Son Dakika

Son Dakika

Afganistan'da Sovyetler Birliği işgalinin bitişinin 30'uncu yıl dönümü

Kızıl Ordu'ya karşı savaşan Afgan gerillalar (1985)
Kızıl Ordu'ya karşı savaşan Afgan gerillalar (1985) -
@ Copyright :
Reuters
Metin boyutu Aa Aa

Kızıl Ordu'ya bağlı birliklerin Afganistan'dan çekilişinin 30'uncu yıl dönümü düzenlenen çeşitli etkinliklerle kutlanıyor.

Ülke genelinde gerçekleştirilen programlarda, savaş sırasında hayatını kaybedenler için dualar ediliyor ve anma törenleri gerçekleştiriliyor.

Birçok kişi ise işgalde kaybettikleri sevdiklerinin mezarlarına çiçekler bırakıyor.

Dönemin en güçlü ordularından birine sahip Sovyetler Birliği'nin 10 yıl süren Afganistan işgali, 15 Şubat 1989'da resmen sona ermişti.

Reuters
Sovyet bayrağı ve Mihail Gorbaçov'un kuklasını yakan Afgan protestocular (1986)Reuters

Sovyet Rusya'nın 1979'da başlayan ve 10 yıl süren Afganistan işgali, 1,5 milyon sivilin hayatını kaybetmesine, 2 milyondan kişinin de yaralanmasına ya da sakat kalmasına neden oldu.

En az 6 milyon kişi de mülteci konumuna düştü. Bu mültecilerden yarısı ülkeye dönerken yarısı hala dönemedi.

Reuters
Sovyet işgalinin ardından milyonlarca Afgan mülteci konumuna düştüReuters

Bununla birlikte işgalin sona ermesinin üzerinden 30 yıl geçmesine rağmen Afganistan'da acılar hala taze ve işgalin izleri kendini hissettirmeye devam ediyor.

Tarihe Afgan direnişi olarak geçen kanlı savaşta, dünyanın en güçlü ordularından birine karşı baş kaldıran Afganlar, 1980'lerin ortalarına kadar kendi bölgelerinde, derme çatma silahlarla karşılık verdi.

Savaşın seyrini 1985'ten sonra ABD'nin Afgan direnişçilere sağladığı gelişmiş uçaksavar füzesi desteği değiştirdi.

Dış dünyadan gelen silah desteğiyle Kızıl Ordu'nun hava gücü kırıldı ve Komünist yönetimin hakimiyet alanı da gün geçtikçe daraldı.

Reuters
Afgan direnişçilerin mücadelesini kıramayan Sovyet askerleri geri çekilirkenReuters

Afganistan savaşı, Rusya'nın yenilgisiyle sonuçlandı ve bu tarihten itibaren Sovyetler Birliği'nin dağılma süreci başladı.

Dönemin Kabil yönetiminin davetini gerekçe göstererek 1979 yılında bu ülkeyi işgal eden SSCB, 10 yıl süren savaşın ardından 15 Şubat 1989'da ülke topraklarını terk etti.

Reuters
Sovyet askerleri Afganistan'dan çekilirkenReuters

Sovyet ordusu, Afganistan'daki savaşta resmi rakamlara göre 14 binin üzerinde subay ve askerini kaybetti.

Reuters
Kızıl Ordu, Afganistan işgali sırasında binlerce askerini kaybettiReuters

Yüz milyarlarca dolar zararın yanı sıra en az 120 savaş uçağı ve 350 civarında da helikopterini kaybetmişti.

Geride siyasi ve askeri olarak bölünmüş, altyapısı enkaza dönmüş bir Afganistan kaldı. Yine Sovyetler Birliği'nin çekilmesi ile Afganistan'da yıllar sürece iç savaşın temelleri atıldı.