Avrupa Komisyonu, ABD tarafından başlatılan yeni ticaret soruşturmalarını 'haksız' bularak reddetti. 2025 yazında varılan AB - ABD ticaret anlaşması üzerindeki belirsizlik artarken, iki ticari dev arasındaki gerilim tırmanıyor.
Avrupa Komisyonu perşembe günü yaptığı açıklamada, Washington'un sanayi kapasite fazlası ve haksız üretim uygulamaları iddiasıyla AB ve diğer ortaklarını hedef alan yeni soruşturmalar başlatmasının ardından söz konusu suçlamaları geri çevirdi.
REKLAM
REKLAM
ABD Yüksek Mahkemesi'nin şubat ayında 2025 yılı gümrük vergilerini yasa dışı ilan etmesi sonrası Beyaz Saray, milliyetçi ticaret politikası kapsamında yeni vergiler uygulamak için farklı hukuki zeminler arayışına girdi.
Ancak AB yetkilileri, bu hamlenin Komisyon tarafından "mümkün olan en iyi sonuç" olarak nitelendirilen geçen yazki Turnberry ticaret anlaşmasını baltalayabileceği konusunda uyarıda bulunmuştu.
Komisyon sözcü yardımcısı Olof Gill, "Bu tür bir kapasite fazlasının kaynakları bellidir ve bunlar Avrupa'da değildir," diyerek küresel ticaret endişesi olarak sıkça dile getirilen Çin'in sanayi fazlasına atıfta bulundu.
Gill, "AB, açık pazarlara ve şeffaf politikalara sahip bir piyasa ekonomisidir. Bu nedenle AB, kendisini yapısal kapasite fazlasına katkıda bulunan bir taraf olarak değil, aksine küresel bozulmaları gidermede bir ortak olarak görmektedir," ifadelerini kullandı.
ABD'den 'Bölüm 301' hamlesi
ABD, çarşamba günü AB dahil olmak üzere ticaret ortaklarını hedef alan "Bölüm 301" (Section 301) kapsamında yeni soruşturmalar başlattığını duyurdu. Bu yasal düzenleme, ABD ticaretini kısıtlayan "haksız, mantıksız veya ayrımcı" yabancı hükümet uygulamalarına karşı misilleme yapmak için kullanılabiliyor.
ABD Ticaret Temsilcisi Jamieson Greer, aşırı üretim kapasitesinin ABD sanayi tabanına zarar verdiğini ve yerli üretimin yerini alarak yeni yatırımları engellediğini savundu.
Greer, "Amerika Birleşik Devletleri, kapasite ve üretim fazlası sorunlarını bize ihraç eden diğer ülkeler uğruna sanayi tabanını artık feda etmeyecektir," dedi.
Washington, Donald Trump'ın 2025'te yeniden iktidara gelmesinden önce yürürlükte olan yüzde 4,8'lik vergilere ek olarak, mahkeme kararının ardından yüzde 10'luk yeni gümrük vergileri getirmişti.
Turnberry Anlaşması tehlikede mi?
Komisyon, AB ihracatının yüzde 7'sinin şu anda Washington'un geçen yazki anlaşmada taahhüt ettiği yüzde 15'lik sınırı aşan vergilerle karşı karşıya olduğunu tahmin ediyor. Bu durum Brüksel'in, ABD'yi anlaşmaya sadık kalmaya çağırmasına neden oldu.
AB Ticaret Şefi Maros Sefcovic, mahkeme kararından bu yana ABD'li mevkidaşlarıyla bir dizi görüşme gerçekleştirdi. Pazartesi günü yapılan görüşmede Washington tarafı, AB'nin taahhütlerini yerine getirmesi halinde anlaşmaya saygı duyacağı yönünde güvence verdi.
Bu güvenceler üzerine Komisyon, Avrupa Parlamentosu üyelerine (MEP), Trump'ın Grönland ile bağlantılı gümrük vergisi tehdidinden bu yana askıda olan anlaşmanın uygulanması üzerindeki blokajı kaldırma çağrısında bulundu. Anlaşma uyarınca AB'nin, Avrupa'ya giren çoğu ABD sanayi ürünü üzerindeki gümrük vergilerini sıfırlaması bekleniyor.
Ancak Avrupalı parlamenterler, Washington'dan daha fazla netlik beklediklerini dile getiriyor.
Avrupa Parlamentosu Ticaret Komitesi Başkanı Alman MEP Bernd Lange, X platformunda yaptığı açıklamada, "Soruşturmaların geleceğini biliyorduk ancak belirsizlik sürüyor. ABD hükümetinden Turnberry taahhütlerine bağlı kalacağına dair hala net bir söz gelmedi," dedi.
Gelecek hafta Ticaret Komitesi'nde yapılacak oylama anlaşmanın önünü açabilir, ancak Mart ayında genel kurulda onaylanıp onaylanmayacağı Komisyon'un baskısına rağmen belirsizliğini koruyor.
Amerikan Ticaret Odası (AmCham EU) ise her iki tarafın da "ticaret ihtilafında tırmanmadan kaçınmasını" umduğunu belirterek, "Öncelik, transatlantik ticarette istikrar ve öngörülebilirliği yeniden tesis etmek olmalıdır," açıklamasında bulundu.
Komisyon sözcüsü Gill, Brüksel'in anlaşmaya sadık kalma niyetinde olduğunu ancak aksi bir durumda "kararlı ve ölçülü bir şekilde yanıt vereceklerini" vurguladı.