AB Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, Ukrayna'da adalet ve hesap verebilirlik arayışının sembolü haline gelen Bucha katliamı kurbanlarını anmak üzere AB Dışişleri Bakanları'nı Kiev’de bir araya getirdi.
Macaristan hariç tüm Avrupa Birliği (AB) ülkeleri, Rusya'nın Ukrayna'yı tam ölçekli işgali sırasında işlemekle suçlandığı savaş suçları için "tam hesap verebilirlik" sağlama sözü verdi.
REKLAM
REKLAM
Macaristan'ın bu karara dahil edilmemesi, Budapeşte ile Ukrayna arasında yaşanan ve Kiev'e yönelik 90 milyar euroluk kritik krediyi felç eden Druzhba petrol boru hattı anlaşmazlığının ortasında geldi. Bu gerginlik öncesinde de Budapeşte, AB'nin genel politikalarına yönelik sert muhalefet sinyalleri vermişti.
AB Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas ve Ukrayna tarafından imzalanan ortak açıklamada, 26 üye devlet "Hesap verebilirlik, kapsamlı, adil ve kalıcı bir barışın yanı sıra uluslararası hukukun korunmasının da vazgeçilmez bir unsuru," dedi.
Kallas, Kiev'in dış mahallelerinde 400 Ukraynalının Rus askerleri tarafından öldürüldüğü Bucha katliamının dördüncü yılını anmak üzere AB'den bazı dışişleri bakanlarını Kiev'de bir araya getirdi. Sokaklara dizilmiş, bilekleri bağlı cesetlerin görüntüleri dünyayı şoke etmiş ve sivillere yönelik vahşetin boyutlarını gözler önüne sermişti.
Anıt alanını ziyaret eden Kallas, "Burada yaşananlar inkâr edilemez," dedi. "Rusya Ukrayna'ya yaptıklarından sorumlu tutulmalıdır."
Bucha katliamından bu yana Ukrayna ve müttefikleri Rusya ile bağlantılı savaş suçlarının belgelenmesi ve kovuşturulması için çeşitli girişimlerde bulunuyor.
Geçen yıl mayıs ayında, demokratik ülkelerden oluşan geniş bir koalisyonsaldırganlık suçunu kovuşturmak için özel bir mahkeme kurulmasını onayladı. Bu mahkeme, tam ölçekli işgalin başlatılmasından nihai olarak sorumlu olan siyasi temsilcileri hedef alıyor. Bu, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in ancak görevden ayrıldıktan sonra gıyabında yargılanmasının önünü açabilir.
Mahkeme, merkezi Strazburg'da bulunan bir insan hakları örgütü olan Avrupa Konseyi'nin himayesi altında tasarlandı.
Ukrayna, Estonya, Litvanya ve Lüksemburg'un parlamento prosedürlerini tamamladığı girişimin temelini oluşturan anlaşmaya yaklaşık 10 ülke katılma niyetini ifade etti. (Her ülkenin parlamentodan geçirmesi gerekmiyor.)
Avrupa Konseyi Genel Sekreteri Alain Berset yaptığı açıklamada, "Şimdi gerekli olan şey açık: siyasi irade ve kolektif kararlılık," dedi.
Ukrayna Dışişleri Bakanı Andrii Sybiha, özel mahkemenin bu yıl içinde faaliyete geçmesinin, İkinci Dünya Savaşı'nın sonunda Nazi Almanya'sına karşı işlenen savaş suçlarının emsal teşkil edecek şekilde yargılanmasına atıfta bulunarak "Nürnberg ruhunun" yeniden canlandırılmasına yardımcı olacağını söyledi.
"Rusya'nın saldırganlığı sırasında gerçekleştirdiği vahşetin boyutları İkinci Dünya Savaşından bu yana Avrupa topraklarında görülmemiştir. Saldırganlık suçu bunların hepsinin temel nedenidir," diyen Sybiha, sözlerini şöyle sürdürdü: "Hesap verebilirlik şart ve Rusya Federasyonu'nun en üst düzey siyasi ve askeri liderliği de dahil olmak üzere Rus suçlular için af söz konusu olmayacak."
Kasım ayında Avrupalılar, ABD ve Rus yetkililer tarafından hazırlanan ve savaş suçluları için genel bir af öngören 28 maddelik bir planı okuyunca şoke oldular. Bir dizi tartışmalı unsur içeren taslak, o zamandan bu yana daha kabul edilebilir 20 maddelik bir plana dönüştürüldü. Ancak müzakereler toprak sorunları nedeniyle tıkanmış durumda.
Avrupalılar Kremlin'i görüşmelerde maksimalist bir tutum benimsediği için defalarca kınadı ve ABD'li yetkililer de zaman zaman bunu yineledi. Geçtiğimiz hafta Kallas, Washington'u "Rus oyun kitabının tuzağına düşmekten" kaçınmaya çağırdı.