İsrail 20 yıl sonra Lübnan’daki Beaufort Kalesi’ni ele geçirdi: Fransa'dan sert tepki

İsrail birlikleri cumartesiyi pazara bağlayan gece, Haçlılar tarafından inşa edilen Beaufort Kalesi'nin bulunduğu stratejik bir dağı, Güney Lübnan'da ele geçirdi. Orduya göre bu, ülkeye son çeyrek yüzyıldan uzun bir süredir yapılan en derin kara baskını. İsrail bayrağı artık ortaçağ kalesinde dalgalanıyor.

REKLAM

REKLAM

Nabatiyeh kenti yakınındaki kalenin ele geçirilmesi, İsrail birliklerinin Hizbullah mensuplarıyla çatıştığı çevre köylerde günlerce süren hava saldırıları ve şiddetli çatışmaların ardından geldi.

Kalenin ele geçirilmesi, 2 Mart'ta Hizbullah'ın, ABD ile İsrail'in örgütün başlıca destekçisi İran'ı hedef almasının iki gün sonrasında İsrail'in kuzeyine roketler fırlatmasıyla başlayan İsrail-Hizbullah savaşında önemli bir dönemeç anlamına geliyor.

O tarihten bu yana İsrail, sınır yakınındaki onlarca Lübnan köyünü ve kasabasını ele geçirdiği bir kara harekâtı başlattı. Hizbullah ise Güney Lübnan ve Kuzey İsrail'deki İsrail askerlerine binlerce füze ve insansız hava aracıyla saldırı düzenledi.

İsrail'in ilerleyişi, 17 Nisan'dan bu yana kağıt üzerinde yürürlükte olan ateşkese ve Lübnan ile İsrail arasında 2-3 Haziran'da ABD Dışişleri Bakanlığında yapılması planlanan bir sonraki doğrudan müzakere turuna sadece günler kalmış olmasına rağmen sürüyor.

Netanyahu: "İsrail'in harekâtında dramatik bir dönüm noktası"

İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu, Güney Lübnan'daki Beaufort Kalesi'nin ele geçirilmesinin, İsrail'in Lübnan'da Hizbullah'a karşı yürüttüğü harekâtta "dramatik bir dönüm noktası" olduğunu öne sürdü.

Netanyahu video mesajında. "Bugün Beaufort'a farklı bir şekilde döndük. Birlik içinde, kararlı ve hiç olmadığımız kadar güçlü bir şekilde geri döndük" dedi.

"Beaufort'un ele geçirilmesi, izlediğimiz politikanın dramatik bir evresi ve dramatik bir dönüm noktasıdır. Korku duvarını yıktık. İnisiyatifi biz alıyoruz, Suriye'de, Gazze'de, Lübnan'da tüm cephelerde harekât yürütüyoruz" diye ekledi Netanyahu.

İsrail ordusunun Arapça sözcüsü Avichay Adraee, X platformunda İsrail birliklerinin kalenin dışında yürüdüğünü gösteren bir fotoğraf paylaştı; Savunma Bakanı İsrael Katz da X'te, yapıya İsrail bayrağı çekildiğini yazdı. İsrail birlikleri kaleyi daha önce 1982'de ele geçirmiş ve 2000'de Lübnan'dan çekilene kadar kontrolünde tutmuştu.

İsrail Lübnan'daki harekâtı genişletiyor

İsrail ordusu, birkaç gün önce Beaufort sırtı ile daha güneydeki Suluki Vadisi'nde Hizbullah'ın altyapısını dağıtmak ve İsrailli sivillere yönelik doğrudan tehditleri ortadan kaldırmak amacıyla bir operasyon başlattığını bildirdi. Açıklamada ordunun, "gerektiği takdirde operasyonu genişletmeye hazır" olduğu kaydedildi.

Son günlerde İsrail, Lübnan'daki operasyonlarının kapsamını genişleterek, daha önce fiili sınır işlevi gören Litani Nehri'nin ötesine birlikler gönderdi ve bölge halkından Güney Lübnan'ın büyük bölümünü terk etmelerini istedi.

İsrail, Litani Nehri'nden Zahrani Nehri'ne kadar uzanan bölgeyi savaş bölgesi ilan etti. Son günlerdeki yoğun saldırılar nedeniyle bazı sakinler bölgeden ayrıldı ancak çok sayıda kentte insanlar hâlâ evlerinde kalmaya devam ediyor.

İsrail birlikleri günlerdir Beaufort Kalesi'nin çevresindeki köylerde ilerliyor. Şu anda Güney Lübnan'ın önemli merkezlerinden Nabatiyeh kentine yaklaşık 5 kilometre mesafede bulunuyor ve buradaki tüm sakinleri tahliyeye çağırıyorlar. Aynı çağrı, ülkenin en büyük dördüncü kenti olan sahil şehri Sur (Tiro) ve çevresi için de yapıldı.

Sınır boyunca karşılıklı ateş sürüyor

Hizbullah, cumartesiyi pazara bağlayan gece, sınır yakınındaki güneybatı kenti Bayada'da İsrail birliklerine ve bir Merkava tankına yönelik iki saldırı düzenlediğini açıkladı. Grup, son günlerde nehrin hemen kuzeyindeki çeşitli kentlerde, Nabatiyeh yakınlarında ve stratejik kalenin çevresinde İsrail birlikleriyle çatıştığını duyurdu. Cumartesi günü Hizbullah, aralarında bölgenin en büyük kenti Kiryat Şmona'nın da bulunduğu Kuzey İsrail'e çok sayıda roket fırlattı.

