Yeni araştırmalar, damar sağlığı iyi olan kişilerin demanssız fazladan yıllar kazanabileceğini gösteriyor.
Yeni bir araştırmaya göre 48 ile 68 yaşları arasında normal tansiyona sahip olmak, diyabetin bulunmaması ve sigara içmemek, ortalama olarak demanssız yaşam süresine yaklaşık 13 ek yıl kazandırmakla ilişkilendiriliyor.
Demans, dünya genelinde en hızlı artan sağlık yüklerinden biri. Dünya Sağlık Örgütü'ne göre her yıl dünya çapında 10 milyon yeni vaka teşhis ediliyor ve bu sayının 2050 yılına kadar 150 milyonu aşması bekleniyor.
Bu artan tablo, araştırmacıları, insanların orta yaşta benimseyebileceği ve daha sağlıklı yaşlanmaya katkı sağlayan, değiştirilebilir yaşam tarzı faktörlerine ve önleyici adımlara odaklanmaya yöneltti.
Bulgular, Neurology Open Access (kaynak İngilizce) dergisinde yayımlandı ve orta yaşta iyi damar sağlığının korunmasının (diyabet, hipertansiyon ve sigara kullanımının olmaması) bir kişinin demans geliştirmeden yaşayabileceği yıl sayısını doğrudan etkilediğini ortaya koydu.
“Bulgularımız, insanların beyin sağlıklarını on yılı aşkın bir süre koruyabilmek için orta yaşta bu etkenlerden aktif olarak kaçınmaları gerektiğini gösteriyor” dedi çalışmanın kıdemli araştırmacısı Josef Coresh.
12 binden fazla katılımcının verilerini analiz eden araştırmacılar, diyabeti, hipertansiyonu veya sigara alışkanlığı olan kişilerin demanssız yaşam sürelerinin belirgin biçimde daha kısa olduğunu saptadı.
Orta yaşta üç risk faktörüne birden sahip katılımcıların demans geliştirme riski, hiç risk faktörü olmayanlara kıyasla neredeyse üç kat daha yüksekti.
55 yaşında damar sağlığına ilişkin hiçbir risk faktörü bulunmayan kişiler, ortalama 30 yılı demans yaşamadan geçirmeyi bekleyebiliyor.
Tek risk faktörü olanlar demans olmadan ortalama 26 yıl, iki risk faktörü olanlar 21 yıl, üç risk faktörü bulunanlar ise yalnızca 17 yıldan biraz fazla yaşıyor; bu da hiç risk faktörü olmayanların, bu üç durumun hepsine sahip kişilere göre bilişsel bozulma olmadan yaklaşık 13 yıl daha uzun yaşadığı anlamına geliyor.
Cinsiyet farklılıkları da ortaya çıktı. Genel olarak kadınlar, erkeklere kıyasla demanssız daha uzun yaşıyor; örneğin üç risk faktörü bulunanlar arasında kadınlar ortalama 18 yıl, erkekler ise 16 yıl demans olmadan yaşıyor.
“Umarım bu sonuçlar, insanları 48 yaşından itibaren sigarayı bırakmaya ve damar sağlıklarını yakından izlemeye teşvik eder” dedi Coresh.