Yeni kanun uyarınca Türk Ceza Kanunu’nda (TCK) değişiklik yapılıyor ve 12-18 yaş grubundaki çocuklar için hapis cezalarının alt ve üst sınırları yükseltiliyor.
Kamuoyunda "Ahmet Minguzzi Yasası" olarak da bilinen "Çocuk Koruma Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi", TBMM Genel Kurulu’nda kabul edildi.
REKLAM
REKLAM
Yeni kanun uyarınca Türk Ceza Kanunu’nda (TCK) değişiklik yapılıyor ve 12-18 yaş grubundaki çocuklar için hapis cezalarının alt ve üst sınırları yükseltiliyor. Ağırlaştırılmış müebbet gerektiren kasten öldürme ve ağır yaralama gibi suçlarda ceza üst sınırı 15-18 yaş grubu için 19 ila 27 yıla, müebbet hapis cezasını gerektiren durumlarda ise 15 ila 18 yıla çıkarılıyor.
Yaralama suçlarında uygulanan yaş indiriminin kaldırılması yetkisi ise en ağır vakalarla sınırlandırıldı. Buna göre çocuk hâkimleri; yaralama sonucunda mağdurun bitkisel hayata girmesi, organ veya duyularını tamamen kaybetmesi, konuşma ya da çocuk yapma yeteneğinin yok olması, yüzünde kalıcı iz veya şekil bozukluğu oluşması, hamile bir kadının çocuğunu düşürmesi ya da yaralamanın ölümle sonuçlanması durumlarında yaş indirimini uygulayamayacak. Organ işlevinin zayıflaması veya kemik kırılması gibi daha hafif ağırlaşmış haller ise yaş indirimi kaldırma kapsamında yer almıyor.
Çocuk eğitimevleri yerine kapalı cezaevleri
Yeni yasa uyarıncaa, hüküm giyen çocukların ceza infazına doğrudan çocuk eğitimevlerinde başlanması uygulaması da kaldırılıyor. İnfaza çocuk kapalı ceza infaz kurumlarında başlanması ve iyi halli olanların eğitimevlerine ayrılması esası geliyor. Kapalı cezaevlerinde çocuklar suç türlerine göre ayrı koğuşlarda barındırılacak.
Çocuk hükümlülerin kapalı cezaevinden eğitimevine geçmesini değerlendiren idare ve gözlem kuruluna Türkiye Barolar Birliği Çocuk Hakları Komisyonu'ndan bir avukat da dahil edilecek.
Uzman kurul tarafından değerlendirmesi olumsuz sonuçlanan çocuklar için yeniden değerlendirme süresi ise en fazla 6 ay olarak sınırlandırılıyor.
Öte yandan, terör ve örgütlü suçlar hariç tutulmak üzere, kasıtlı suçlardan toplam 3 yıl veya daha az, taksirli suçlardan 5 yıl veya daha az hapis cezası alan çocukların cezaları doğrudan eğitimevlerinde infaz edilecek. Firar eden veya disiplin cezası kesinleşenler kapalı cezaevine gönderilecek.
Ailelere de yaptırımlar geliyor
Düzenlemeyle birlikte, ailelere yönelik de yeni yaptırımlar geliyor. Ateşli silahın dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı şekilde muhafaza edilerek çocuk tarafından ele geçirilmesine neden olunması müstakil suç haline getiriliyor. Fiilin daha ağır bir suçu oluşturmaması şartıyla, silahı tedbirsizce bulunduran kişilere 1 yıldan 3 yıla kadar hapis cezası verilecek.
Ayrıca aile hukukundan kaynaklanan bakım, eğitim ve gözetim yükümlülüğünü ihlal eden veli veya bakım sorumlularına verilen cezalar artırıldı. Aile bireyinin ihmali sonucunda çocuğun kasten öldürme veya ağır yaralama suçu işlemesi halinde, sorumluluğunu yerine getirmeyen kişiye verilecek ceza şikayet şartı aranmaksızın yarısından iki katına kadar artırılacak.
15 yaşını doldurmamış çocuklar hakkında Sosyal İnceleme Raporu olmaksızın hazırlanan iddianameler de mahkemelerce iade edilecek.
Kesici delici alet satışına yasak
Av bıçağı, satır, döner bıçağı, ucu sivri tornavida, şiş, demir çubuk gibi aletlerin pazar yerlerinde, açıkta ve gezici tezgâhlarda satılması, 18 yaşından küçüklere satılması ve çocuklarca taşınması da yasaklanıyor.
İnternetten ve uzaktan satışları da kapsayan düzenlemeye uymayanlara 5 bin lira, aletlerin vahim nitelikte olması durumunda 10 bin lira idari para cezası uygulanacak ve eşyaya el konacak. 15 yaş altı çocuklar için çocuk hakiminden koruyucu tedbir talep edilecek. Sanat veya meslek icrası için gerekli durumlar ise yasaktan muaf.
Cezai sorumluluğu bulunmayan çocuklar için 3 ay-2 yıl arası cihaz ve mecralara erişim takibi, kitap ve kütüphane, çevre temizliği/ağaçlandırma ve bağımlılıkla mücadele programları uygulanacak.
Madde bağımlılığı, akıl hastalığı veya bulaşıcı hastalık nedeniyle tehlike oluşturan çocuklar içinse uzman hekimler tarafından rapor düzenlenecek. Sağlık kurulu raporu doğrultusunda çocuk hâkimi 48 saat içinde acil korunma kararı verecek.
Okul saldırıları için yeni yol haritası
TBMM Okul Saldırılarını Araştırma Komisyonu'nda çocukların suça sürüklenmesini önlemeye yönelik yeni öneriler de gündeme geldi.
Tartışılan öneriler arasında bireysel silahlanmanın sınırlandırılması, RTÜK'e yeni yetkiler verilmesi, okullarda duygu atölyeleri kurulması ve çocuklara ücretsiz sosyal alanlar sağlanması gibi tedbirler de var.
Komisyonda, bireysel silahlanmanın yalnızca zorunlu durumlarla sınırlandırılması ve silah kullanımının tehlikelerine dair farkındalık çalışmalarının artırılması önerildi.