Enerji Ekonomisi ve Finansal Analiz Enstitüsü'nün (IEEFA) yeni raporuna göre Avrupa, 2026'da sıvılaştırılmış doğal gaz ithalatının neredeyse üçte ikisini ABD'den sağlayacak.
Çarşamba günü yayımlanan IEEFA analizine göre, Avrupa’nın ABD’den gelen sıvılaştırılmış doğal gaza bağımlılığının, AB’nin Rus fosil yakıt ithalatını aşamalı olarak bitirme çabalarını sürdürmesiyle gelecek yıl daha da artması bekleniyor.
Rapor, ABD’nin 2026’da Avrupa’nın LNG ithalatının neredeyse üçte ikisini karşılayabileceğini tahmin ediyor. Bu da, Rusya’nın Ukrayna’yı işgali ve İran savaşının küresel enerji akışlarını yeniden şekillendirmesinin ardından Washington’un kıtanın gaz piyasasındaki baskın konumunu pekiştiriyor.
IEEFA’ya göre ABD, 2025 yılında Avrupa’nın LNG ithalatının zaten yüzde 57’sini oluşturdu; bu, savaş öncesi seviyelere kıyasla keskin bir artış.
Kuruluş, mevcut ithalat eğilimlerinin sürmesi ve ilave uzun vadeli tedarik sözleşmelerinin yürürlüğe girmesi halinde bu payın önümüzdeki yıllarda daha da artabileceği uyarısında bulundu.
Bulgular, çoğu Avrupa hükümetinin, Avrupa Komisyonu’nun REPowerEU stratejisi kapsamında 2027’ye kadar Rus gazı ithalatını tamamen sona erdirmeyi hedeflediği bir dönemde ortaya çıkıyor.
AB üyesi ülkeler, 2022’den bu yana azalan Rus boru hattı gazını telafi etmek için özellikle ABD’den LNG alımlarını hızla artırdı.
IEEFA, bu dönüşümün Avrupa’nın kısa vadeli enerji güvenliğini artırdığını, ancak aynı zamanda artan bir yoğunlaşma riski yarattığını belirtti.
Kuruluş, Rus gazına bağımlılığın yerine tek bir alternatif tedarikçiye aşırı bağımlılık konmasının Avrupa’yı gelecekteki siyasi ve piyasa dalgalanmalarına karşı savunmasız bırakabileceğini savundu.
Düşen talebe rağmen daha yüksek ithalat ve yatırım
Raporda, sıvılaştırma, taşıma ve yeniden gazlaştırma maliyetleri nedeniyle ABD’den yapılan LNG ithalatının genellikle boru hattı gazından daha pahalıya mal olduğu kaydedildi.
IEEFA, AB ülkelerinin 2022’nin başı ile 2025’in ortası arasında ABD LNG ithalatına yaklaşık 117 milyar euro harcadığını tahmin ediyor.
Avrupalı birçok politika yapıcı ve düzenleyici kurum, daha önce ithal LNG’ye aşırı bağımlılık konusunda uyarıda bulunmuştu.
Avrupa Komisyonu Başkan Yardımcısı Teresa Ribera, bu yılın başlarında yaptığı açıklamada, Birliğin bir enerji bağımlılığını başka bir bağımlılıkla değiştirmekten kaçınması ve bunun yerine yenilenebilir enerji ile elektrifikasyona yönelik yatırımları hızlandırması gerektiğini söylemişti.
Avrupa Birliği Enerji Düzenleyicileri İşbirliği Ajansı da, Avrupa pazarında ABD LNG’sinin artan rolüne bağlı tedarik yoğunlaşması riskleri konusunda endişelerini dile getirdi.
Avrupa’da son yıllarda doğal gaz tüketiminde genel bir düşüş yaşanmasına rağmen LNG ithalatındaki artış sürüyor.
Enerji krizinin ardından yükselen fiyatlar, sanayideki zayıflık, enerji tasarrufu önlemleri ve yenilenebilir enerjinin daha hızlı devreye alınması, talebin azalmasına hep birlikte katkıda bulundu.
IEEFA verilerine göre, gaz tüketiminin son on yıldan uzun bir sürenin en düşük seviyesine gerilemesiyle Avrupa’nın LNG ithalatı 2024’te düşüşe geçti. Ancak daha soğuk hava koşulları ve hükümetlerin depolama tesislerini yeniden doldurma çabaları nedeniyle ithalat 2025’te yeniden arttı.
Aynı zamanda, birkaç AB ülkesi LNG ithalat altyapısını genişletmeye devam ediyor.
Daha önce büyük ölçüde Rus boru hattı gazına bağımlı olan Almanya, yüzer LNG terminallerini hızla devreye soktu ve Avrupa’da ABD LNG’sinin en büyük alıcılarından biri haline geldi.
Analistler, enerji dönüşümünün önümüzdeki yıllarda hızlanmasıyla uzun vadeli gaz talebinin daha da zayıflamasının beklendiği bir dönemde Avrupa’nın fazla LNG ithalat kapasitesi inşa etme riskiyle karşı karşıya olup olmadığını da sorguluyor.