Arkeologlar, Norveç'teki bir tarlada Viking dönemine ait 4 bin 772 gümüş sikke buldu ancak hazinenin keşfedildiği nokta pek çok soruyu beraberinde getirdi.
Norveçli araştırmacılar, kazılarda Viking dönemine ait yaklaşık 5 bin gümüş sikkeyi gün yüzüne çıkardı.
REKLAM
REKLAM
Büyük yankı uyandıran keşif, yalnızca hazinenin büyüklüğüyle değil, bulunduğu yer nedeniyle de dikkat çekti. Çünkü söz konusu bölge, bugüne kadar Viking döneminin önemli merkezlerinden biri olarak görülmüyordu.
Devasa sikke hazinesi
Arkeologlar toplamda, muhtemelen milattan sonra 1050 yılına tarihlenen 4 bin 772 gümüş sikke buldu. Hazine, Norveç'in güneyindeki Rena yakınlarında bir tarlada ortaya çıkarıldı.
Arkeolog May-Tove Smiseth, “Bu, gerçekten eşi benzeri görülmemiş bir keşif,” dedi.
Kazı çalışması
Başlangıçta metal dedektörüyle arama yapan ekip yalnızca 19 gümüş sikkeye ulaştı. Ancak kısa süre içinde, toprağın altında çok daha büyük bir hazine saklı olduğunu fark ederek arkeologları bölgeye çağırdı.
May-Tove Smiseth, “Dedektörler susmak bilmiyordu” diye anlattı. Böylece ortaya çıkan keşif, sikke buluntuları arasında rekor kırdı.
“Orada durup bu sikkelerin tek tek topraktan çıkarılışını izlemek inanılmaz bir deneyimdi. Bir de sikkelerin durumunu görmek… Gerçekten çok güzeller” diyen Smiseth, buluntuların korunmuş olmasına dikkat çekti.
Sikkelerin çıkarıldığı bölgedeki toprağın neredeyse hiç taş içermemesi, buluntuların “adeta yeni basılmış gibi” görünmesini açıklayan etkenlerden biri olarak değerlendiriliyor.
Rekor düzeyde bir buluntu
Profesör Svein Harald Gullbekk'e göre sikkeler 1050 yılında toprağa gömüldü. "Daha önce yaklaşık 2 bin sikkeden oluşan Viking dönemi hazineleri bulmuştuk ama hiçbirinde 3 bini aşmamıştık. Burada bir sınır aşıldı."
Profesör, sikkelerin büyük bölümünün Vikinglerin son dönemine ait Alman ve İngiliz paraları olduğunu söylüyor.
Gullbekk, Harald Hardrada'nın 1045 civarında Bizans'tan Norveç'e döndükten sonra ulusal bir Norveç para sistemi kurduğunu da hatırlatıyor.
Sıradışı bir yer
Hazinenin bulunduğu tarla, daha önce hazine avcıları tarafından metal dedektörleriyle hiç taranmamıştı.
Arkeologlar, sikkelerin geçmişte deri bir kese ya da başka bir organik malzemenin içinde toprağa gömüldüğünü düşünüyor. Viking döneminde insanların değerli eşyalarını bu şekilde saklamasının oldukça yaygın olduğu belirtiliyor.
“İnsanların değerli eşyalarını bu şekilde saklaması son derece yaygındı. O dönemde yapılabilecek en güvenli şey buydu” değerlendirmesinde bulunan Viking Age Müzesi, gömülü hazinelerin dönemin güvenlik anlayışının bir parçası olduğuna dikkat çekti.
Araştırmacılardan Gullbekk ise hazinenin sahibine ilişkin, “Birileri bu toprağı adeta bir kasa gibi kullanmış ve değerli eşyalarını buraya gizlemiş” yorumunu yaptı.
Sikkelerin toprağa gömülmesinin arkasında farklı nedenler olabileceği düşünülüyor. Bunlar arasında tanrılara sunulan adaklar ya da serveti hırsızlardan ve savaş ortamından koruma çabası öne çıkıyor.
1050 yılında 5 bin gümüş sikke ile ne alınırdı?
Gullbekk, “Bugün ortaya çıkarılan bu tür hazinelerle ilgili bildiğimiz tek şey, sahipleri tarafından bir daha geri alınmamış olmaları. Bunun arkasında ise çeşitli nedenler olabilir” dedi.
Sikkelerin kime ait olduğunu bugün kesin olarak belirlemek mümkün görünmüyor. Ancak yaklaşık 5 bin gümüş sikkenin Viking döneminde ne kadar büyük bir servete karşılık geldiği merak konusu olmaya devam ediyor.
Bu soruya net bir yanıt vermek kolay değil. Çünkü o döneme ait İskandinav coğrafyasında fiyatlara ilişkin yazılı kayıtlar oldukça sınırlı.
Yine de profesöre göre, 13. ve 14. yüzyıldan kalan arazi satış sözleşmeleri temel alındığında, bu miktarın muhtemelen bir çiftlik satın almaya yetecek kadar büyük bir serveti temsil ettiği düşünülüyor.
Norveç'in güneyindeki tarlada başka hazineler de var mı?
Gullbekk, tarlada büyük olasılıkla başka hazineler de bulunduğuna inanıyor. Bu nedenle çevredeki alan bir sezon daha ayrıntılı biçimde incelenecek.
“Ayrıca çevrede herhangi bir yapı izi bulunup bulunmadığını, burada bir zamanlar bir çiftlik ya da başka insan yapımı yapılar olup olmadığını görmek de son derece heyecan verici olacak” diyen Gullbekk, keşfin yalnızca sikkelerle sınırlı kalmayabileceğine işaret etti.
Gullbekk, İzlanda sagalarında belirli bölgelere gömüldüğü anlatılan ancak hâlâ bulunamayan hazinelerden söz edildiğini de hatırlatarak, yeni buluntulara ulaşacaklarından emin olduğunu söyledi.