Bu içeriğe bulunduğunuz bölgeden erişilemiyor

El Kaide lideri Zevahiri'yi öldüren modifiye Hellfire (Cehennem ateşi) füzesi nasıl çalışıyor?

Access to the comments Yorumlar
 Mustafa Bag
Hellfire R9X
Hellfire R9X   -   ©  ABACA/ABACA via Reuters Connect

El Kaide örgütünün lideri Mısırlı göz cerrahı Eymen el Zevahiri, Afganistan'ın başkenti Kabil'de lüks binaların bulunduğu Şirpur semtinde, kaldığı iki katlı villanın balkonunda uğradığı drone saldırısında öldürüldü. 

ABD Merkezi İstihbarat Teşkilatı'na (CIA) ait bir insansız hava aracından ateşlendiği belirtilen iki Hellfire füzesi (Cehennem Ateşi), el Kaide liderini öldürürken, hedef dışında şaşırtıcı derecede az hasara neden oldu. 

Geçmişteki diğer yüksek profilli saldırılar sırasında çocuklar dahil sivil ölümlerinin yaşandığı biliniyor. 

ABD bu hadisede, diğer kayıpların olasılığını büyük ölçüde en aza indiren Hellfire füzesi kullanmayı seçti. 

Hellfire'ın hangi türünün kullanıldığı kamuoyuna açıklanmadı. 

Uzmanlar ve terörle mücadele operasyonlarına aşina kaynaklar ise olası seçeneğin "bıçak bombası" ya da "uçan Ginsu" gibi çeşitli takma isimlerle anılan, son derece gizli Hellfire R9X olduğunu belirtiyor. 

Ginsu, keskin Japon mutfak bıçaklarına verilen isim. 

Operasyonu yürüten CIA, saldırının detaylarına ilişkin yorum yapmadı. 

Ancak yetkililer, saldırıda Zevahiri'den başka kimsenin ölmediğini ve yaralanmadığını bildirdi. 

Lockheed Martin savunma şirketi tarafından üretilen Hellfire füzeleri, havadan karaya saldırılar için kullanılan hassas güdümlü mühimmatlar olarak biliniyor. 

Normalde ciddi hasara yol açarak tüm binayı yerle bir edebiliyor ve yakında bulunan herkesi ya öldürüyor ya da ağır şekilde yaralıyor.

Füzeyi yakından bilen kaynaklar, saldırının sosyal medyadaki görüntülerinin, hedefe zarar vermek için altı kanatlı R9X adı verilen modifiye edilmiş bir Hellfire'ın özelliklerine işaret ettiğini dile getiriyor.

Bu füze daha ziyade bireysel hedeflere yönelik olarak kullanılıyor.

Görüntülerde ikinci kattaki pencerelerin tahrip olduğu, ancak evin Hellfire'la vurulmasına rağmen sağlam kaldığı anlaşılıyor. 

Yetkililer R9X'in sivil kayıplara yol açma olasılığının hayli düşük olduğuna inanıyor. 

Zira füze, ateşlendikten sonra patlamak yerine keskin bıçaklarıyla hedefini doğruyor. 

General Atomics tarafından üretilen MQ-9 Reaper ve MQ-1C Gray Eagle gibi dronlar, Hellfire füzesi taşıdığı bilinen tek insansız hava aracı türü. 

Hellfire füzesi nedir?

İlk olarak 1980'lerde tanksavar füzesi olarak tasarlanan Hellfire, son yirmi yılda Irak, Afganistan, Yemen ve diğer bazı noktalardaki (bireysel) hedefleri vurmak için askeri ve istihbarat teşkilatları tarafından kullanıldı. 

Hassas güdümlü füzeler, helikopterlere ve insansız hava araçlarına monte edilebiliyor. 

Washington merkezli düşünce kuruluşu Demokrasileri Savunma Vakfı'ndan analist Ryan Brobst'a göre, ABD ve diğer ülkelere 100 binden fazla Hellfire füzesi satıldı.

Brobst, "Araçlar ve binalar gibi çoğu hedefi yok etmek için yeterli hasarı verebilir ama şehir bloklarını yerle bir edecek ve önemli sivil kayıplara yol açacak kadar hasar vermiyor" değerlendirmesinde bulundu.

Reuters'a göre Hellfire füzesi, 29'dan fazla kuruluşun envanterinde olsa da modifiye edilmiş versiyon hakkında çok az şey biliniyor.

ABD ordusu, geçen yıl Suriye'de üst düzey bir el Kaide lideri ve 2011'de Yemen el Kaidesi liderlerinden Enver el Evlaki dahil olmak üzere önemli kişileri öldürmek için yine Hellfire füzeleri kullandı.

 El Evlaki'nin 8 yaşındaki kızının da Amerikan füze saldırısında hayatını kaybettiği belirtilmişti. 

Hellfire R9X, hedefi kesen ancak patlamayan altı adet jilet benzeri bıçakla donatıldığına inanılan bir füze olarak tanımlanıyor. 

Çünkü Hellfire'ın diğer versiyonlarından  farklı olarak, R9X patlayıcı bir yük taşımıyor. Füzenin hedefe en yakın olduğu son aşamada döner kanatlara sahip bıçaklar ortaya çıkıyor. 

Toplamda 45 kilo ağırlığı, 1,6 metre uzunluğu ile 8 kg ağırlığında harp başlığı taşıyabilen Hellfire ilk kez 1985'te üretildi. 

Modifiye edilmiş hali ise ilk olarak 2017 yılında kullanıldı. 

NATO ülkelerinin envanterinde sıklıkla bulunan füzenin etkili menzilinin 500 ile 8 bin metre arasında olduğu biliniyor.

Ek kaynaklar • Reuters, AP