Son IEEFA verilerine göre Türkiye, 2026’nın ilk çeyreğinde Avrupa’nın en büyük LNG ithalatçısı oldu. İthalatın yüzde 60’ı ABD’den yapılırken, uzmanlar ABD’nin Türkiye'de piyasa payını artırmak istediğini belirtiyor. Avrupa’da ise Rus gazından uzaklaşma, ABD LNG’sine yeni bağımlılık riski yaratıyor.
Institute for Energy Economics and Financial Analysis’in (Enerji Ekonomisi ve Finansal Analiz Enstitüsü, IEEFA) 2025’in dördüncü çeyreği ile 2026’nın birinci çeyreğini kapsayan güncellenmiş verilerine göre Türkiye, 2026’nın ilk çeyreğinde Avrupa’nın en büyük LNG (sıvılaştırılmış doğal gaz) ithalatçısı oldu.
REKLAM
REKLAM
Veriler, Türkiye’nin aynı dönemde LNG ithalatının yüzde 60’ını ABD’den yaptığını gösterdi. Türkiye’de hâlihazırda dört LNG terminali bulunuyor.
Türkiye, 2022’den bu yana LNG kapasitesini en çok artıran beşinci Avrupa ülkesi oldu. Bu alanda Türkiye’nin önünde Almanya, Hollanda, İtalya ve Belçika yer aldı.
Buna karşın Türkiye’nin yeni LNG terminalleri kurmaya ya da mevcut terminalleri genişletmeye yönelik bilinen bir planı bulunmuyor.
ABD, Türkiye gaz piyasasında payını artırmak istiyor
TEPAV Enerji ve İklim Değişikliği Çalışmaları Merkezi Direktörü Dr. Mühdan Sağlam, ABD’nin LNG üreticisi olarak piyasadaki ağırlığını artırdığına dikkat çekti.
Euronews'e güncel durumu yorumlayan Sağlam, "Genel duruma bakıldığında ABD’nin LNG üreticisi olarak piyasayı domine etmeye başladığını görüyoruz," dedi.
Rus gazına alternatif olarak öne çıkan ABD gazının Avrupa özelinde yeni bir bağımlılık riski yarattığını belirten Sağlam şöyle devam etti:
"2030’da ABD’nin AB piyasasının yüzde 80’ini kontrol edecek olması, Rusya’dan alınan gaz döneminde dahi görmediğimiz bir durum. Öte yandan ABD, Türkiye’de de gaz payını artırmak istiyor. Tam da bu nedenle geçtiğimiz yıl Türkiye ile Amerikan şirketleri arasında LNG alımına dönük anlaşmalar imzalandı ve nitekim ilk kargolar da nisan ayında Türkiye’ye geldi."
Sağlam’a göre ABD, Türkiye gaz piyasasında Rusya’nın yüzde 40’larda olan payının yüzde 20’lere inmesini, kendi payının ise yaklaşık yüzde 10 seviyesinden yüzde 20-25 bandına çıkmasını istiyor.
"Türkiye bu formüle zaten sıcak bakıyordu - ki Eylül 2025’te sözleşmeler imzaladı. Hürmüz kriziyle birlikte ABD’den daha fazla gaz alımı da görmemiz mümkün; her ülke, en kötü senaryoyu baz alarak kışa hazırlanıyor. Bu durumda hem Türkiye hem AB, ABD’den ve Rusya’dan daha fazla gaz almak zorunda kalabilir, özellikle Türkiye’nin İran’dan gaz almama ihtimali gözetildiğinde," dedi.
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'nun (EPDK) Şubat 2026 verilerine göre de Türkiye’nin LNG ithalatında ABD açık ara ilk sırada yer aldı. Şubat ayında ABD’den 1 milyar 431 milyon metreküp LNG ithal edilirken, bu miktar toplam LNG ithalatının yüzde 48,7’sine karşılık geldi.
ABD’yi yüzde 18,5 payla Nijerya, yüzde 13,1 ile Cezayir ve yüzde 10,5 ile Ekvator Ginesi izledi. Angola, Avustralya ve Umman’ın toplam payı ise yaklaşık yüzde 9 seviyesinde kaldı.
Spot LNG payı fiyat oynaklığını artırıyor
SHURA Enerji Dönüşümü Merkezi Kıdemli Enerji Analisti Yael Taranto ise Türkiye’nin gaz tedarikinde özellikle spot LNG payının son yıllarda arttığını söyledi.
