“Bu başkanın, filmdeki karakterlerin farkında olmadan faşist olarak tasvir edildiğini anlayıp anlamadığını bilmiyorum; mesele bu,” dedi Paul Verhoeven; Trump da Uzay Kuvvetleri üniformalarıyla ilgili paylaşımında bu filme atıfta bulunmuştu.
Faşist postal size uyuyorsa...
REKLAM
REKLAM
6 Eylül’de Donald Trump, New Mexico’ya “Yeni Amerika” adını verdiği, Ay’ı ABD toprağı ilan ettiği ve kendini Green Lantern olarak tasvir ettiği bir dizi yapay zekâyla üretilmiş görseli toplu halde paylaştı.
Bu yapay zekâ çöplüğü furyası sırasında Trump, 2019’da Trump’ın ilk görev döneminde kurulan Birleşik Devletler Uzay Kuvvetleri için yeni üniformalar önerdi.
Trump’ın paylaştığı görsel, yeni bir “resmî hizmet üniforması” için hazırlanmış ve “Starship Troopers üniformasının disiplin ve işlevselliğinden ilham alan” bir tasarım taslağıydı.
Starship Troopers’ın faşizmin tehlikeleri hakkında uyarıcı bir hikâye anlatan, 1997 tarihli bir bilim kurgu savaş filmi olduğu düşünüldüğünde, bunun ilham almak için epey tuhaf bir tercih olduğuna birçok kişi hızla dikkat çekti.
Hollandalı yönetmen Paul Verhoeven’in kült filmi, orduya katılan ve kendilerini bir anda galaksiler arası bir savaşın içinde bulan bir arkadaş grubunu anlatıyor. Uzay yaratıklarına karşı verilen mücadelenin ötesinde Starship Troopers, yanlış yönlendirilmiş vatanseverlik, sömürgecilik, yabancı düşmanlığı ve faşist bir yönetimden kaynaklanan şiddet gibi temaları işliyor.
Robert A. Heinlein’in romanından uyarlanan filmi Verhoeven, faşizan, milliyetçi ve askerî yönetimi savunan bir metin olarak yorumladı. Yönetmen, filminde bu unsurları söküp dağıtmak ve romanın temalarını ters yüz etmek için Nazi imgelerini kullandı. Örneğin Starship Troopers’taki subay üniformaları, Gestapo’nun giydiği üniformalara benziyor...
Verhoeven, “sağcı bir kitabı” faşizmin tehlikeleri üzerine karanlık bir hicve dönüştürmek için filmi çektiğini, bunu defalarca kamuoyuna açıklayarak dile getirdi.
Şimdi Verhoeven, Donald Trump’ın yönetiminin, filmdeki kahramanların hepsinin “farkında olmadan faşist” olduklarının bilincinde olması gerektiğini söylüyor.
“[Trump yönetimi] Starship Troopers’tan söz ederken, bunun Leni Riefenstahl’ın tarzını temel aldığını bilmeleri gerekir,” dedi Verhoeven, Nazi rejimiyle yakından ilişkilendirilen ve 1935 tarihli İradenin Zaferi (Triumph of the Will) filmi de dahil olmak üzere yapıtlarıyla rejimi yücelten Alman sinemacıya atıfta bulunarak, The Hollywood Reporter (kaynak İngilizce)’a konuşurken.
“Bu başkanın, filmin bu [karakterlerin] farkında olmadan faşist olduklarını söylediğinin farkında olup olmadığını bilmiyorum. Zaten mesele bu,” diye sürdürdü Verhoeven.
Bu durum, Trump yönetiminin sinemasal göndermeleri kendine mal etmeden önce gerçekten iki kez düşünmesi gerektiğine dair bir kez daha güçlü bir hatırlatma niteliğinde.
Trump daha önce Superman, Hannibal Lecter, Jedi'ler ve Spider-Man gibi pek çok popüler kültür referansını kendine mal etmeye çalıştı; bu göndermeler her seferinde ters tepti – yalnızca eserlerin yaratıcılarının ve hayranların öfkesini tetiklemekle kalmadı, aynı zamanda bu gasp edilmiş kültürel göz kırpmalar, Trump’ın bizzat söz konusu referanslara dair takdir ve anlayış eksikliğini de gözler önüne seriyor.
Öte yandan Verhoeven, Starship Troopers’ın alaycı niyetinin yanlış okunmasına alışkın olduğunu ve filmin seyirciler için “çünkü kahramanları farkında olmadan Nazi” oldukları için zorlayıcı olduğunu söyledi.
“İnsanların bunu anlayıp buna gülmesini beklemiştim. Ama öyle olmadı,” diye ekledi. “Ben Hollanda vatandaşıyım ve oy kullanamıyorum. Bu ülkede [ABD] 40 yıldır yaşıyorum ve Amerika’daki siyasi kültürü hâlâ anlamakta zorlanıyorum.”