Bu içeriğe bulunduğunuz bölgeden erişilemiyor

Ukrayna savaşı Afrika gibi uzak bir kıtada bile gıda krizini körükledi

Access to the comments Yorumlar
 Euronews
Afrika'da gıda krizi
Afrika'da gıda krizi   -   ©  SALEH AL-OBEIDI/AFP or licensors

Rusya’nın Ukrayna’yı işgalinin etkisi dünyanın dört bir yanında ciddi bir şekilde hissedilirken, savaş Afrika gibi uzak bir kıtadaki gıda krizini de körükledi.

Ukrayna’ya 11 bin kilometre uzaklıktaki Zimbabve, bu krizi en derinden yaşayan Afrika ülkelerinin başında geliyor.

Ülkesinde güvenlik koruması olarak çalışan Edwin Dapi, karısı ve dört çocuğunu Ukrayna’nın işgali öncesi zar zor geçindirirken, savaşla birlikte küresel olarak artan tahıl, yemeklik yağlar, yakıt ve gübre fiyatlarıyla birlikte artık ülkesinde hayatta kalma mücadelesi vcrmek için çalışanlar arasına katıldı.

Ayda kazandığı 18 bin Zimbabve doları, karaborsada sadece 55 ABD dolarına tekabül eden Dapi, artık ailesiyle birlikte açlıkla mücadele etme noktasına geldi,

Reuters’in haber röportajına göre, başkent Harare’in fakir banliyösü Mabvuku’da yaşayan 46 yaşındaki Dapi için en büyük yaşamsal sorun, ailesinin bir sonraki yemeğini tedarik edebilmek.

2 litrelik bitkisel yağ şişesi için 990 Zimbabwe doları, 2 kiloluk un torbası için 390 Zimbabwe doları ödemek zorunda kalan Dabi, "Ben bu bütün sıkıntıların Ukrayna yüzünden olduğunu duydum ama bunun bizimle ne ilgisi olduğunu bilmiyorum." diyerek duygularını özetledi.

Nisan ayı itibarıyla bu ülkedeki yıllık enflasyon oranı ise son verilere göre yüzde 96’ya çıktı.

BM’nin ilgili kurumları, Ukrayna’nın işgalinin Afrika’daki mevcut gıda krizini daha da kötüleştirdiği uyarısında bulunurken, Covid-19 salgını, silahlı çatışmalar, ekonomik kriz ve küresel ısınma yüzünden büyük bir fakirlik girdabı içinde yüzen on milyonlarca Afrikalıyı daha kötü günlerin beklediği endişesi giderek yaygınlaşıyor.

“Sahra-altı Afrika’sında yaşayanların üçte ikisini gıda güvenliği yok”

BM ve AB’nin girişimiyle kurulan “Gıda Krizlerine Karşı Küresel Ağ” geçen ay yayınladığı raporda, 193 milyon kişinin yaşadığı Sahra-altı Afrika’sında yaşayanların yaklaşık üçte ikisinin akut gıda güvenliğinin olmadığı uyarısında bulundu.

Son yıllarda ekonomisi kuraklık ve kasırgalar, sürekli elektrik kesintileri, döviz kıtlığı ve kontrolden çıkmış enflasyon nedeniyle büyük darbe alan Zimbabve, Afrika kıtasında en fazla açlık sıkıntısı çeken ülkelerin başında geliyor.

BM Dünya Gıda Programına göre, 5,3 milyon kişi, yani nüfusun üçte birisi tamamen gıda güvenliğinden mahrum yaşıyor.

Son krizden etkilenen Dapi, başkentte ayrılarak, ailesini 140 kilometre uzaklıktaki doğduğu köy Mutoko’ya götürme planları yaparken şu görüşleri dile getirdi: “Kira ve okul parasını düşürmem gerekiyor, benim maaşım dışında bütün fiyatlar arttı.”

“2 milyondan fazla çocuk açlıktan ölebilir”

BM’nin Afrika’ya yardımlardan sorumlu temsilcisi Martin Griffiths, 26 Nisan’da Cenevre’de bu kıtaya yapılacak yardımlarla ilgili toplantıda yaptığı konuşmada, Afrika genelinde gıda güvensizliğinin arttığı ve Kenya, Etiyopya ve Somali'nin bazı bölgelerinin son 40 yılın en kurak koşullarıyla karşı karşıya kalındığını belirterek, bu ülkeleri içine alan bölgede 2 milyondan fazla çocuğun açlıktan ölme riskiyle karşı karşıya olduğu uyarısında bulunmuştu.

IŞİD, kuraklık, salgınların ardından Ukrayna’nın işgali

Etiyopya'daki iç savaş, yüz binlerce insanı kıtlık koşullarına iterken, 2020'de sona eren bir savaşın büyük tahribat yarattığı Güney Sudan'da milyonlarca insan yine açlık tehlikesi yaşıyor.

Burkina Faso, Mali, Nijer ve Nijerya'da milyonlarca insan IŞİD’in Afrika kolunun şiddet eylemleri yüzünden evini terk etmeye zorlanırken, yine bu bölge tarihin en kötü gıda kriziyle karşı karşıya.

Afrika kıtası son yıllarda ayrıca küresel ısınmayla bağlantılı kötüleşen sel ve kuraklıklara da sahne oldu.

Bu sorunların ardından Ukrayna’nın işgaliyle bu ülkeden Karadeniz üzerinden Afrika’ya yapılan tahıl ihracatı tamamen durdu.

“Afrika ülkelerini yarısı Ukrayna ve Rusya’dan gelecek bağdaya muhtaç”

BM’nin Gıda ve Tarım Örgütü’nün (FAO) Afrika Genel Direktör Yardımcısı Abebe Haile-Gabriel, Afrika’daki 54 ülkenin yaklaşık yarısının Rusya ve Ukrayna’dan buğday ithalatına bağımlı olduğunu belirterek, durumun ciddiyetini özetledi.

Küresel gıda fiyatlarının savaş çıkmadan önce de yüzde 23 artması sonucu gıda enflasyonunun birçok Afrikalı aileyi uçurumun eşiğine getirdiği uyarısında bulunan FAO’ya göre, savaş durumun daha da kötüleşmesine yol açtı.

Yurt dışından satın aldığı buğdayın yüzde 80’ini Rusya ve Ukrayna’dan gelen Kuzey Afrika ülkesi Mısır, yine işgalden en fazla olumsuz etkilenen ülkeler içinde yer alıyor.

Doğu Afrika'nın en büyük ekonomisi olan Kenya ise Rusya'nın geçen yıl buğday ihracatı üzerindeki vergileri artırmasının ardından başka tedarikçilere yönelmesi yüzünden son krizden kısmen korundu.

Kenya'nın eylül ayına kadar yetecek buğday stoku olmasına rağmen, kuraklık nedeniyle başta mısır stoku almak üzere temel gıda maddelerindeki eksiklik alarm vermeye başladı.

Gübre fiyatları en az yüzde 200 arttı

Yakıt ve gübre fiyatların artması da Afrika’da küçük ölçekli de olsa tarım yapan çiftçiler oldukça zor durumda bıraktı.

Afrika ülkelerinin bir çoğunda faaliyet gösteren bir uluslararası gübre firmasına göre, potas, amonyak, üre ve diğer temel toprak besinlerinin fiyatları geçen yıl ocak ayından bu yana yüzde 200 ila 400 oranında artış gösterdi.

Ek kaynaklar • Reuters