Taranto, "ABD spot LNG piyasasında giderek daha önemli bir tedarikçi haline geliyor. Türkiye’nin doğalgaz tedarikinde uzun dönemli petrol endeksli sözleşmelerin payı azalırken, piyasa fiyatlarına daha açık olan kısa vadeli ve spot LNG’nin payı artıyor. Bu durum, tedarik esnekliğini artırırken, fiyat oynaklığını da yükseltiyor," ifadelerini kullandı.
Avrupa’nın toplam gaz ithalatında LNG’nin payı yüzde 62’ye çıktı
IEEFA verileri, devam eden enerji krizinin Avrupa’nın ABD’den LNG ithalatına bağımlılığını artırdığını ortaya koyuyor.
LNG, 2026’nın ilk çeyreğinde Avrupa’nın toplam gaz ithalatının yüzde 62’sini oluşturdu. Bu oran 2025’te yüzde 58 seviyesindeydi. Toplam ithalata boru hattı gazı akışları da dahil edildi.
Avrupa’nın LNG’ye bağımlılığı son bir yılda daha da arttı. Avrupa’nın LNG ithalatı 2025’te yüzde 27 yükselirken, 2026’nın ilk çeyreğinde yıllık bazda yüzde 11 arttı.
2026’nın ilk çeyreğinde Avrupa’da LNG ithal eden ülkelerin büyük bölümü ithalatını yıllık bazda artırdı. Fransa ve Portekiz ise bu eğilimin dışında kaldı.
Portekiz, son yıllarda LNG ithalatını düzenli olarak azaltan tek Avrupa ülkesi oldu. Ülkenin LNG ithalatı 2021-2025 döneminde yüzde 25 geriledi.
ABD, Avrupa’nın açık ara en büyük LNG tedarikçisi
Rus gazına bağımlılığını azaltan Avrupa ülkelerinin ABD’den LNG ithalatı, 2021-2025 döneminde üç kattan fazla arttı.
IEEFA’ya göre ABD, 2026 yılında Norveç’i geride bırakarak Avrupa’nın en büyük gaz tedarikçisi olmaya hazırlanıyor.
ABD, 2026’nın ilk çeyreğinde Avrupa’nın LNG ithalatının yüzde 63’ünü karşıladı. Bu oran, 2025’in ilk çeyreğinde yüzde 57 seviyesindeydi.
Rusya ise 2026’nın ilk çeyreğinde yüzde 13 payla Avrupa’nın en büyük ikinci LNG tedarikçisi olmayı sürdürdü. Nijerya da Katar ve Cezayir’i geride bırakarak Avrupa’nın üçüncü büyük LNG tedarikçisi hâline geldi.
Avrupa ülkeleri, 2022-2025 yılları arasında LNG alımlarına yaklaşık 281 milyar euro harcadı. Bu tutarın yaklaşık 131,5 milyar eurosu ABD’den yapılan LNG alımlarına ödendi.
IEEFA’nın projeksiyonlarına göre ABD, 2028 yılına kadar Avrupa’nın LNG ithalatının yüzde 80’ini karşılar hâle gelebilir. Bu tarih, önceki tahminlerden iki yıl daha erken bir döneme işaret ediyor.
AB’nin ABD’den LNG ithalatı 2025’te yüzde 59 arttı
Avrupa Birliği’nin LNG ithalatı 2025’te yüzde 27 artarken, 2026’nın ilk çeyreğinde yıllık bazda yüzde 13 yükseldi.
Fransa, 2026’nın ilk çeyreğinde LNG ithalatını yıllık bazda yüzde 14 azaltmasına rağmen AB’nin en büyük LNG ithalatçısı olmayı sürdürdü.
AB’nin ABD’den LNG ithalatı 2025’te yüzde 59 arttı. 2026’nın ilk çeyreğinde ise yıllık bazda yüzde 27 yükseldi. ABD LNG’si, bu dönemde AB’nin toplam LNG ithalatının yüzde 57’sini oluşturdu.
AB, Rus gazı ithalatını aşamalı olarak sonlandırmayı hedeflese de Rusya’dan LNG ithalatı 2026’nın ilk çeyreğinde yıllık bazda yüzde 16 artarak çeyreklik rekor seviyeye ulaştı.
Bu durum, AB’nin Rus gazı ithalatını aşamalı olarak sonlandırma hedefiyle çelişen bir görünüm ortaya koyuyor.
Aynı dönemde AB’nin Katar’dan LNG ithalatı yıllık bazda yüzde 29 azalırken, Nijerya’dan yapılan LNG ithalatı yüzde 19 yükseldi. Bu değişim, AB’nin Nijerya LNG’sine yöneliminin arttığını gösterdi.
