Avrupa kıtası kurulda 12 koltukla temsil edilirken Fransa, Türkiye, Finlandiya, Belçika, Letonya, Rusya, Almanya, İspanya, Avusturya, Polonya ve İtalya’dan bilim insanları listede yer aldı.
Birleşmiş Milletler (BM), ABD’nin güçlü muhalefetine rağmen yapay zekanın (YZ) risklerini inceleyecek 40 üyeli küresel bilim paneli (kurulu) kurulmasını onayladı. Karar, yapay zekâ şirketlerinde çalışan bazı eski personelin teknolojiye yönelik uyarılarının arttığı bir dönemde alındı.
REKLAM
REKLAM
BM Genel Kurulu’nda yapılan oylamada panelin kurulması 117 ülkenin desteğiyle kabul edildi. ABD ve Paraguay “hayır” oyu verirken Tunus ve Ukrayna çekimser kaldı. Rusya, Çin ve Avrupa ülkeleri ise paneli destekledi.
Bağımsız Uluslararası Yapay Zekâ Bilim Paneli’nde görev yapacak uzmanlar, yapay zekânın riskleri, fırsatları ve etkilerini analiz eden yıllık raporlar yayımlayacak. BM, paneli bu alanda “türünün ilk küresel bilimsel organı” olarak tanımladı.
BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, panelin küresel yapay zekâ anlayışı açısından kritik bir adım olduğunu söyledi. Guterres, yapay zekânın hızla geliştiği bir dönemde panelin, teknolojik kapasitesi sınırlı ülkelerin de eşit koşullarda tartışmalara katılmasını sağlayacağını ifade etti.
Yapay zekâ şirketlerinde uyarılar artıyor
BM oylaması, teknoloji sektöründe artan endişelerle aynı döneme denk geldi. Yapay zekâ şirketlerinde çalışan bazı araştırmacılar, sektörün yönüne ilişkin kamuoyuna açık uyarılarda bulundu.
Yapay zekâ şirketi Anthropic’te eski güvenlik araştırmacısı olan Mrinank Sharma, yayımladığı açık mektupta yapay zekâ gelişiminin küresel riskleri artırabileceğini savundu.
Benzer şekilde, OpenAI’ın eski üst düzey araştırmacılarından Zoe Hitzig, The New York Times’a verdiği röportajda şirketin izlediği stratejiye dair “derin çekinceleri” olduğunu söyledi.
Sektörde öne çıkan bazı isimler de yapay zekâ risklerine dikkat çekiyor. Anthropic CEO’su Dario Amodei, OpenAI CEO’su Sam Altman ve Apple’ın kurucu ortaklarından Steve Wozniak daha önce yapay zekânın potansiyel tehlikeleri konusunda uyarılarda bulunmuştu.
ABD’den sert tepki
Panel üyeleri, 2.600’den fazla aday arasından BM kurumları ve Uluslararası Telekomünikasyon Birliği tarafından yapılan bağımsız değerlendirme sonucunda seçildi. Uzmanlar üç yıllık görev süresiyle çalışacak.
Avrupa kıtası panelde 12 koltukla temsil edilirken Fransa, Türkiye, Finlandiya, Belçika, Letonya, Rusya, Almanya, İspanya, Avusturya, Polonya ve İtalya’dan bilim insanları listede yer aldı.
ABD temsilcisi Lauren Lovelace ise paneli “BM yetki alanının önemli ölçüde aşılması” olarak nitelendirdi. Lovelace, yapay zekâ yönetiminin BM tarafından belirlenmemesi gerektiğini savunarak örgütün uluslararası barış, güvenlik ve insani yardım gibi temel görevlerine odaklanması gerektiğini söyledi.
Trump yönetimi sınırlı düzenleme istiyor
ABD Başkanı Donald Trump, yapay zekâ alanında asgari düzeyde düzenlemeyi savunan bir politika izliyor. Trump yönetimi, yeniliği yavaşlatabileceği gerekçesiyle eyalet bazlı veya kapsamlı federal düzenlemelere mesafeli yaklaşıyor.
ABD ile Çin, yapay zekâ geliştirme ve kullanımında küresel rekabetin başlıca aktörleri olarak görülüyor. Washington yönetimi BM’deki karşı oyuna rağmen panelde iki temsilci bulunduruyor.