Lityum batarya kaynaklı olaylardaki artış üzerine havacılık otoriteleri, yolcuları powerbank ve diğer lityum bataryalı cihazları kontrol edilen bagaja koymamaları konusunda uyardı.
Bu yaz milyonlarca kişi tatile çıkmak için uçağa binerken, havacılık otoriteleri yolcuların bagajlarında en sık bulunan eşyalardan biri konusunda uyarılarını yineliyor.
REKLAM
REKLAM
Uçaklarda lityum bataryalardan kaynaklanan olayların artması üzerine yolculardan, powerbank, elektronik sigara ve diğer lityum bataryalı cihazları kontrol edilen bagaja koymamaları isteniyor.
Uyarı, Avrupa'da ve dünyanın birçok ülkesinde havayollarının, kargo bölümünde taşınan arızalı lityum bataryaların yol açabileceği yangın riskine karşı güvenlik kurallarını sıkılaştırdığı bir dönemde yapıldı.
İngiltere Sivil Havacılık Otoritesi (CAA), lityum bataryaların neden olduğu yangın riskinin artık havacılıkta en önemli güvenlik sorunlarından biri haline geldiğini belirtti.
Kuruma göre, kontrol edilen bagajlarda tespit edilen lityum bataryalı cihazların sayısı son bir yılda neredeyse iki katına çıktı. CAA verileri, ortalama bir yolcunun her uçuşta dört farklı lityum bataryalı cihaz taşıdığını da ortaya koyuyor.
Lityum bataryalarla ilgili yaşanan olaylar artıyor
Lityum bataryalar, küçük bir gövdede yüksek miktarda enerji depolayabilmeleri sayesinde son derece yaygın olarak kullanılıyor olsa da tehlikeli olabiliyor.
Aşırı ısındıklarında veya üretim hatası taşıdıklarında alev alabiliyorlar. Bu tür elektrik kaynaklı yangınlar hızla yayılabiliyor ve kontrol altına alınması zor olabiliyor.
İngiltere'de 2024 yılında, kontrol edilen bagajlardaki lityum bataryalı cihazlarla bağlantılı 316 olay kayıtlara geçti. Bu sayı, 2025'te iki katından fazla artarak 643'e yükseldi.
Uzmanlara göre bu tür olaylara kabin içinde müdahale etmek nispeten kolay olsa da, arızanın uçağın kargo bölümünde bulunan bagajların içinde meydana gelmesi yangın riskini önemli ölçüde artırıyor.
CAA, ortalama olarak her hafta lityum bataryalarla bağlantılı iki olay yaşandığını, yangın riskinin yanı sıra kargo bölümünden bagajların indirilmesinin uçuşların gecikmesine ya da başka havalimanlarına yönlendirilmesine yol açabildiğini belirtiyor.
Mayıs ayında, Mısır'ın Hurghada kentinden Londra'ya giden bir easyJet uçuşu, bir yolcunun taşınabilir şarj cihazının kargo bölümündeki bagajda olduğunu uçuş sırasında kabin ekibine bildirmesi üzerine rota değiştirerek Roma'ya inmek zorunda kaldı.
Ekim ayında, Air China'ya ait bir uçuşta üst bagaj rafından alevlerin yükseldiği anları gösteren ve lityum bataryadan kaynaklandığı belirtilen olayın görüntüleri sosyal medyada geniş yankı uyandırdı.
Uçakta lityum batarya kullanımıyla ilgili bilmemiz gerekenler
Uluslararası Sivil Havacılık Örgütü (ICAO), mart ayında yolcuların yanına en fazla iki powerbank almasına izin verilmesini ve uçuş sırasında, koltuk prizleri ya da başka bir kaynak üzerinden bu cihazların kesinlikle şarj edilmemesini tavsiye etti.
CAA, bu kuralı yeniden hatırlatarak çok sayıda yolcunun uçakta powerbank ve lityum batarya içeren diğer ürünlere ilişkin düzenlemelerden haberdar olduğuna inanmadığını söylüyor.
Powerbank'lerle ilgili kuralların yanı sıra, yolcuların dizüstü bilgisayarlarını check-in sırasında bagaja veriyorlarsa tamamen kapattıklarından emin olmaları gerekiyor.
Airlines UK'nin İcra Kurulu Başkanı Tim Alderslade, lityum bataryalarla ilgili olay riskinin "büyüyen bir sorun" olduğunu kabul etti.
"Pilotlar ve kabin ekipleri her türlü durumla başa çıkmak üzere eğitimli olsa da en iyi sonuç her zaman önlemedir ve bu da yolcuların valizlerini hazırlarken başlar," dedi.
Dünyanın dört bir yanındaki havayolları önlem alıyor
Özellikle powerbank'ler, Avrupa merkezli pek çok havayolu ile küresel taşıyıcılar için de önemli bir sorun haline gelmiş durumda.
Qantas, Emirates, Cathay Pacific ve Singapore Airlines gibi şirketler, yolcuların uçuş sırasında powerbank kullanmasını veya uçak içindeki prizlerden bu cihazları şarj etmesini halihazırda yasakladı.
Almanya merkezli Lufthansa Group, ocak ayında kurallarını güncelleyerek yolcu başına taşınabilecek powerbank sayısını sınırladı ve uçuş esnasında kullanılmalarını yasakladı.
Alman bayrak taşıyıcısının yanı sıra Austrian Airlines, Eurowings ve SWISS gibi çok sayıda havayolunu bünyesinde barındıran grup, yolcuların powerbank'leri ya önlerindeki koltuk cebinde, koltuğun altındaki çantalarında ya da üzerlerinde bulundurmaları gerektiğini duyurdu.
Bu yıl nisan ayında, ICAO'nun marttaki güncellemesinin ardından Türkiye de kurallarını değiştiren son ülke oldu.