Avrupa Parlamentosu, Trump'ın Grönland tehditlerini geri çekmesiyle ABD ticaret anlaşması sürecini yeniden başlattı. Komite oylamasının 24 Şubat'ta, genel kurul oylamasının ise mart ayında yapılması bekleniyor.
ABD Başkanı Donald Trump'ın Grönland'a yönelik tehditlerini geri çekmesinden 2 hafta sonra, Avrupa Parlamentosu üyeleri çarşamba günü AB-ABD ticaret anlaşmasının yürürlüğe girmesi için çalışmaları yeniden başlatma kararı aldı.
Temmuz 2024'te Trump ile Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen arasında varılan anlaşma, ABD'nin AB ihracatına yüzde 15 gümrük vergisi uygulamasını, AB'nin ise ABD malları üzerindeki vergileri sıfıra indirmesini öngörüyor.
Avrupa Parlamentosu üyeleri, anlaşmayı yasalaştırıp yürürlüğe koymaya hazırlanıyordu.
Ancak ABD Başkanı Donald Trump’ın, ABD’nin Danimarka’ya bağlı özerk bölgeyi satın almasına izin verilmemesi durumunda bazı AB ülkelerini gümrük vergileriyle tehdit etmesi üzerine süreç askıya alındı.
Parlamento Ticaret Komitesi Başkanı Alman milletvekili Bernd Lange, sürecin yeniden başlamasıyla ilgili olarak ABD'nin, AB'nin egemenlik haklarına saygı duyması gerektiğinin altını çizdi.
Lange, komitenin anlaşmayı 24 Şubat'ta oylayabileceğini belirterek mevcut durumu şu sözlerle değerlendirdi:
"ABD'nin, Birliğin ve üye devletlerin toprak bütünlüğüne ve egemenliğine saygı duyması ve Turnberry Anlaşması'nın şartlarına uyması koşuluyla, ticaret komitesi üyeleri iki yasa teklifi üzerindeki çalışmaları hızla ilerletmeye kararlıdır."
Euronews kaynaklarına göre, komite onayının ardından mart ayında genel kurul oylaması yapılabilir.
Dosyadan sorumlu siyasi grupların milletvekilleri çarşamba günü kapalı kapılar ardında bir araya gelerek atılacak adımları tartıştı.
Lange'ye göre çoğunluk anlaşmanın askıdan indirilmesi yönünde görüş bildirdi ancak anlaşmanın içeriğine dair tartışmalar hararetli geçti.
Sosyalistler ve Demokratlar (S&D), Renew Europe ve Yeşiller, Kuzey Kutbu'ndaki adanın toprak bütünlüğüne yönelik yeni tehditler olması durumunda anlaşmayı askıya alabilecek bir madde eklenmesi için bastırıyor.
Merkez sağdaki en büyük siyasi grup olan Avrupa Halk Partisi (EPP) ise işletmelere güvence sağlamak amacıyla çalışmaların hızla devam etmesini istiyor.
EPP Grubu müzakerecisi Hırvat milletvekili Zeljana Zovko, grubun amacının Avrupalı işletmelere kesinlik sağlayarak AB-ABD ticaret ilişkilerindeki ivmeyi yeniden kazandırmak olduğunu belirtti.
Ancak toplantıdan gözle görülür şekilde gergin ayrılan Zovko, içerideki atmosferi şu çarpıcı benzetmeyle eleştirdi: "Burası Grammy Ödülleri töreni gibi. Bazıları yıldızları oynuyor ama bedelini vatandaşlar ödüyor."
Gruplar arasındaki teknik ayrışmalar da devam ediyor. Sosyalistler ve Demokratlar, AB'nin gümrük vergisi indiriminin açıkça yenilenmediği takdirde 18 ay sonra sona ermesini öngören bir madde talep ederken, EPP bu sürenin üç yıl olmasını istiyor.
Yeşillerden Anna Cavazzini ise hala çözülmemiş sorunlar olduğuna dikkat çekerek AB üyesi ülkelerin tavrını sert bir dille eleştirdi. Cavazzini, parlamentonun duruşuna ilişkin şunları söyledi: "AB, ABD'nin tekrarlanan zorlayıcı girişimleriyle karşı karşıya ancak üye devletler bu gerçeğe göz yumuyor. Avrupa Parlamentosu bu felce kararlılıkla yanıt vermelidir."
Öte yandan, aşırı sağcı "Avrupa için Vatanseverler - Patriots for Europe (PfE)" grubu, Komisyon tarafından "kötü müzakere edildiğini" savundukları anlaşmaya yönelik eleştirel tutumunu sürdürüyor.