Fransa Senatosu, çocuklara sosyal medya yasağı getiren tasarıyı kabul etti. Ancak uygulama biçimi konusunda hükümetle hukuki anlaşmazlıklar sürüyor.
Fransa Senatosu, 15 yaşın altındaki çocukların sosyal medyaya erişimini kısıtlayacak bir planı onayladı. Senatonun bu adımı, Avrupa genelinde ülkeler reşit olmayanlara yönelik ulusal sosyal medya yasaklarını tartışırken geldi.
Salı günü kabul edilen reform, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un verdiği bir vaat açısından kilit önem taşıyor. Ocak ayında Ulusal Meclis’te sunulan bir önerinin devamı niteliğinde.
Ancak Fransız Parlamentosu’nun iki kanadı, yasa konusunda farklı metinler üzerinde uzlaştı.
Ocak ayında yasayı kabul eden alt kanat Ulusal Meclis (Assemblée Nationale), tüm sosyal medya platformlarından 15 yaş altı çocuklara ait hesapların silinmesini ve bu yaşın altındaki yeni kullanıcılara hesap açılmamasını talep ediyor. Ayrıca liselerde cep telefonlarının yasaklanmasını istiyor.
Oysa salı günü tasarının farklı bir versiyonunu kabul eden Senato, platformların farklı kategorilere ayrıldığı iki kademeli bir sistem öneriyor.
İlk grupta, bir çocuğun “fiziksel, zihinsel ya da ahlaki gelişimine” zarar verdiği işaretlenenler yer alacak. İkinci grupta ise ebeveyn onayıyla erişilebilecek platformlar bulunacak. Tasarının yeni hali, eğitim amaçlı platformları ve çevrimiçi ansiklopedileri kapsam dışında bırakıyor.
Yasağa ilişkin metinlerin farklı olması, bir uzlaşı aranmasını gerektirecek. Bu da düzenlemenin yürürlüğe girişini geciktirebilir.
Kullanılacak kesin yaş doğrulama yöntemi de tartışma konusu, zira yaş doğrulama sistemleri şu anda Avrupa Birliği düzeyinde ele alınıyor. Bunların 2027 başından önce devreye girmesi beklenmiyor.
Fransa’nın sosyal medyaya bakışı
Fransa, çocukların ekranlara ve sosyal medyaya erişimine daha sıkı kurallar getirilmesi için uzun süredir bastırıyor.
Cumhurbaşkanı Macron, ocak ayında yaptığı açıklamada, çocukların ve gençlerin duygularının “Amerikan platformları ve Çin algoritmaları tarafından satılmaması ya da manipüle edilmemesi” gerektiğini söyledi.
2023’te milletvekilleri, 15 yaş altındaki küçüklerin sosyal medyaya erişimini kısıtlayan ve hesap açabilmeleri için ebeveyn onayını zorunlu kılan bir yasayı kabul etti. Ancak bu yasa, Avrupa Birliği’nin Dijital Hizmetler Yasası (DSA) ile çeliştiği için yürürlüğe girmedi.
AB’nin geçen yıl yönergelerini güncellemesinin ardından, üye ülkelere sosyal medya için kendi yaş sınırlarını belirleme konusunda daha fazla esneklik tanındı. Bu da belirli bir yaşın altındaki çocuklara erişimi tamamen yasaklamayı ya da hesap açmadan önce ebeveyn izni şartı getirmeyi mümkün kılıyor.
Avustralya, aralık ayında, çocukları zararlı içerikten ve aşırı ekran süresinden koruma amacıyla, 16 yaş altındakileri sosyal medyadan men eden ilk ülke oldu.
AB’nin sosyal medya yasaklarına yanıtı
Avrupa Birliği de birlik genelinde daha güçlü önlemler alınması için bastırıyor.
Avrupa Parlamentosu kasım ayında, sosyal medyaya, video paylaşım platformlarına ve yapay zekâ “arkadaşlarına” erişim için Avrupa genelinde asgari yaşın 16 olması çağrısını içeren bağlayıcı olmayan bir karar tasarısı önerdi.
Milletvekilleri, 13 ile 16 yaş arasındaki çocukların ebeveyn onayıyla sosyal medya platformlarına erişebilmesini önerdi.
Parlamento, sosyal medya, video paylaşım platformları ve yapay zekâ “arkadaşlarına” erişim için AB genelinde uyumlu bir dijital alt yaş sınırının 16 olarak belirlenmesini, 13-16 yaş aralığındakilere ise ebeveyn izniyle erişim sağlanmasını teklif ediyor.