İran basını, Tahran'ın, ABD'nin askeri baskıyı azaltması halinde Hürmüz Boğazı'nın yedi gün içinde yeniden açılmasına yönelik anlaşma önerdiği iddialarını yalanladı.
Salı günü Tahran’dan, İran’ın Hürmüz Boğazı’nı yedi gün içinde yeniden açmayı özel olarak teklif edip etmediğine ilişkin çelişkili haberler geldi. İsmi açıklanmayan İranlı yetkililer Reuters ve Japonya’nın Kyodo haber ajansına, teklifin arabulucular aracılığıyla Washington’a iletildiğini söyledi. Ancak İran devletine bağlı medya kuruluşları bu iddiayı kısa süre içinde yalanladı.
Kyodo’ya göre teklif, iki ülke arasındaki savaşın kalıcı olarak sona ermesini sağlamayı amaçlıyor.
Kyodo’nun haberinde, aynı isimsiz kaynaklara dayanılarak, Washington’ın da barış yönünde adımlar atması halinde İran’ın ABD ile diplomasinin yeniden canlandırılmasını memnuniyetle karşılayacağı belirtildi.
İran’ın yarı resmi Fars Haber Ajansı ise haberleri birkaç saat içinde yalanlayarak bunların güvenilir olmadığını ve gerçeği yansıtmadığını bildirdi. Fars, kendi İranlı kaynaklarına dayandırdığı haberinde ayrıca söz konusu iddiaların petrol fiyatlarını düşürmeyi amaçladığını öne sürdü.
Bu, Tahran’ın olası bir anlaşmaya ilişkin çelişkili mesajlar verdiği ilk olay değil.
Haziran 2025’te ABD Başkanı Donald Trump, Truth Social platformundan İran ve İsrail arasında ateşkes sağlandığını duyurmuş, ancak İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi daha sonra kamuoyuna yaptığı açıklamada herhangi bir anlaşmaya varıldığını reddetmişti.
Bu yılın haziran ayında ise Trump, savaşı sona erdirecek koşulların “yazılı olarak onaylandığını” söylemişti. Bunun ardından İran devlet medyası, Trump’ın “uydurma şartlar” olarak nitelendirdiği koşulları yayımlamıştı. Birbiriyle çelişen bu açıklamalar, diplomatik ilerlemeyi defalarca zorlaştırdı.
Bu arada ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, salı sabahı Amerikan medyasına yaptığı açıklamada, ABD’nin Birleşmiş Milletler Genel Kurulu sırasında İran ile görüşmeye açık olduğunu söyledi.
Rubio, NBC News’e yaptığı açıklamada, “Şu anda planlanmış herhangi bir şey olduğunu sanmıyorum ancak böyle bir görüşmeye kesinlikle açığız; özellikle de olumlu bir sonuca ulaşma ve nihayetinde bütün bunların temelindeki hedefi gerçekleştirme ihtimali varsa,” dedi.
Rubio, “Bu hedef de İran’ın hiçbir zaman nükleer silaha sahip olamamasıdır. Buna kesinlikle sahip olamazlar,” ifadelerini kullandı.
Pezeşkiyan: 'Başımız dik çıktık'
İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, BM Genel Kurulu’na katılmak üzere New York’a hareket ederken salı günü yaptığı açıklamada, ülkesinin tutumunu “kararlılıkla savunacağı” sözünü verdi.
İran devlet televizyonunda yayımlanan görüntülere göre Pezeşkiyan, ülkeden ayrılmadan önce, “Bu süreçten başımız dik çıktık ve bu hepimiz için bir onur ve gurur kaynağıdır. Bu nedenle uluslararası platformlarda tutumumuzu kararlılıkla savunacağız,” dedi.
İran Cumhurbaşkanı’nın çarşamba günü BM Genel Kurulu’nda konuşma yapması bekleniyor.
Pezeşkiyan, “Bu fırsatı, İran’ın yaşadıklarını uluslararası topluma aktarmak için mümkün olan en iyi şekilde değerlendireceğiz. Karşımızdakilere, bütün haksızlıklara ve adaletsizliklere rağmen İran halkının dimdik ayakta kaldığını kararlılıkla söyleyeceğiz,” ifadelerini kullandı.
Pezeşkiyan, şubat ayı sonunda ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarıyla başlayan savaştan bu yana ABD topraklarına ayak basan en üst düzey İranlı yetkili olacak.
Stratejik öneme sahip Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması, savaşı sona erdirmeye yönelik müzakerelerin merkezindeki konulardan biri olmaya devam ediyor.
Savaştan önce dünya petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) ticaretinin yaklaşık beşte birinin geçtiği bu kritik deniz koridorundaki trafik ciddi biçimde sekteye uğradı. İran ticari gemilere ateş açarken, gemilerin geçiş için kendisinden onay almasını talep ediyor.
Buna karşılık ABD, İran limanlarına yönelik karşı ablukasını sürdürürken Tahran üzerindeki ekonomik baskıyı da artırıyor.
İran Meclis Başkan Yardımcısı Ali Nikzad salı günü yaptığı açıklamada, “Boğaz konusunda geri adım atmayacağız. ABD ve diğer ülkeler eylemlerine son vermediği sürece pahalı benzin ve petrolle, ayrıca devam eden enerji sorunlarıyla karşı karşıya kalacaklar,” dedi.