Yeraltına döşenen kilometrelerce su borusu, yangın riskinin İsviçre gibi ülkelerde bile artmasıyla, yalnızca kış aylarının ötesinde de işe yarayabilir.
Ağustos'un yakıcı güneşi altında Adelboden'in üst kesimlerinde neredeyse hiç kar, hele kayakçı görünmüyor. Ancak İsviçre beldesi, Avrupa kavurucu yazlar yaşarken kar yapma ekipmanını değerlendirmek için yeni bir yol bulmuş olabilir: orman yangınlarının söndürülmesine yardımcı olmak.
REKLAM
REKLAM
İsviçre'deki buzullar ve Alpler çevresindekiler, insan faaliyetlerinin neden olduğu iklim değişikliğinin etkisine bağlanan birçok başka değişiklikle birlikte son yıllarda hızla geri çekiliyor. Son on yıllarda kar yağışı hem daha seyrek hem de daha az güvenilir hale geldi.
Bu durum, pistleri 1.000 ile 2.300 metre rakım arasında uzanan yaklaşık 200 kilometrelik bir alana yayılan orta rakımlı bir kayak merkezi olan Adelboden-Lenk bölgesi için büyük bir sorun. Günümüzde yamaçlardaki karın tahminen yüzde 70'i yapay olarak üretiliyor.
Kar topları ve kar mızrakları, kar yapma ağının görünen kısmını oluşturuyor. Ancak sistemin büyük bölümü gözden uzak: özellikle kış dışındaki aylarda, yangın riskinin İsviçre'nin Adelboden-Lenk kayak alanı gibi yerlerde bile arttığı bir dönemde işe yarayabilecek onlarca kilometrelik yeraltı su boruları.
Eritilen kardan oluşan rezervuarlar orman yangınlarını söndürmek için nasıl kullanılabilir?
“Altyapımızla itfaiyecilere yardımcı olabiliriz” diyor merkezdeki kar yapma operasyonlarından sorumlu Jürg Klopfenstein. “Asıl kar toplarımızla değil; onlar daha çok tarlaları sulamak ya da çevredeki altyapıyı korumak için kullanılabiliyor. Ama itfaiyeciler altyapımızdan yararlanabilir ve helikopterler su depolarımızdan tanklarını doldurabilir.”
Bu depolar, sıcak aylarda yağmur sularını ve eriyen karı topluyor; elde edilen su, kayak sezonunda kar üretiminde kullanılıyor. Borular ve pompalar, Adelboden-Lenk bölgesinde 210 kar topu ve 50 kar mızrağını birbirine bağlıyor. Yangın durumunda sistem, alevlerin ilerleyişini yavaşlatan ıslak tampon bölgeler oluşturmak ve acil servisler ile hava desteği gelene kadar zaman kazanmak için kullanılabilir.
İsviçre bu yıl şu ana kadar komşularının bazıları kadar geniş çaplı yangınlar yaşamadı. Ancak ülke kuraklıkla boğuşuyor ve yetkililer, Adelboden'in de bulunduğu Bern bölgesi dahil neredeyse tüm ülke genelinde orman yangını riskini yüksek olarak değerlendiriyor.
Nem eksikliği, ilkbaharda bile ‘gerçek bir sorun’
Diğer pek çok dağlık bölge gibi Bernese Oberland de sadece bir kış destinasyonu değil; yaz aylarında çok sayıda dağ bisikletçisi, yürüyüşçü, koşucu ve yamaç paraşütçüsünü ağırlıyor.
Adelboden-Lenk merkezinin işletme müdürü Stefan Buchs, farklı bitki örtüleri ve toprak nemi düzeyleri nedeniyle, güney Avrupa'da görülen büyük ve sık orman yangınlarının Alpler için bire bir aynı risk anlamına gelmediğini söylüyor.
Yine de “yaygın orman yangınları olası bir senaryo” diyor. “Bunu itfaiyecilerle görüştük ve onlar da aynı görüşte. Nem eksikliğinin gerçek bir sorun olduğunu söylüyorlar. İlkbaharda bile hava çok kuruyor, sadece yazın değil.”
Adelboden Belediye Başkanı Willy Schranz, “Hazırlıklı olmalıyız çünkü bunun gibi son bir yaz yaşadığımızdan hiç şüphem yok” diyor.
Çevre örgütü Greenpeace’ten iklim değişikliği uzmanı Nathan Solothurnmann ise, orman yangınlarıyla mücadelede kar yapma sistemlerinden ne kadar uzun vadeli ve geniş ölçekte fayda sağlanabileceği konusunda aşırı iyimser olunmaması gerektiği uyarısında bulunuyor.
“Adelboden'de planladıkları bu sulama sistemi elbette bir süreliğine işe yarayabilir” diyor. “Ama elbette karşı karşıya olduğumuz değişimler çok daha ağır. Bu tür uyum önlemleri sadece bir süreliğine yardımcı oluyor.”
“İsviçre'nin çoğu yerinde, ormanlar yanarken kullanabileceğimiz yeraltına döşenmiş boru hatları yok” diye ekliyor.