Bu hafta OECD'nin PISA raporu, 15 yaşındakilerin matematik ve okuma becerilerinde küresel bir düşüşü ortaya koydu; peki yetişkinler ne kadar daha iyi?
Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü’nün (OECD) Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Programı (PISA), her üç yılda bir 15 yaşındaki öğrencilerin okuma, matematik ve fen becerilerini standart bir testle ölçüyor.
REKLAM
REKLAM
Salı günü yayımlanan son rapor, özellikle matematik ve okuma becerilerinde endişe verici bir küresel gerileme olduğunu ortaya koydu. Yapay zeka, akıllı telefonlar ve sosyal medya, bu düşüşe katkıda bulunan etkenler arasında gösteriliyor.
“Özet çok basit: Sadece spor izleyerek forma girmezsiniz. Spor yaparak forma girersiniz,” OECD’nin dünyaca tanınan PISA testlerinin kurucusu Andreas Schleicher, Euronews’e söyledi.
“Öğrenme için de aynı şey geçerli. Öğrenme, içerik tüketerek değil; fikirlerle etkileşime geçip onları karşılaştırarak gerçekleşir. Ve yapay zeka bu sürecin içini boşaltabilir. Gözlemlediğimiz şey de bu.”
Peki ya yetişkinler? Biz daha mı iyiyiz? Reading Agency’nin 2024 tarihli bir araştırmasına göre Birleşik Krallık’taki yetişkinlerin yarısı zevk için kitap okumuyor. Aynı yıl yapılan bir Eurostat anketi ise AB vatandaşlarının neredeyse yarısının son on iki ayda tek bir kitap bile okumadığını ortaya koydu.
Bu da şu soruyu akla getiriyor: Hepimiz, 15 yaşındaki öğrencilerden ne kadar daha iyi bir performans gösterebiliriz?
Şimdi bunu görme sırası sizde – OECD’nin örnek sorularını çözmek için aşağı kaydırın. Yanıtlar sayfanın en altında yer alıyor (kopya çekmek yok!)
Matematik
Soru 1: Alex, kırmızı ve mavi üçgenlerden oluşan aşağıdaki deseni çizdi.
Desenin ilk dört satırı aşağıda gösteriliyor.
Alex’in deseninin ilk dört satırındaki üçgenlerin yüzde kaçı mavidir?
A) %37,5
B) %50,0
C) %60,0
D) %62,5
Soru 2: Aşağıdaki ifadeler, görseldeki grafikte verilen bilgilerle destekleniyor mu? Her ifade için Evet ya da Hayır cevabını verin.
- 2008’den 2014’e kadar satılan DVD sayısı yaklaşık %50 azaldı
- 2008’den 2014’e kadar satılan DVD sayısı her yıl aynı miktarda azaldı
- Doğrunun eğimi, 2008–2014 arasında satılan DVD sayısındaki ortalama yıllık düşüşü gösteriyor
Fen Bilimleri
Soru 1: Pek çok kişi, giysilerin üretimi ve bertarafının küresel çevresel etkilerinden endişe duyuyor.
Pamuk lifleri, pamuk bitkisinin tohumlarının dış tabakasından elde edilir. Sentetik liflerle karşılaştırıldığında pamuk liflerinin işlenmesi daha az aşama gerektirir ve daha kolay biyolojik olarak parçalanır.
Pamuklu tekstil üretimi; çok fazla su, gübre, pestisit ve diğer zararlı kimyasallar kullanmayı gerektirir. Bu sorunları çözmek için sürdürülebilir pamuk üretim yöntemleri geliştirilmektedir.
Aşağıdakilerden hangileri pamuklu tekstil üretiminin olumsuz çevresel etkilerini azaltmak için yapılabilecek eylemlerdir? Doğru olanların hepsini işaretleyin.
- Suyu daha verimli kullanmak
- Üretilen pamuklu tekstillerin kalitesini düşürmek
- Pamuk çiftliklerinde çalışan personel sayısını artırmak
- Sadece hedeflenen zararlı türlerine zarar veren pestisitler kullanmak
- Kimyasal atıkları, pamuk üretimiyle ilgili sahalardan çok uzaktaki alanlara boşaltmak
Soru 2: Yıldırım düştüğünde, gözlemci hemen bir ışık çakması görür. Gök gürültüsü aynı anda meydana gelir, ancak gözlemci bunu biraz daha sonra duyar.
Gözlemcinin gök gürültüsünü duymasına kadar geçen süre; gözlemci ile yıldırımın düştüğü yer arasındaki mesafe de dahil olmak üzere çeşitli etkenlere bağlıdır.
Aşağıdaki ifadelerden hangisi, yıldırımın gök gürültüsünden önce görülmesini en iyi şekilde açıklar?
- Işığın havadaki hızı, sesin havadaki hızından daha fazladır.
- Işığın görülmesi için havadan geçmesine gerek yoktur, ancak sesin duyulması için havadan geçmesi gerekir.
- Işık parçacıkları ses parçacıklarından daha hafiftir, bu yüzden tespit edilmeleri daha kolaydır
- Gözler, ışığı kulakların sesi algıladığından daha hızlı algılar
Okuma
Soru 1: Bu testte bazı cümleler okuyacaksınız ve anlamlı olup olmadıklarına karar vereceksiniz. Cümle anlamlıysa EVET, anlamlı değilse HAYIR yanıtını verin.
- Kırmızı arabanın lastiği patlaktı
- Uçaklar köpeklerden yapılmıştır
- Öğrenci kitabı dün gece okudu
Soru 2: Aile büyüklerinizi ziyaret ediyorsunuz; kısa süre önce tavuk yetiştirmek için bir çiftliğe taşındılar. Teyzene soruyorsun: “Tavuk yetiştirmeyi nasıl öğrendin?”
Şöyle diyor: “Tavuk yetiştiren pek çok kişiyle konuştuk. Ayrıca internette de çok fazla kaynak var. Örneğin, sık sık ziyaret ettiğim Chicken Health adlı bir forum var. Özellikle, tavuklarımdan biri bacağını incittiğinde benim için çok yararlı oldu. Sana yaptığım yazışmayı göstereceğim.”
Ivana_88 neyi öğrenmek istiyor?
- Yaralanmış bir tavuğa aspirin verip veremeyeceğini
- Yaralanmış bir tavuğa ne sıklıkla aspirin verebileceğini
- Yaralanmış bir tavukla ilgili olarak bir veterinere nasıl ulaşacağını
- Yaralanmış bir tavuğun ağrı düzeyini belirleyip belirleyemeyeceğini
Finansal okuryazarlık
Greg bir bisiklet satın alıyor. Mağazanın kendi finans şirketinden kredi çekiyor. Greg’in ödemesi muhtemelen ne kadar olur?
- 600 zed’den daha az
- 600 zed’den daha fazla
- Tam olarak 600 zed
Yanıtlar:
Matematik 1. A, 2. Evet, Hayır, Evet.
Fen Bilimleri 1. ‘Suyu daha verimli kullanmak’ ve ‘Sadece hedeflenen zararlı türlerine zarar veren pestisitler kullanmak’. 2. ‘Işığın havadaki hızı, sesin havadaki hızından daha fazladır.’
Okuma 1. Evet, Hayır, Evet. 2. “Tavuğuna aspirin verip veremeyeceğini öğrenmek”.
Finansal okuryazarlık 1. İkinci yanıt veya Greg’in ek ücretler ödeyeceğini açıklayan üçüncü yanıt.
OECD’nin PISA testinin tamamını burada bulabilirsiniz. (kaynak İngilizce)