Lübnan resmi haber ajansı National News Agency, Güney Lübnan'daki çeşitli köylere yönelik hava saldırıları olduğunu ve ayrıntılı bilanço vermeden can kayıpları yaşandığını bildirdi. Lübnan Sağlık Bakanlığı ise pazar günü yaptığı açıklamada, Güney Lübnan'daki Sur kentinde bir hastanenin yakınında düzenlenen İsrail saldırısında 13 sağlık çalışanının yaralandığını duyurdu.

Bakanlık açıklamasında, "İsrail düşmanı Sur'daki Hiram Hastanesi yakınlarına bir hava saldırısı düzenlemiş, 13 hastane çalışanı yaralanmış ve ciddi hasara yol açmıştır" denilerek, "uluslararası toplumu, İsrail saldırılarının sürekli tırmanışına ve genişlemesine son vermeye" çağırdı.

Hizbullah'ın tespiti zor, fiber optik bağlantılı insansız hava araçlarını kullanması, karşılık vermekte zorlanan İsrail ordusu için ölümcül oldu. Orduya göre son 24 saatte, İsrail'in kuzeyindeki sivilleri insansız hava araçları ve füzeler konusunda uyarmak için neredeyse 200 kez alarm verildi.

İsrail ile Hizbullah arasındaki son çatışma dalgasında Lübnan'da 3 bin 350 kişi hayatını kaybetti, 1 milyondan fazla insan yerinden oldu.

Başbakan Netanyahu'nun ofisine göre, Güney Lübnan'da ya da yakınlarında en az 25 İsrail askeri ile bir savunma yüklenicisi öldü, bunlardan biri cumartesi günü yaşamını yitirdi. İsrail'in kuzeyinde ayrıca iki sivil de hayatını kaybetti.

Paris, BM Güvenlik Konseyinin acil toplanmasını istedi

Fransa, İsrail güçlerinin ortaçağ Beaufort Kalesi'ni ele geçirmesinin ardından Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinin acil toplantıya çağrılmasını talep ettiğini, Fransız Dışişleri Bakanı pazar günü duyurdu.

Jean-Noel Barrot, BFMTV kanalına yaptığı açıklamada, "İsrail'in, tüm ülkeler gibi, meşru müdafaa hakkını tanımakla birlikte... İsrail'in Lübnan'daki askeri operasyonlarını sürdürmesini ve Lübnan topraklarının giderek derinleşen işgalini hiçbir şey haklı gösteremez. Bu nedenle BM Güvenlik Konseyinin acil toplantıya çağrılmasını talep ettim" dedi.

Beaufort Kalesi'nin tarihi

Beaufort, İsrail'in de aralarında bulunduğu tüm bölge için simgesel bir yer; İsrail'in 18 yıllık işgali sırasında ordunun kontrol ettiği en bilinen noktalardan biriydi. İsrail'in en ünlü savaş filmlerinden biri olan "Beaufort", ordunun çekilmesinden önceki son günlerde savaşın ahlaki boyutlarını, tereddütleri ve anlamsızlığını ele alıyor.

Litani Nehri'ne bakan, Lübnan'ın yeşil ve yumuşak tepelerinin zirvesine kurulmuş Beaufort Kalesi, neredeyse bin yıldır birçok ordu için stratejik bir askeri üs konumunda.

Yaklaşık 12. yüzyılda, daha eski tahkimatların üzerine bir Haçlı kalesi olarak inşa edilen yapı, Haçlılar, Selahaddin'in Kudüs ordusu, Memlükler, Osmanlılar, Fransız manda yönetimi, Filistin Kurtuluş Örgütü ve 2000 yılına kadar da İsrail ordusu tarafından kullanıldı; bu tarihten sonra kısmen restore edilerek ziyarete açıldı. Haçlılar kaleye, Eski Fransızcada "güzel kale" anlamına gelen Beaufort adını verdi.

Kalenin 1982'de Filistin Kurtuluş Örgütü'nden alınması, o dönem Savunma Bakanı olan ve daha sonra başbakanlığa gelen Ariel Şaron komutasındaki İsrail ordusu için önemli bir zaferdi. O dönemde İsrail ordusu daha da kuzeye ilerleyerek Beyrut'u işgal etmişti.

İsrail ile Hizbullah arasındaki önceki, 2024 tarihli savaş sırasında UNESCO, Lübnan'daki 34 kültürel alanı, aralarında Beaufort Kalesi'nin de bulunduğu bu yerleri, olası hasarlara karşı korumak için "güçlendirilmiş koruma" kapsamına aldı.

Kale, İsrail sınırının birkaç kilometre kuzeyinde yer alıyor ve Güney Lübnan ile Kuzey İsrail'in geniş kesimlerine hakim bir konumda. Arapçada El-Şekif Kalesi olarak anılıyor; bu ad, sarp kayaçlı bölgeyi ifade eden eski bir Süryanice sözcükten geliyor.