Amsterdam bu adımı ilk kez 2020'de gündeme getirerek dünyadaki ilk şehir olmuştu.
Amsterdam, Hollanda genelinde giderek yayılan bir eğilimi izleyerek kamusal alanlarda iklime zarar veren reklamları yasaklamaya hazırlanıyor.
Yeni düzenleme kapsamında kentin genelinde fosil yakıt ve et ürünleri reklamlarına izin verilmeyecek.
Amsterdam, bu adımı ilk kez 2020’de gündeme getirerek dünyada böyle bir yasağı tartışan ilk şehir olmuştu.
O tarihten bu yana Fransa, yenilenemeyen enerji şirketlerinin reklamlarını yasaklayan bir yasa çıkardı; bir İtalyan kenti de benzer bir adım atmaya hazırlanıyor.
İklime zararlı reklamlara karşı mücadelede başı çeken Hollanda şehirleri
22 Ocak’ta Amsterdam Belediye Meclisi, yeşil siyasi parti GroenLinks ile hayvan hakları partisi Partij voor de Dieren’in kamusal alanlarda ve kentin toplu taşıma ağında fosil yakıt ve et reklamlarının yasaklanmasına yönelik teklifini onayladı.
Yeni önlem kapsamında hava yolu seyahati, kruvaziyer turları ve benzinli otomobillerin reklamları da yasaklanacak.
Yasağın ilk kez gündeme geldiği dönemde Reclame Fossielvrij (Fossil Free Advertising) girişiminin koordinatörü Femke Sleegers, “Fosil yakıt reklamlarının yasaklanmasına yönelik karar, iklim değişikliğiyle mücadelede kritik bir dönemeçte alındı,” demişti.
“Fosil yakıtları normal bir şeymiş gibi sunan reklamlar, iklim krizini derinleştiriyor. Paris Anlaşması’na uymayı taahhüt etmiş bir şehirde – ya da ülkede – böyle reklamlara yer olmamalı.”
Kent yönetimindeki bazı birimlerin itirazlarına rağmen düzenlemenin resmen yürürlüğe gireceği tarih 1 Mayıs olarak belirlendi.
Belediye Başkan Yardımcısı Melanie van der Horst, yasağın Mayıs ayında yürürlüğe girmesinin “fazla erken” olacağını belirterek “makul bir geçiş süreci” talep etti.
Amsterdam, Utrecht, Lahey, Zwolle, Delft ve Nijmegen’in de aralarında bulunduğu, benzer yasakları halihazırda uygulamaya koymuş birçok Hollanda kentinin izinden gidiyor.
Bu kararlara destek veren kampanya grupları, fosil yakıt reklamlarının da tıpkı tütün ve alkol reklamları gibi sıkı biçimde düzenlenmesi gerektiğini savunuyor.
Reclame Fossielvrij girişiminden Femke Sleegers, “Tütün reklamları her yerdeyken sigara karşıtı politikalar ne kadar etkisizse, fosil yakıt ürünleri her köşe başında pazarlanırken de etkili bir iklim politikamız olamaz,” dedi.
Hollanda yerel adımlara, Fransa ulusal düzenlemelere odaklanıyor
Hollanda haber sitesi NLTimes’a göre İklim Bakanı Sophie Hermans, ülke genelinde bir yasak getirilmesine karşı çıkıyor ve bunun yerine yerel düzeyde atılan adımları destekliyor.
Buna karşılık Fransa, 2022’de kabul edilen yeni iklim yasasıyla fosil yakıt reklamlarını yasaklayan ilk Avrupa ülkesi oldu. Yasa; petrol ürünleri, kömürden elde edilen enerji ve hidrojen içeren karbon türevleri gibi fosil yakıt bağlantılı tüm enerji ürünlerinin reklamını yasaklıyor.
Yeni düzenlemeyi ihlal eden şirketler 20 bin ila 100 bin euro arasında para cezasına çarptırılacak; aynı ihlali tekrarlayanlar ise bu miktarın iki katını ödemek zorunda kalacak.
Son adım ise Floransa’dan geldi. Şubat ayı başında kabul edilen önergeyle kent, kısa süre içinde kamusal alanlarda fosil yakıt reklamlarını yasaklayan ilk İtalyan şehri olacak. Yasak; uçuş, kruvaziyer, fosil enerji sözleşmeleri ve otomobil reklamlarını da kapsıyor.