NASA’nın Houston’daki görev kontrol merkezi, uzay aracının Dünya’nın doğal uydusu Ay’ın arkasından geçmesi sırasında yaşanan ve yaklaşık 40 dakika süren beklenen iletişim kesintisinin ardından mürettebatla yeniden bağlantı kurdu.
ABD Havacılık ve Uzay Ajansı NASA’nın dört Artemis II astronotu, Ay’ın etrafında gerçekleştirdikleri uçuşu başarıyla tamamlayarak Dünya’ya dönüş yoluna girdi.
Astronotlar, “serbest dönüş yörüngesi” olarak bilinen bir rota izledi. Bu yöntem, Dünya ve Ay’ın yerçekiminden yararlanarak yakıt ihtiyacını azaltıyor ve iniş yapılmadan gerçekleştirilen bir Ay uçuşuna olanak tanıyor. Sekiz şeklini andıran bu yörünge, mürettebatı Ay’ın arkasından geçtikten sonra yeniden Dünya’ya yönlendirdi.
Houston’daki görev kontrol merkezi, uzay aracının Ay’ın arka tarafından geçişi sırasında yaklaşık 40 dakika süren iletişim kesintisinin ardından mürettebatla yeniden temas kurdu.
İletişim kesintisinin, uzay aracının Ay’ın Dünya’dan doğrudan görüş hattının dışına çıkması nedeniyle beklendiği belirtildi.
Astronot Christina Koch, bağlantının yeniden sağlanmasının ardından “Dünya’dan yeniden haber almak harika,” dedi.
Mürettebat ayrıca bu sırada, Ay’ın Güneş’i kısa süreliğine kapatmasıyla oluşan tam Güneş tutulmasını gözlemledi. Bu sırada Güneş’in soluk dış atmosferi de görülebildi.
Pilot Victor Glover, tutulma anını “Bilim kurgu gibiydi, gerçek dışı görünüyordu” sözleriyle anlattı.
Görev kapsamında ekip, 1970 yılındaki Apollo 13 görevinde ulaşılan mesafe rekorunu da geride bıraktı. Astronotların Dünya’dan en uzak noktada yaklaşık 406 bin kilometre mesafeye ulaştığı belirtildi.
ABD Başkanı Donald Trump da Ay yörüngesinde bulunan astronotları arayarak tebrik etti. Trump, mürettebata “Tarih yazdınız, tüm Amerika’yı gururlandırdınız” dedi.
Astronotları “modern çağın öncüleri” olarak nitelendiren Trump, görev için “büyük cesaret” gerektiğini söyledi.
Ay gözlemleri
Astronotlar Reid Wiseman, Victor Glover, Christina Koch ve Jeremy Hansen saatlerce Ay'ın etrafından geçerek detaylı gözlemler yaptılar.
Kanadalı astronot Hansen telsizle, "Şu anda Ay'dan çıplak gözle görebildikleriniz aklımı başımdan alıyor. İnanılmaz bir şey," dedi.
Ay yüzeyini gözlemlemek ve belgelemek için altı saatten fazla süren görev, Ay'ın esas olarak robotlar tarafından çekilen fotoğraflar aracılığıyla bildiğimiz özelliklerine insan perspektifi getirdi.
Victor Glover, Ay'ın gece ve gündüz arasındaki sınırı olan "terminatörü" ayrıntılı olarak inceledi. "Vay canına, keşke burada oturup gördüklerimi anlatmak için biraz daha zamanım olsaydı" dedi ve Dünya'dan dinleyen bilim insanları için canlı bir portre çizdi.
"Ama şu anda terminatör muhteşem. Işıklandırma açısından gördüğüm en sağlam görüntü."
Artemis II görevinin baş bilimcisi Kelsey Young ise sevinçle karşılık verdi. "Aman Tanrım, az önce çizdiğiniz resim inanılmazdı," dedi.
"Bu tür gözlemler insanların benzersiz bir şekilde katkıda bulunabileceği şeylerdir ve siz de bizi gerçekten yanınızda getirdiniz."
Diğer astronot Christina Koch ise Ay kraterlerinin renkli bir tasvirini sundu.
"Aslında küçük iğne delikleri olan ve ışığın içinden parladığı bir abajura benziyor," dedi. "Ay'ın geri kalanına kıyasla çok parlaklar."
Başlamadan önce, yeni oyulmuş iki parlak kratere isim vermek için izin istediler. Kapsüllerinin adı olan Integrity'yi ve komutan Wiseman'ın 2020'de kanserden ölen eşi Carroll'ı önerdiler.
Artemis II, 1972'deki Apollo 17'den bu yana NASA'nın ilk astronotlu ay yolculuğu. Gelecek yıl yapılacak olan Artemis III için zemin hazırlayan Artemis II, bir başka Orion mürettebatının Dünya yörüngesindeki Ay iniş araçlarıyla kenetlenme alıştırması yapmasını sağlayacak. İki astronotun Ay'ın güney kutbuna yakın bir yere inişiyle sonuçlanacak olan bu inişi 2028'de Artemis IV takip edecek.