Romalı arkeolojik alan Fuente Álamo’daki 10 numaralı oda, önce Mitra’ya adanmış bir mitreum sayılırken, MS 4. yüzyılda kütüphane olarak yenilenmiş olabilir.
Arkeolojik alan Fuente Álamo, Kordoba iline bağlı Puente Genil kasabasında yer alıyor ve Córdoba ile Granada üniversitelerinden araştırmacıların yürüttüğü, Journal of Mediterranean Archaeology dergisinde yayımlanan bir çalışmaya göre, İber Yarımadası’nda şimdiye kadar ortaya çıkarılanların en eskisi olabilecek erken dönem bir kütüphaneye ev sahipliği yapmış olabilir.
REKLAM
REKLAM
Bugüne kadar, Fuente Álamo’daki 10 numaralı odanın, kökeni Perslere dayanan ve Roma panteonuna geç dönemde dâhil edilen Mitra adlı tanrıya adanmış bir ibadet mekânı olduğu düşünülüyordu. Yerleşimin kökeni, MÖ 1. yüzyıla tarihlenen bir kaplıca kompleksine uzanıyor; bu yapı daha sonra terk edildi ve 3. yüzyıl civarında bir villaya dönüştürüldü. Uzmanlar, odanın kütüphane olarak ne zaman kullanılmış olabileceğine dair kesin bir tarih vermiyor; ancak yapının en görkemli döneminin, 6. yüzyılda yeniden dönüştürülmesine kadar geçen yaklaşık iki yüzyıla yayıldığı tahmin ediliyor.
Bu bilinmezliği çözmek için araştırmacılar, bir mekândaki farklı mimari unsurların nasıl bir araya geldiğini incelemeye imkân tanıyan, biçim grameri olarak bilinen bir yöntem kullandı. Fuente Álamo örneğinde söz konusu salonun planı, Roma dönemi kütüphanelerinin düzeniyle örtüşüyor: bir apse, rafların yerleştirilmiş olabileceği dikdörtgen nişler, yarım daire biçimli nişler, bir podium ve çalışma ya da depolama alanı olarak kullanılmış olabilecek bitişik odalar bulunuyor.
Uzmanların savunduğu üzere, bulgu son derece istisnai; çünkü Fuente Álamo’nun mimarisi, araştırmacıların salt varsayımlarla yetinmeyip çalışmayı ilerletmesine olanak tanıyan, ipuçlarının özel bir bileşimini koruyor. Böylece Fuente Álamo’daki kütüphane, yalnızca İber Yarımadası’nın en eskisi değil, aynı zamanda tüm Roma İmparatorluğu’nun en batısında yer alan ve en iyi korunmuş kütüphanelerden biri olarak öne çıkıyor.