Bu içeriğe bulunduğunuz bölgeden erişilemiyor

James Webb teleskobu fotoğraflarla evrenin hangi sırlarını paylaştı?

Access to the comments Yorumlar
 Euronews
James Webb Uzay Teleskobu tarafından görüntülenen Hayalet Galaksi (Phantom Galaxy)
James Webb Uzay Teleskobu tarafından görüntülenen Hayalet Galaksi (Phantom Galaxy)   -   ©  ESA/Webb, NASA & CSA, J. Lee and the PHANGS-JWST Team; ESA/Hubble & NASA, R. ChandarAcknowledgement: J. Schmidt/ESA/Webb, NASA & CSA, J. Lee and the PHANGS-JWST Team; ESA/Hubble & NASA, R. ChandarAcknowledgement: J. Schmidt

Evreni daha önce hiç James Webb Uzay Teleskobu'nun bize gösterdiği şekilde görmedik. Teleskop, aklımızın henüz kavramaya başladığı evrenin doğuşu gibi bize çıplak gözle göremediğimiz birçok şeyi, ışık ve uzayda yolculuk yaparak görme imkanı sunuyor. 

Bir zaman makinesi gibi çalışan teleskop 12 Temmuz'da uzak galaksilere, sönmüş yıldızlara ve güneş sistemimizin dışındaki gezegenlerin atmosferlerine ait ilk görüntüleri iletti.

Teleskobun gönderdiği en hayranlık uyandırıcı fotoğraflardan biri Hayalet Galaksi (Phantom Galaxy) olarak adlandırılan M74'e ait. Webb'in ışığın elverdiğinden daha uzun dalga boylarını toplama kabiliyeti bilim insanlarına bunun gibi galaksilerde yıldız doğuran bölgeleri bulmasını sağladı.

Bu fotoğraf galaksinin kollarındaki gaz ve toz kütleleri ile merkezindeki yoğun yıldız kümesini gösteriyor.

Jüpiter ve ayları

Amerikan Havacılık ve Uzay Dairesi (NASA) bilim insanları güneş sistemimizin en büyük gezegeni olan Jüpiter'in "akla hayale sığmaz" şeklinde tanımladığı yeni fotoğraflarını da yayınladı.

James Webb Teleskobu Jüpiter'e ait fotoğrafları temmuz ayında çekti ve gezegenin kuzey ve güney kutuplarındaki ışıkları (aurora) ve girdap halindeki kutup sisini görüntüledi. Fotoğrafta, Dünya'yı yutacak güçteki fırtınanın olduğu "Büyük Kırmızı Nokta" da diğer sayısız fırtınanın yanında dev bir parlaklıkla yansıdı.

geniş açılı bir fotoğrafta dev gezegenin etrafındaki soluk halkaların yanı sıra galakside parlayan Amalthea ve Adrastea adlı iki küçük Ay görülüyor.

AP/NASA
James Webb Teleskobu Jüpiter'in kutup ışıklarını, kutup sisini ve aylarını görüntülediAP/NASA

Aslen siyah beyaz olan kızılötesi görüntüler, fotoğrafların daha anlaşılır ve etkileyici hale getirilmesi için Amerikalı ve Fransız araştırma ekibi tarafından mavi, beyaz, yeşil, sarı ve turuncu ile renklendirildi.

Yeni ve gelişmiş James Webb Teleskobu'nun çektiği fotoğraflar bilim insanlarını büyüledi. Gözlemleri yöneten Berkeley Üniversitesi'nden gezegenleri araştıran gök bilimci Imke de Pater, Jüpiter'i hiç böyle görmediklerini belirterek fotoğrafların bu derece etkileyici olmasını beklemediklerini ifade etti.

Araba Tekerleği Galaksisi nasıl değişiyor?

Teleskobun geçtiğimiz hafta gönderdiği bir diğer fotoğraf grubu sayesinde Tekerlek Galaksisi'ni detaylarıyla incelemek mümkün.  Fotoğraflar iki galaksinin çarpışması sonucu ne olduğunu gösterek evreni daha iyi anlayabilmemiz için bir fırsat sunuyor.

