Artan beklenmedik kazanç vergileri ve küresel enerji piyasalarındaki dalgalanmalar sürerken planlanan satış, BP'nin yaklaşık 60 yıldır sürdürdüğü Kuzey Denizi üretiminden çekilmesine yol açabilir.
İngiliz petrol ve doğal gaz devi BP, "en yüksek değer yaratan fırsatlara" odaklanma planı kapsamında Kuzey Denizi'ndeki faaliyetlerinin olası satışına yönelik pazarlama sürecini başlattığını cuma günü açıkladı.
BP'nin İngiltere kıyılarındaki Kuzey Denizi portföyünde beş üretim merkezi bulunuyor ve yaklaşık bin 100 kişi çalışıyor.
BP CEO'su Meg O'Neill, "İngiltere 100 yılı aşkın süredir evimiz ve geleceğimizde önemli bir rol oynamayı sürdürecek. Yarattığımız istihdamdan, İngiltere ekonomisine yaptığımız katkıdan ve enerji akışını her gün sürdürmek için yürüttüğümüz çalışmalardan gurur duyuyoruz," diye konuştu.
O'Neill şöyle devam etti:
"Kuzey Denizi, Birleşik Krallık'ın enerji sisteminin ayrılmaz bir parçası olmayı sürdürüyor. Ancak portföyümüzü daraltıp sermayemizi en yüksek değer yaratan fırsatlara yönlendirirken Kuzey Denizi faaliyetlerimizin başka bir şirketin bünyesinde daha iyi bir konuma geleceğine inanıyoruz. Bu işletme dünya standartlarında çalışanlara, dayanıklı varlıklara ve gurur verici bir mirasa sahip. Yeni dönemine yatırım yapmaya hazır bir sahibi çekebilecek olan da tam olarak bu nitelikler."
O'Neill, BP'nin işletmenin "çalışanlarının, varlıklarının ve mirasının" değerini gözeten bir anlaşma yapmaya çalışacağını belirtti.
Açıklama, Birleşik Krallık'ın yeni Başbakanı Andy Burnham'ın ülkenin enerji güvenliğine ve küresel enerji piyasalarındaki dalgalanmalara ilişkin endişeler nedeniyle Kuzey Denizi'ndeki petrol ve doğal gaz üretimine daha esnek yaklaşabileceğinin sinyalini vermesinden bir gün sonra geldi.
ABD Başkanı Donald Trump, İngiltere'ye Kuzey Denizi'ndeki petrol ve doğal gaz üretimini artırması için defalarca çağrıda bulundu. Burnham da perşembe günü bölgenin kaynaklarının geliştirilmesi ve kullanılması konusunda "pragmatik bir yaklaşım" benimsemeyi planladığını söyledi.
BP, satış süreci boyunca faaliyetlerini güvenli ve istikrarlı biçimde sürdürmeye odaklanacağını açıkladı.
Kuzey Denizi'nde üretim neden cazibesini kaybediyor?
Şirket bölgede 60 yılı aşkın süredir faaliyet gösteriyor. İşletme 2025'te günde yaklaşık 117 bin varil petrol eşdeğeri üretim gerçekleştirdi. Bu miktar, BP'nin küresel petrol ve doğal gaz üretiminin yaklaşık yüzde 5'ini oluşturdu.
Ancak yaşlanan havza, üretimin azalması ve İngiltere'nin sık sık değişen vergi düzenlemelerinin üreticilerin üzerindeki yükü artırması nedeniyle son yıllarda cazibesinin bir bölümünü kaybetti. Beklenmedik kazanç vergilerinin yükseltilmesi ve önceki İşçi Partisi hükümetinin yeni petrol ve doğal gaz sahalarının aranması için ruhsat vermeme kararı da bu süreçte etkili oldu.
Petrol ve doğal gaz şirketleri, beklenmedik kazanç vergisi ile politikalardaki belirsizliği de eleştirerek bunların yatırımları caydırdığını savundu.
BP, yenilenebilir enerji yatırımlarını azaltmasının ardından temel petrol ve doğal gaz faaliyetlerine daha fazla odaklanıyor. Bu strateji değişikliği, yatırımcıların getirilerin artırılması ve borcun azaltılması yönündeki baskılarının ardından geldi.
BP, geçen yıl çeşitli varlık satışları konusunda anlaşmaya vardı veya bu işlemleri tamamladı. Bunlar arasında madeni yağ birimi Castrol'ün yüzde 65'lik kontrol hissesinin altyapı yatırım şirketi Stonepeak'e satılmasına yönelik anlaşma da bulunuyor. Düzenleyici kurumların onayına bağlı olan işlemin 2026 sonuna kadar tamamlanması bekleniyor.
Şirket bu adımlarla portföyünü daha da sadeleştirmeyi, yatırımlarını temel arama ve üretim, rafinaj ve pazarlama ile ticaret faaliyetlerine yönlendirmeyi ve bilançosunu güçlendirmeyi amaçlıyor.
BP'nin hamlesi, diğer bazı küresel enerji şirketlerinin benzer geri çekilmelerinin ardından geldi. ExxonMobil, Chevron ve ConocoPhillips Kuzey Denizi'ndeki varlıklarını satarken Shell ile Equinor, İngiltere açıklarındaki faaliyetlerini ortak girişim çatısı altında birleştirdi.
TotalEnergies de üretimdeki düşüşe yanıt vermek ve başka bölgelerde daha karlı projelere yönelmek amacıyla bölgedeki portföyünün bazı bölümlerini küçülttü ve yeniden yapılandırdı.