Hürmüz Boğazı yakınlarında bir petrol tankeri vuruldu; bölgede yeni bir saldırı daha yaşanırken meydana gelen patlamada bir mürettebat hayatını kaybetti.
Marshall Adaları Cumhuriyeti bayrağı taşıyan bir petrol tankeri, Umman Deniz Güvenlik Merkezi'ne (MSC) göre Maskat kıyılarının 52 deniz mili (96,3 kilometre) açığında insansız bir sürat teknesiyle saldırıya uğradı.
REKLAM
REKLAM
MKD VYOM adlı gemi yaklaşık 59 bin 463 metrik ton yük taşıyordu; saldırı ana makine dairesinde patlamaya neden olarak yangın çıkmasına yol açtı. Hint uyruklu bir mürettebat hayatını kaybetti.
Gemide 16'sı Hint, dördü Bangladeşli, biri Ukraynalı olmak üzere farklı milletlerden 21 kişi bulunuyordu. Umman Deniz Güvenlik Merkezi (MSC), Panama Cumhuriyeti bayrağı taşıyan ticari gemi MV SAND'i kullanarak mürettebatı tahliye etti.
Saldırıyı kimin gerçekleştirdiği belirtilmedi.
Umman makamları, hasar gören tankerin durumunu izlediklerini ve Hürmüz Boğazı yakınlarındaki Umman Körfezi'nde aynı deniz bölgesinden geçen gemilere gerekli uyarıları yaptıklarını bildirdi.
Olay, pazartesi sabahı ham petrol fiyatlarının yükselişe geçtiği bir dönemde bölgedeki deniz trafiğinin ne kadar tehlikeli hale geldiğini ortaya koyuyor. Piyasa oyuncuları, İran'dan ve Orta Doğu'nun diğer bölgelerinden petrol tedarikinin durma noktasına geleceğine oynuyor.
ABD gösterge ham petrolünün varil fiyatı %7 artarak 72 dolara çıkarken, Brent petrol de %7 yükselerek haberin yazıldığı sırada varil başına 78,4 dolara ulaştı.
Pazar günü Umman'ın MSC birimi, Musandam açıklarında Palau bayraklı bir petrol tankerine yönelik ilk saldırıyı zaten bildirmişti. Olayla ilgili açıklamada, ABD yaptırımları kapsamındaki gemiye kimin ya da neyin saldırdığı belirtilmedi.
Deniz taşımacılığında devler operasyonlarını durduruyor
Hafta sonunda ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırıları, İran donanmasının Hürmüz Boğazı'ndan ticari geçişleri yasaklayan uyarılar yapmasına yol açtı.
Tanınmış denizcilik otoriteleri tarafından resmi bir uluslararası kapatma kararı ilan edilmemiş olsa da, tehditler ve gemilere yönelik doğrudan saldırılar savaş riski sigortası primlerini fırlattı; aşırı güvenlik riskleri deniz taşımacılığını neredeyse tamamen durma noktasına getirdi.
Büyük konteyner taşımacılığı şirketleri, mürettebatı ve varlıklarını korumak için hızla harekete geçti.
Maersk, Hapag-Lloyd ve CMA CGM, Hürmüz Boğazı'ndan yapılacak tüm gemi geçişlerini ikinci bir duyuruya kadar askıya aldıklarını açıkladı; Basra Körfezi'nde bulunan ya da oraya gitmekte olan gemileri güvenli demir yerlerine yönlendirirken birçok seferi Ümit Burnu üzerinden yeniden planlıyor ve Süveyş geçişlerini de durduruyor.
MSC, Körfez bölgesindeki ve bölgeden geçiş halindeki tüm gemilerine belirlenen güvenli sığınaklara yönelmeleri talimatını verdi ve Orta Doğu'ya yönelik dünya çapındaki yük rezervasyonlarını geçici olarak askıya aldı.
Japon şirketleri NYK, Mitsui O.S.K. Lines ve Kawasaki Kisen de benzer şekilde tüm Hürmüz operasyonlarını durdurdu; cumartesi gecesinden bu yana gemiler boğazın dışında güvenli sularda bekliyor ya da demirde tutuluyor.
Petrol ve gaz tarafında, adı açıklanmayan çok sayıda büyük petrol şirketi, tanker sahibi ve ticaret şirketi boğaz üzerinden yapılan ham petrol, akaryakıt ve LNG sevkiyatlarını askıya aldı.
Reuters'ın da aralarında bulunduğu çeşitli kaynaklardan bağımsız gemi takip verileri, cumartesi geç saatler itibarıyla su yolundan geçen toplam gemi trafiğinde yaklaşık %70 düşüşe işaret ediyor; ana deniz yollarındaki faaliyet de pazar günü itibarıyla %40-50 azaldı.
En az 150 ham petrol ve LNG tankeri boğazın ötesindeki açık Körfez sularında, BAE, Suudi Arabistan, Katar ve bölgedeki diğer limanların açıklarında demirlemiş durumda.
Boğaz, kalıcı ya da uluslararası alanda genel kabul görmüş bir abluka altında değil; ancak risklerin birleşimi ve sigortacıların geri çekilmesi nedeniyle şu an için ticari operasyonlar fiilen durma noktasına gelmiş durumda.
Bu durum, küresel deniz yoluyla petrol ticaretinin yaklaşık %20-30'unu ve LNG akışlarının önemli bir bölümünü kesintiye uğrattı; tablo değişkenliğini koruyor ve bölgesel güvenlik sağlanana kadar bu seyrin sürmesi bekleniyor.