve yabancı turistin 30 milyonunun, İslam'ın en kutsal iki mekanı olan Mekke ve Medine başta olmak üzere ülkeye din amaçlı seyahat yapması öngörülüyor.

Ek kaynaklar • AFP