Kiev, Macar yetkililerin Ukrayna’nın Oschadbank bankasından yedi çalışanı büyük miktarda nakit para ve altınla birlikte kaçırdığını iddia ediyor. Bu suçlamalar, Viktor Orban ile Volodimir Zelenskiy arasındaki sert diplomatik gerilimde yeni bir tırmanmaya işaret ediyor.
Ukrayna Dışişleri Bakanı Andrii Sybiha, Macaristan’ı Ukrayna’ya ait bir devlet tasarruf bankasının yedi çalışanını büyük miktarda nakit ve altınla birlikte kaçırmakla suçladı.
REKLAM
REKLAM
Ukrayna’nın Oschadbank bankasına göre, personel ve yaklaşık 75 milyon dolar taşıyan bir minibüs Budapeşte’nin merkezinde durduruldu. Araç, Avusturya’dan Ukrayna’ya nakit para taşıyordu. Kiev yönetimi minibüste bulunan personelle tüm temasın kesildiğini açıkladı.
Olay, iki ülke arasındaki zaten gergin olan ilişkilerde dramatik bir tırmanmaya işaret ediyor. Gelişme, Macaristan Başbakanı Viktor Orban ile Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy’nin karşılıklı suçlamalarda bulunduğu ve olası güç kullanımına atıfta bulunduğu bir günün ardından yaşandı.
Ukrayna Dışişleri Bakanı Sybiha, X platformunda yaptığı paylaşımda, "Budapeşte’de Macar yetkililer yedi Ukrayna vatandaşını rehin aldı. Aslında burada söz konusu olan şey Macaristan’ın rehin alması ve para çalmasıdır," ifadelerini kullandı.
Sybiha sabah saatlerinde yaptığı başka bir açıklamada da Macaristan’ın "Budapeşte’de rehin alınan Ukraynalılar" hakkında hiçbir bilgi vermediğini söyledi.
Bakan, "Derhal serbest bırakılmalarını talep ediyoruz ve AB düzeyi de dahil olmak üzere sonraki adımları hazırlıyoruz," dedi.
Sybiha başka bir paylaşımında ise yaşananları "devlet terörizmi" olarak nitelendirdi.
Macaristan kara para aklama soruşturması başlattı
Oschadbank yaptığı açıklamada çalışanlarının serbest bırakılmasını talep etti ve Macaristan’ın eylemlerini “haksız” olarak nitelendirdi.
Açıklamada, "Oschadbank çalışanlarının ve varlıklarının derhal serbest bırakılmasını ve Ukrayna’ya geri gönderilmelerini talep ediyor," denildi.
Bankaya göre araçlar 40 milyon dolar, 35 milyon euro ve 9 kilogram altın taşıyordu. Banka ayrıca konvoyun Avusturya’nın Raiffeisen Bankası ile anlaşma çerçevesinde düzenlendiğini belirtti.
Banka, "Kargo uluslararası taşımacılık kurallarına ve mevcut Avrupa gümrük prosedürlerine uygun şekilde kaydedildi," diye vurguladı.
Macaristan Ulusal Vergi ve Gümrük İdaresi ise ayrı bir açıklama yaparak kara para aklama iddialarına ilişkin bir ceza soruşturması başlatıldığını duyurdu.
Açıklamada, 5 Mart’ta yedi Ukrayna vatandaşının, aralarında eski bir Ukrayna istihbarat generalinin de bulunduğu kişilerin gözaltına alındığı ve iki zırhlı para taşıma aracına el konulduğu belirtildi.
Macaristan Dışişleri Bakanı Peter Szijjarto da Kiev’e yönelik bir açıklama yaptı.
Szijjarto, "Hükümet Ukrayna’dan Macaristan üzerinden yapılan nakit para sevkiyatına ilişkin derhal yanıt ve açıklama talep ediyor. Bunun Ukrayna savaş mafyasının parası olup olmadığı sorusu ortaya çıkıyor," dedi.
Görgü tanıkları Macar basınına yaptıkları açıklamada operasyonun gece saatlerinde otoyol üzerindeki bir dinlenme tesisinde Macaristan’ın terörle mücadele polisi TEK tarafından gerçekleştirildiğini söyledi.
Ukrayna'dan vatandaşlarına seyahat uyarısı
Ukrayna Dışişleri Bakanlığı, Ukrayna vatandaşlarına Macaristan’dan mümkünse transit geçiş yapmamaları yönünde seyahat uyarısı yayımladı.
Bakanlığın açıklamasında, "Dışişleri Bakanlığı, Macar yetkililerin keyfi eylemleri karşısında Ukrayna vatandaşlarının güvenliğine ilişkin herhangi bir garanti bulunmaması nedeniyle Ukrayna vatandaşlarının Macaristan’a seyahat etmekten kaçınmasını tavsiye ediyor," denildi.
Açıklamada Ukraynalılardan alternatif transit güzergâhlar aramaları istendi.
Budapeşte ile Kiev arasında ayrıca Macaristan’a Ukrayna üzerinden ucuz Rus petrolü taşıyan Druzhba boru hattının kapatılması nedeniyle sert bir anlaşmazlık yaşanıyor. Hat, ocak ayının sonunda Rusya tarafından düzenlendiğinden şüphelenilen bir saldırıda vurulmuş ve o tarihten bu yana onarılmamıştı.
Macaristan, Ukrayna’yı bu konuyu siyasi şantaj için kullanmakla suçladı.
Perşembe günü Macaristan Başbakanı Viktor Orban, petrol akışını yeniden sağlayacaklarını öne sürerek Ukrayna’nın uyguladığını söylediği "ablukayı" gerekirse güç kullanarak sona erdireceklerini söyledi.
Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy ise buna karşılık olarak Orban’a asker gönderebileceğini ve "onunla kendi dillerinde konuşmalarına izin verebileceğini" söyledi.
Macaristan, nisan ayında yapılacak parlamento seçimlerine hazırlanıyor.