ABD'de tüketici fiyatları martta keskin yükseldi; manşet enflasyon İran'daki savaşın yol açtığı enerji maliyeti şokuyla yıllık %3,3'e çıktı, resmi veriler cuma günü açıkladı.
En son tüketici fiyat endeksi (TÜFE) verileri, ABD'de enflasyonun geçen ay hızlandığını doğruluyor; Çalışma İstatistikleri Bürosu'na göre manşet oran Şubat'ta yüzde 2,4'ten Mart'ta yüzde 3,3'e sıçradı.
Aylık bazda fiyatlar yüzde 0,9 arttı; bu oran beklentilerle uyumlu ve 2022'den bu yana görülen en büyük artış. Gıda ve enerjiyi dışlayan çekirdek enflasyon ise yıllık bazda yüzde 2,5'ten yüzde 2,6'ya daha sınırlı bir yükseliş gösterirken, çekirdek fiyatlar aylık bazda yüzde 0,2 arttı.
Bazı kalemlerde ekonomistlerin beklentilerini aşan, bazı tahminlerin ise altında kalan veriler, Orta Doğu'daki jeopolitik gerilimlerin ekonomiye yönelik anlık etkilerini gözler önüne seriyor.
ABD'de benzin fiyatları, küresel petrol arzındaki kesintilerin ortasında Mart ayında yaklaşık yüzde 20 sıçrayarak hanehalkının alım gücünü eritti ve kısa vadede daha yavaş bir ekonomik büyüme olasılığını artırdı.
Ülke genelinde pompada ortalama fiyatlar yıllardır görülmeyen seviyelere çıktı ve çok sayıda Amerikalıyı harcamalarını kısmaya zorladı.
Enflasyonu esas olarak, devam eden İran savaşıyla bağlantılı artan enerji maliyetleri körüklüyor ve bu yükseliş, ABD Merkez Bankası Fed'in para politikasında atacağı bir sonraki adımları tarttığı kritik bir dönemece denk geliyor.
Fed'in para politikasına etkileri
Verilerin cuma günü açıklanmasından önce, San Francisco Fed Başkanı ve Federal Açık Piyasa Komitesi (FOMC) üyesi Mary Daly, bu yükselişin pek de sürpriz olmayacağı sinyalini vermişti.
Daly, "Yüksek bir TÜFE verisi kimse için sürpriz olmayacak" dedi.
"İran'daki çatışma hızla çözümlenir ve petrol fiyatları yeniden gerilerse, faiz indirimi ihtimal dışı değil" diye ekledi; ancak "asıl sorunun ateşkesin sürüp sürmeyeceği olduğunu, sürdüğü takdirde TÜFE verisinin çoktan eski haber olacağını" da vurguladı.
TÜFE verileri, politika yapıcılar açısından daha nüanslı bir tablo ortaya koyuyor.
Manşet enflasyon Fed'in yüzde 2'lik hedefinden biraz daha uzaklaşırken, görece ılımlı çekirdek enflasyon, artışın büyük ölçüde enerji kaynaklı ve muhtemelen geçici olduğuna işaret ediyor.
ABD ile İran arasında kırılgan bir ateşkes yürürlükteyken yetkililer, önümüzdeki haftalarda petrol fiyatlarının gerileyip gerilemeyeceğini yakından izleyecek.
Bir sonraki FOMC toplantısı 28-29 Nisan tarihlerinde yapılacak; Komite bu toplantıda politika faizini sabit tutup tutmamayı ya da görünümde herhangi bir değişikliğe işaret edip etmeyeceğini değerlendirecek.