Her ilkbaharda Cigoc’un çatılarının üzerini beyaz leylekler kaplar; Hırvatistan’daki bu köyde halk, bu kuşları ailelerinin bir parçası olarak görüyor.
Hırvatistan’ın Cigoc köyünde leylekler sadece misafir değil, adeta köyün sakinleri. Her bahar, beyaz leylekler Afrika’dan dönüp köyün geleneksel ahşap evlerinin çatılarına yuva yapıyor; sayıları o kadar fazla ki, çoğu zaman köyde yaşayan insanları bile geride bırakıyorlar.
Bu durum Cigoc’a Avrupa’nın ilk ‘Leylek Köyü’ unvanını kazandırdı; köy bu statüyü 32 yıldır koruyor. Kıtanın büyük bölümünde leylekler genellikle ağaçlarda, kayalıklarda ya da sahil kesiminde yuva kurarken, burada doğrudan köy yaşamının parçası olmuş durumda.
“Burada, leylekler yuvalarını ahırların ve evlerin çatılarına kuruyor; Avrupa’nın başka yerlerinde ise genellikle meşe ormanlarında, kayalıklarda, denizin üzerinde görülürler” diyor Cigoc Bilgi Merkezi çalışanı Davor Anzil. “Burada insanlarla iç içe, yan yana yaşıyorlar.”
Kuşları besleyen sulak alan
Cigoc, Zagreb’in yaklaşık 90 kilometre güneydoğusunda yer alan Lonjsko Polje doğa parkının içinde bulunuyor; burası Hırvatistan’ın en büyük korunan sulak alanı. Parkın zengin ekosistemi, hem beyaz hem kara leyleklerin de aralarında olduğu 250’ye yakın kuş türünü barındırıyor; bu da ülkede kayda geçen tüm kuş türlerinin üçte ikisinden fazlasına karşılık geliyor.
Bu gıda zenginliği, leyleklerin üreme başarısıyla doğrudan bağlantılı. Çevredeki sulak alanlar, bol miktarda kurbağa, balık, yılan ve böcek sağlıyor; böylece Cigoc’taki çiftler her yuvada ortalama üç ila dört yavru büyütebiliyor; bu, Avrupa ortalaması olan bir ila iki yavrunun neredeyse iki katı.
Daha az insan, daha az leylek
Cigoc’un nüfusu yaşlanıp gençler şehirlere göç ederken, burada yuva kuran leyleklerin sayısı da azalıyor; çünkü eskiden onların beslenme alanı olan tarım arazileri artık kullanılmıyor.
Yine de köyde kalanlar, tüylü komşularını rahatsız etmeye hiç niyetli değil. “Leylekler benden önce buradaydı ve her yıl geri gelirken onların yuvalarını kaldırmayı ya da onları kovmayı aklımdan bile geçiremiyorum” diyor emekli Marijan Belosevic. “Bu onların alışkanlığı ve ben doğaya büyük saygı duyuyorum.”
Cigoc’un “Leylek Köyü” unvanı hâlâ yerel halk için bir gurur kaynağı ve Hırvatistan’ın bu köşesinde insanlar ile kuşların aynı çatı altında yaşamayı öğrendiğinin bir hatırlatıcısı.