Astronotlar, uzayda geçirilecek bir yılın vücutlarını nasıl etkilediğini test edecek ve embriyo ile pirinç yetiştirme gibi 100’den fazla deney yürütecek.
Hafta sonu Çin, üç astronotu da içeren ve bunlardan birinin bir yıl boyunca uzayda kalacağı Shenzhen-23 görevini uzay istasyonuna fırlattı.
REKLAM
REKLAM
Uzay aracı, Çin'in kuzeybatısındaki Gobi Çölü'nde yer alan Jiuquan Uydu Fırlatma Merkezi'nden, komutan Zhu Yangzhu, Zhang Zhiyuan ve Lai Ka-ying olmak üzere üç astronotla birlikte fırlatıldı.
Astronotlar, Tiangong uzay istasyonunda 200 günden uzun süredir bulunan kendilerinden önceki görev Shenzhou-21'in mürettebatıyla yörüngede yapılacak ekip değişimi de dahil olmak üzere, uzayda onlarca deney yürütecek.
Bu son görev, Çin'in 2030'a kadar ilk insanlı Ay inişine hazırlandığı bir döneme denk geliyor. Bu yeni görevden neler bekleniyor?
Bir yılın uzayda insan bedeni üzerindeki etkilerini incelemek
Çin medyasına göre Shenzhou-23 mürettebatındaki astronotlardan biri, yörüngede bir yıl sürecek bir deney yürütecek.
Şimdiye kadarki en uzun tekil görev, halihazırda yörüngede 204 gün geçiren bir önceki görev Shenzhou-21'in mürettebatına ait. Dünyanın en uzun kesintisiz uzay görevi rekoru ise 437 günle Rus kozmonot Valeri Polyakov'un elinde.
Bu bir yıllık görev sırasında Çin, uzayın daha derinlerine yapılacak gelecekteki görevler için hazırlık amacıyla astronottan sağlık verileri toplayacağı ilk insan bedeni araştırma programını başlatıyor.
Yetkililere göre bu veriler, uzay aracındaki tıbbi ve koruyucu sistemlerin geliştirilmesinde kullanılacak.
Devlet medyasının bildirdiğine (kaynak İngilizce) göre astronotun görevi, uzun süreli uzay uçuşu ortamlarında 'insanın uyum sağlama kapasitesini ve performans sınırlarını keşfetmek'.
Embriyoları uzayda büyütmek
Mürettebat yörüngedeyken, uzayda yeni yaşamın gelişip gelişemeyeceğini görmek için yürütülecek 'yapay embriyolar' deneyi de dahil olmak üzere 100'den fazla bilimsel deney gerçekleştirecek.
Astronotlar, devlet medyasının 'uzay embriyo araştırma sistemi' diye tanımladığı düzenek için zebra balığı ve fare embriyolarını kullanacak; böylece omurgasızlar ve memeliler gibi farklı hayvan türlerinin uzayda gelişip gelişemeyeceği incelenecek.
Çinli bilim insanları ayrıca pirinç tohumlarını uzay istasyonuna gönderip yörüngede yetiştiriyor. Amaç, uzayda yaşamanın bitkileri birden fazla nesil boyunca nasıl etkilediğini görmek.
İlk kez, pirincin iki kuşağını da tamamen uzay ortamında yetiştirmeyi planlıyorlar. Bilim insanları, mikro yerçekimine uzun süre maruz kalmanın pirincin genetiğini değiştirip değiştirmediğini ya da kararlılığını etkileyip etkilemediğini anlamak istiyor.
Astronotlar ayrıca mikro yerçekiminin insan bedeni üzerindeki etkilerini, özellikle de yağın karaciğer hücrelerinde nasıl işlendiğini incelemek için biyoloji deneyleri yapacak. Devlet medyasına göre bu araştırma, daha uzun uzay görevlerinde karaciğer yağlanmasının önlenmesine yardımcı olabilir.
Bitki tohumları da büyümelerinin uzayda radyasyondan nasıl etkilendiğini görmek için uzay aracının dışında beş aya kadar radyasyona maruz bırakılacak.
Mürettebat, uzayda geçirdikleri süre boyunca kargo taşımak ve uzay yürüyüşleri gerçekleştirmek gibi destek işleri de yapacak.