Son Dakika

Bilim insanları kurbağa kök hücreleri kullanarak ilk canlı robotları geliştirmeyi başardı

Xenobots
Xenobots   -  
©
Sam Kriegman, UVM
Metin boyutu Aa Aa

Amerikalı bilim insanları kurbağa embriyolarını kullanarak ilk yaşayan makineleri geliştirdi. Uygulamada sınırsız faydalar sağlayabilecek olan bu bio-makineler, diğer adları ile Xenobotlar, aynı zamanda 'etik tartışmaları' da beraberinde getiriyor ve onları yaratan ekip de konunun bu boyutunun sorunlu olduğunu kabul ediyor.

Yapay zeka algoritmaları kullanan bilgisayar modellemeleri ile önce teoride oluşturulan Xenobotlar daha sonra laboratuvarda embriyolardan alınan kök hücrelerin bu modellere göre işlemden geçirilmesi ve şekillendirilmesi ile meydana geliyor.

Proceedings of the National Academy of Sciences dergisinde yayınlanan çalışmada Xenobot isminin sebebinin kullanılan embriyoların 'Xenopus Laevis' adında bir Afrika kurbağasından alınması olduğu anlatılıyor.

Daha önce hiç varolmamış yaşam formları

Tamemen kök hücre dizaynı ile oluşan bu yeni yaşam formları daha önce doğada hiç var olmamış ancak şimdi istenilen komutları yerine getiren mikroskopik robot organizmalar olarak hayatarını sürdürüyorlar.

İçlerinde şimdiye kadar en işlevli görülen iki robot organizmadan biri ayakları ile istenilen yere gidebilen diğeri de iç kesesinde istenilen şeyi taşıyabilen ve istenilen yerde bırakabilen Xenobotlar.

1 hafta 10 gün yaşıyorlar

Massachusetts eyaletindeki Tufts Üniversitesi bünyesinde yer alan Allen Discovery Center'daki araştırmacılar tarafından geliştirilen Xenobotlar zarar gördüklerinde veya yaralandıklarında tıpkı herhangi bir canlı organizma gibi kendi kendilerini onarıyorlar. Kendilerine verilen görev sona erdiğinde ise yine her organizma gibi hücre kaybı ile yaşlanıp ölüyorlar. Bu büyüklükteki bir yaşam formu için bu süre bir hafta ile 10 gün arasında değişiyor.

Çok sayıda soruna çözüm olabilir

Xenobotlarda şimdilik ortalama 1000 kadar beden ve kalp hücresi bulunuyor. Bu hücrelerin istenilen görevi yerine getirecek şekli alması ve uyumlu çalışması için gerekli kombinasyon süper bilgisayarlarda modelleniyor.

Xenobotlar yakın gelecekte denizleri mikro plastiklerden temizlemek, toksik maddeleri ayrıştırmak, vücutta doğru yere doğru miktarda ilacı zerk etmek veya damarlardaki kolestrolü temizlemek için kullanılabilir.

Etik ve güvenlik tartışmaları

Elbette bunlar kullanılmalarını arzu edeceğimiz uygulamalar. Ancak Xenobotlar kötü emelleri olan kişilerin laboratuvarlarında distopik amaçlarla da kullanılabilir. Bunun da ötesinde yaşayan ve büyümekte olan bu organizmaların hangi aşamada robota çevrilmesinin ahlaki bir soruna yol açacağı da ciddi bir tartışma konusu.

Evrimsel algoritma

Şimdilik Xenobotlar 1mm'den küçük boyda ve ancak laboratuvar şartlarında özel aletlerle oluşturulabiliyorlar. Bunun yanı sıra modellerin geliştirilebilmesi için süper bilgisayarlara ihtiyaç duyuluyor; çünkü bu modeller ancak evrimsel bir algoritma ile dizayn edilebiliyor. Doğru şekilde işleyen bir organizmanın ortaya çıkması en az 100 nesil alıyor.

Birgün herkes yapabilir

Fakat birgün bu işlemci gücü herkesin ulaşabileceği ve satın alabileceği bir aşamaya gelirse o zaman bu robotları isteyen herkesin evde üç boyutlu bir bio yazıcıda yapmasının önünde herhangi bir engel kalmayacak.

Karada ve havada da çalışabilirler

Yine aynı şekilde bu robot organizmaların memelilere ait kök hücrelerden yapılmasının önünde de pratik olarak hiçbir engel yok. Yani işlemin sonunda bu organizmalar sadece suda değil karada ve havada da verilen görevleri yerine getirebilir.

Euronews artık Internet Explorer üzerinden erişilebilir değil. Bu tarayıcı artık Microsoft tarafından güncellenmiyor ve en son teknik yenilikleri desteklemiyor. Sizi; Esge, Safari, Google Chrome veya Mozilla Firefox gibi başka tarayıcıları kullanmaya davet ediyoruz.