İran Dışişleri Bakanı Arakçi, Tahran'ın 'her türlü tehdit ya da saldırı eylemine karşı kendini savunmaya tamamen hazır olduğunu' belirtti ancak Hürmüz Boğazı’ndaki askeri tatbikatlara ilişkin ayrıntı vermedi.
İran ile ABD arasında Cenevre’de gerçekleştirilen dolaylı nükleer görüşmelerin ikinci turunun ardından tarafların anlaşmaya biraz daha yaklaştığı izlenimi oluştu. Görüşmeler, İran’ın Hürmüz Boğazı’nı askeri tatbikat nedeniyle geçici olarak kapattığını açıklamasının ve ABD’nin Orta Doğu’daki askeri varlığını artırmasının ardından gerilimin tırmanabileceği yönündeki endişeler eşliğinde yapıldı.
REKLAM
REKLAM
Görüşmeler sonrasında konuşan İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, iyimser bir mesaj vererek anlaşma için “yeni bir fırsat penceresinin açıldığını” söyledi.
Cenevre’deki temasların ardından Birleşmiş Milletler Silahsızlanma Konferansı’nda konuşan Arakçi, “Müzakerelerin, ilgili tarafların ve daha geniş bölgenin çıkarlarına hizmet edecek sürdürülebilir ve müzakere edilmiş bir çözüme yol açmasını umuyoruz,” dedi.
Arakçi ayrıca, İran’ın “her türlü tehdit ya da saldırı eylemine karşı kendini savunmaya tamamen hazır olduğunu” belirtti ancak Hürmüz Boğazı’ndaki askeri tatbikatlara ilişkin ayrıntı vermedi.
Askeri hareketlilik gölgesinde görüşmeler
Görüşmeler, ABD’nin Orta Doğu’daki askeri varlığını artırdığı ve İran’ın geniş çaplı deniz tatbikatları düzenlediği bir dönemde gerçekleşti.
ABD heyetine, Donald Trump’ın özel temsilcileri Steve Witkoff ve Jared Kushner başkanlık etti. Görüşmeler, Umman’ın Cenevre temsilcisinin konutunda yapıldı. 6 Şubat’ta Umman’da düzenlenen ilk turda olduğu gibi, Umman sürece arabuluculuk ediyor.
İsminin açıklanmaması kaydıyla konuşan bir ABD’li yetkili, görüşmelerde ilerleme sağlandığını ancak birçok ayrıntının halen ele alınması gerektiğini söyledi. Yetkili, İran heyetinin kalan görüş ayrılıklarını gidermek amacıyla önümüzdeki iki hafta içinde daha ayrıntılı bir teklif sunmayı planladığını da aktardı.
Arakçi, görüşmelerden bir gün önce Cenevre’de Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) Başkanı Rafael Grossi ile de bir araya geldi. İranlı bakan, Ajansın bir anlaşmaya ulaşılmasındaki rolünün ele alındığını belirtti.
Arakçi, daha önce sosyal medya platformu X’te yaptığı paylaşımda, “Adil ve hakkaniyetli bir anlaşmaya ulaşmak için gerçek fikirlerle Cenevre’deyim,” ifadelerini kullanmış ve “Masada olmayan tek şey: tehditler karşısında teslimiyet,” demişti.
Hürmüz Boğazı’nda tatbikat
İran devlet medyası, dolaylı görüşmelerin başladığı saatlerde İran güçlerinin uluslararası su yoluna doğru canlı mühimmatla füze atışları gerçekleştirdiğini duyurdu. “Güvenlik ve denizcilik kaygıları” gerekçesiyle Hürmüz Boğazı birkaç saatliğine kapatıldı.
Görüşmeler öncesinde ABD Başkanı Donald Trump, İran’ı nükleer programını sınırlandırmaya zorlamak ve ülke genelindeki protestolara yönelik ölümcül müdahaleler nedeniyle baskı yapmak amacıyla güç kullanma tehdidinde bulunmuştu.
İran ise ABD tarafından olası bir saldırı durumunda karşılık vereceğini açıklamıştı.