James Webb'in kızılötesi kameraları bize küçük bir başka galaksi ile çarpışmasının ardından ortaya çıkan kozmik tozlarla Araba Tekerleği Galaksisi'nde başlayan değişimleri gözler önüne seriyor.

Fotoğrafta araba tekerleğine benzeyen iç ovali mavi tozla kaplı büyük pembe ışıltılı galaksinin solunda iki küçük spiral galaksi yer alıyor.

AP/AP
James Webb teleskobu tarafından çekilen Araba Tekerleği Galaksisi fotoğrafıAP/AP

Bilim insanları Sculptor (Heykeltıraş) takımyıldızında Dünya'dan yaklaşık 500 milyon ışık yılı uzaklıkta bulunan Araba Tekerleği Galaksisi'nin bu özel şekli iki galaksinin çarpışması sayesinde aldığını düşünüyor.

Webb'in MIRI kızılötesi kamerasıyla çekilen bu orta kızılötesi ışık Araba Tekerleği Galaksisi'nin tozlu bölgelerindeki ince detayları ve genç yıldızları gözler önüne serdi.

NASA, ESA, CSA, STScI, Webb ERO Production Team
Araba Tekerleği Galaksisi'nin orta kızılötesi kamerası MIRI ile çekilen görüntüsüNASA, ESA, CSA, STScI, Webb ERO Production Team

James Webb'den önce kullanılan Hubble Uzay Teleskobu bu galaksiyi daha önce incelemiş, ancak çevresindeki yoğun toz bulutu teleskobun galaksi içindeki fenomeni gözlemlemesini engellemişti.

James Webb'in kızılötesi kameraları sayesinde şimdi galaksinin parlak merkezini görmek mümkün.

Bunu yapabilmek için bir görüntü Webb'in yakın kızılötesi kamerası (NIRCam) ve Orta Kızılötesi enstrümanı (MIRI) ile birleştirilerek yaratılıyor. Böylece tozdan ötesini görülebiliyor ve görünür ışık koşullarında gözlemlenmesi imkansız ışığın dalga boylarını ortaya çıkarabiliyor.

Ortaya çıkan görüntü galaksilerin çarpışmasından sonra yıldızların doğuşunu gösterebiliyor, ki bu süreç henüz tam anlamıyla anlaşılabilmiş değil.

Bu fotoğrafta görülen parıldayan yıldızlarla bezeli "dağlar" ve "vadiler" aslında Carina Nebulası'ndaki NGC 3324 adlı genç bir yıldız yuvasının köşesi. 

NASA, ESA, CSA, and STScI/AP
James Webb'in yakın kızılötesi kamerasıyla çekilen Carina Nebulası'nda daha önce gözlemlenemeyen yıldızların doğuşu görüntülendiNASA, ESA, CSA, and STScI/AP

James Webb Uzay Teleskobu'nun kızılötesi ışığı ile çektiği bu fotoğraf da daha önce görülemeyen alanlardaki yıldız doğumunu ilk kez ortaya çıkardı.

Araba Tekerleği Galaksisi'de değişimler sürüyor ve sürecek, bu da galaksilerin milyarlarca yıl içince nasıl evrimleştiğinin sır kapılarını bize aralıyor.

NASA ve Avrupa Uzay Ajansı'nın (ESA) Hubble Uzay Teleskobu yerine geliştirdiği ve 10 milyar dolara mal olan James Webb Uzay Teleskobu geçtiğimiz yıl sonunda uzaya fırlatılmıştı. 

Bilim insanları Dünya'dan 1,6 milyon kilometre uzaklıkta olmasına rağmen günümüzden 13,7 milyar yıl önce oluşan ilk yıldızlara ve galaksilere bakarak evrenin oluşumu hakkında bilgi vermesini umuyor.

Yaz ayları boyunca da çektiği büyüleyici fotoğrafları Dünya'ya gönderen teleskop, evrenin daha önce görülmemiş yönlerini ve bilinmeyen sırlarını keşfetmek için önemli gözlem ve bilgi sunmaya devam ediyor.