Avrupa’da gaz tüketimi düşebilir, LNG talebi azalabilir
Avrupa’nın gaz tüketimi 2021-2024 döneminde yüzde 19 azaldı. Ancak tüketim 2025’te, kısmen soğuk hava koşulları ve yenilenebilir enerji üretimindeki düşüş nedeniyle yüzde 3 arttı.
IEEFA, Avrupa’nın gaz tüketiminin yeniden düşüş eğilimine gireceğini öngörüyor. Tahminlere göre kıtanın gaz tüketimi 2030 yılında, 2025 seviyesinin yüzde 14 altında olabilir. Aynı dönemde LNG talebinin ise yaklaşık yüzde 23 azalması bekleniyor.
Buna rağmen Avrupa ülkeleri daha fazla LNG terminali inşa etmeyi planlıyor. IEEFA’nın hesaplamalarına göre 2030 yılında AB’nin LNG ithalat kapasitesi, toplam gaz talebini aşabilir ve toplam LNG talebinin üç katına çıkabilir. Bu durum, inşa edilecek tesislerin kapasitelerinin altında çalışması anlamına geliyor.
Orta Doğu krizi Katar LNG ihracatını etkiledi
IEEFA’ya göre Avrupa, 2026’nın ilk çeyreğinde LNG ithalatının yüzde 6’sını Katar’dan karşıladı.
Ancak Orta Doğu’da devam eden kriz ve Hürmüz Boğazı’nın fiilen kapanması, Katar’ın LNG sektöründe ciddi aksamalara yol açtı.
Mart 2026’da Katar’daki Ras Laffan LNG kompleksine düzenlenen füze saldırısı, ülkenin yıllık ihracat kapasitesinin yüzde 17’sini beş yıla kadar devre dışı bırakabilecek bir etki yarattı.
Avrupa ülkeleri içinde Katar LNG’sine en bağımlı ülke İtalya oldu. İtalya, 2025’te LNG ithalatının yüzde 33’ünü Katar’dan yaptı.
Polonya ve Belçika da Katar LNG’sine önemli ölçüde bağımlı ülkeler arasında yer aldı. 2025’te Polonya’nın LNG ithalatının yüzde 25’i, Belçika’nın ise yüzde 16’sı Katar’dan geldi.
Katar’ın payı aynı yıl Birleşik Krallık’ın LNG ithalatında yüzde 6, İspanya’nın LNG ithalatında ise yüzde 3 oldu.
'LNG, Avrupa enerji güvenliği stratejisinin Aşil topuğu hâline geldi'
IEEFA Avrupa Enerji Analisti Ana Maria Jaller-Makarewicz, Avrupa’nın boru hattı gazından LNG’ye yönelmesinin enerji güvenliği açısından beklenen sonucu vermediğini söyledi.
"LNG, Avrupa enerji güvenliği stratejisinin Aşil topuğu hâline geldi; kıtayı yüksek gaz fiyatlarına ve yeni türde arz kesintilerine maruz bıraktı," diyen Jaller-Makarewicz, "Avrupa'nın boru hattı gazından LNG'ye geçişi, arz güvenliği ve çeşitlendirme sağlamayı amaçlıyordu. Ancak Orta Doğu'daki savaşın yol açtığı aksaklıklar ve ABD LNG'sine aşırı bağımlılık, Avrupa'nın planının her iki açıdan da başarısız olduğunu gösteriyor," dedi.
LNG arzındaki aksaklıkların Avrupa’nın kontrolünde olmayabileceğini, ancak kıtanın ithalat bağımlılığını azaltmak için elinde araçlar bulunduğunu vurgulayan Jaller-Makarewicz, şunları ekledi:
"LNG arzındaki aksaklıklar, Avrupa’nın kontrolünde olmayabilir. Ancak Avrupa, enerji verimliliğini artırarak ve yenilenebilir enerji ile ısı pompası kurulumlarını hızlandırarak ithalat bağımlılığını azaltabilir."
Gaza bağımlılık elektrik fiyatlarını da etkiliyor
Uluslararası düşünce kuruluşu Ember’ın Mart 2026’da yayımladığı rapor da elektrik üretiminde gaza bağımlılığı düşük ülkelerin fiyat artışlarından daha az etkilendiğini ortaya koymuştu.
Rapora göre Ocak-Mart ayları arasında geçen saatlerin yalnızca yüzde 15’inde gaz fiyatları elektrik fiyatları üzerinde belirleyici oldu. Gaz bağımlılığı yüksek olan İtalya’da ise bu oran yüzde 89’a ulaştı.
Çalışma ayrıca İspanya’daki ortalama elektrik fiyatlarının, gazla üretilen elektriğin maliyetinin altında kaldığına dikkat çekti.