Yeni bir araştırmaya göre uyku takibi yapan cihazlar, uykusuzluk çeken kişilerde uyku kalitesine aşırı odaklanmayı tetikleyip kaygıyı artırabiliyor.
Yeni bir araştırmaya göre, uyku takibi uygulamaları, uyku kalitesi ve takibine yönelik farkındalığı artırdıkları için uykusuzluk çeken kişilerde strese yol açabiliyor.
REKLAM
REKLAM
Norveç'teki Bergen Üniversitesi'nden araştırmacılar, uyku alışkanlıklarına dair içgörüler sunmanın bazı kullanıcıların işine yaradığını, ancak uykusuzluk sorunu yaşayanlarda olumsuz etkilerin daha belirgin olduğunu tespit etti.
Çalışmanın birinci yazarı, Bergen Üniversitesi'nden Håkon Lundekvam Berge, “Uyku uygulaması teknolojisinin hızla gelişmesi, bilim camiasının da bu teknolojik ilerlemeye ayak uydurmasını gerektiriyor,” dedi.
Araştırmacı, genç yetişkinlerin uygulamaların geri bildirimlerinden daha fazla etkilendiğini; algılanan faydaları daha çok dile getirseler de aynı zamanda daha fazla kaygı ve stres bildirdiklerini ekledi.
Uyku takibi hızla büyüyen bir sektör haline geldi. Pazar araştırma şirketi Grand View Research'e göre, ABD'deki uyku takibi cihazları pazarı 2023'te yaklaşık 5 milyar dolar (yaklaşık 4,25 milyar euro) ciroya ulaştı ve 2030'a kadar gelirini ikiye katlaması bekleniyor.
Çoğu uygulama, akıllı saatler ve bileklikler gibi giyilebilir cihazlara yerleştirilmiş sensörlere dayanıyor. Bu sensörler uykuya dalma süresi, uyku süresi ve uyku verimliliği gibi parametreleri takip ediyor ve raporluyor.
Araştırmacılar, yaş ortalaması 50 olan Norveçli binin üzerinde kişiyle anket yaptı. Katılımcılara uyku uygulamalarını kullanıp kullanmadıkları, mevcut uyku sağlıkları ve belirli olumlu ya da olumsuz etkiler yaşayıp yaşamadıkları soruldu.
Yazarlar, kullanıcı deneyimlerini şekillendiren en önemli unsurun yaş olduğunu kaydetti. 18-35 ve 36-50 yaş grupları, daha iyi uyku ve uykuya öncelik verme eğiliminin artması gibi faydalı etkileri bildirme olasılığı daha yüksek olan gruplardı.
Ancak aynı yaş grupları daha yüksek düzeyde stres ve kaygı bildirdi. Bu da dijital sağlık bilgilerinin olumsuz etkilerine daha açık olabileceklerini düşündürüyor.
Kötü uyuyanlar için risk
Yazarlar, uygulamanın çıktısına aşırı odaklanmanın uyku kalitesini daha da bozabileceği uyarısında bulundu.
Çalışmanın ikinci yazarı Karl Erik Lundekvam, “Ayrıca uykusuzluk belirtileri gösteren kişilerin olumsuz etkilere daha açık olduğunu gördük,” dedi.
Bu grupta, uyku uygulamalarından gelen geri bildirimlerin strese ve endişeye yol açma olasılığının daha yüksek olduğunu belirtti. Uykusuzluk çeken kişilerde, uykuyla ilgili dikkat odağı ve kaygı zaten artmış durumda oluyor; izleme cihazları da bunu daha da körükleyebiliyor.
Lundekvam, “Uyku uygulamalarını kullandıkça daha fazla strese giren insanlara, bu uygulamaların hangi ölçümleri kullandığı ve ne kadar doğru oldukları konusunda daha fazla bilgi edinmelerini tavsiye ederiz,” dedi.
“Eğer bu da kaygılarınızı yatıştırmıyorsa, gece uyurken uyku takibi yapan cihazınızı çıkarmayı ya da bildirimleri kapatmayı düşünmelisiniz,” diye ekledi.
Yazarlar ayrıca, kullanıcıların geri bildirimleri, örneğin yatmadan önce ekran başında geçirilen süreyi azaltmak gibi yararlı uyku alışkanlıkları geliştirmek için motivasyon kaynağı olarak kullanabileceklerini vurguladı.