Çevre ve sivil toplum örgütleri tarafından yayınlanan yeni bir rapora göre, yapay zeka patlaması ABD’li çip üreticisi Nvidia’nın tedarik zinciri emisyonlarını 2020’den bu yana yüzde 725 artırdı.
Yeni bir rapora göre, Nvidia’nın çiplerinin kullanımından kaynaklanan emisyonlar, Rusya devletine ait Russian Coal şirketinin sattığı kömürün yakılmasından doğan emisyonlarla aynı düzeyde olabilir.
REKLAM
REKLAM
Raporda, 2022’den bu yana satılan Nvidia çiplerinin çalıştırılmasının, onları beslemek için kullanılan elektriğe bağlı olarak, 2025 yılında 4 ile 21 milyon ton arasında karbondioksit eşdeğeri emisyon üretmiş olabileceği tahmin ediliyor.
Ayrıca ABD’li çip üreticisinin tedarik zinciri emisyonlarının 2020’den bu yana yüzde 725 arttığı ve bunun yaklaşık 9,4 milyon tonluk bir artış anlamına geldiği belirtiliyor.
Raporun arkasındaki gruplardan biri olan Greenpeace Doğu Asya’ya göre “artışın başlıca nedeni, GPU’lar ve yapay zeka sistemleri için gerekli bileşenleri, malzemeleri ve üretim hizmetlerini üretmekten kaynaklanan yukarı yönlü emisyonlar oldu”.
Nvidia bu emisyonları, kendi faaliyetlerinin ötesindeki dolaylı salımları kapsayan Kapsam 3 altında raporluyor. Nvidia’nın sürdürülebilirlik raporlarından derlenen verilere göre bu emisyonlar, 2020’de yaklaşık 1,3 milyon ton karbondioksit eşdeğerinden 2026’da 10,7 milyon tona yükseldi.
Raporun başyazarı ve Oslo merkezli iklim ve enerji analisti Ketan Joshi, “En büyük yapay zeka rantçısı, aynı zamanda dünyanın en gizli ve en opak iklim ayak izlerinden birine sahip” diye konuştu. “Nvidia’nın, yapay zekanın ‘net iklim faydası’ sağladığı yönündeki iddiaları, sektörde hızla artan kirliliği gizlemek için kullanılan bir yeşil aklama taktiği.”
Rapor, Greenpeace International, Friends of the Earth, Beyond Fossil Fuels ve Stand.earth’ün de aralarında olduğu 8 iklim, kurumsal hesap verebilirlik ve dijital kampanya grubunca yayınlandı.
Nvidia şu anda sattığı ürünlerin kullanımından kaynaklanan emisyonları açıklamıyor. Araştırmacılar, rapordaki tahminlerin kümülatif çip satışları, varsayılan kullanım oranları ve farklı şebeke emisyon faktörlerine dayanarak yapıldığını belirtiyor.
Nvidia, üretiminin büyük kısmı Doğu Asya’daki tedarikçileri aracılığıyla yapılan ve üretken yapay zeka patlamasının merkezine yerleşen işlemciler tasarlıyor.
Rapora göre Nvidia’nın tedarik zinciri emisyonlarının önemli bölümü, çiplerini üretmek için gereken ham maddelerden ve imalat süreçlerinden kaynaklanıyor.
Gelişmiş yarı iletkenlerin üretimi ciddi miktarda enerji gerektirirken, bu çipler kurulumlarının ardından yapay zeka modellerini çalıştıran veri merkezlerinde elektrik tüketmeye devam ediyor.
Veri merkezleri ve iklim
Nvidia, yapay zekanın toplam emisyonları azaltmasının muhtemel olduğunu kamuya açık biçimde savunuyor.
“Çok hızlı oluşan görüş birliği, yapay zekanın, özellikle yaygın biçimde devreye girerse, net emisyon azaltımına yol açmasının en olası senaryo olduğunu gösteriyor” diyen Nvidia sürdürülebilirlik direktörü Josh Parker, Mayıs ayında ABD’li iklim haber sitesi Heatmap’e konuştu.
Parker, Uluslararası Enerji Ajansı, Dünya Ekonomik Forumu, Boston Consulting Group ve Grantham Enstitüsü gibi kuruluşlara atıf yaparak, yapay zekanın enerji verimliliğini artırmak gibi adımlar yoluyla diğer sektörlerde emisyonları azaltabileceğini savundu.
Ancak rapor, bilgi işlem gücüne yönelik talep hızla artarken sağlanan verimlilik kazanımlarının toplam etkiyi düşürmeyebileceğini belirtiyor ve Nvidia’nın iklim söylemini “yeşil aklama” olarak nitelendiriyor.
“Avrupa’ya ‘yeşil’ yapay zeka fantezisi satılırken, Büyük Teknoloji şirketleri emisyon yayan veri merkezlerinin ve fosil yakıt altyapısının devasa ölçekte genişlemesini körüklüyor” diyen Beyond Fossil Fuels’ta uluslararası kurumsal kampanyacı olarak çalışan Jill McArdle, bir açıklama kaleme aldı.
McArdle açıklamasında, “Buna iklim dostu bir teknolojik devrim demek, onu öyle yapmıyor; bu, Büyük Teknoloji’nin kârlarını güvence altına alırken Avrupa’yı daha fazla gaz ve enerji bağımlılığına kilitlemek için tasarlanmış bir yeşil aklama” ifadelerini kullanarak, karar vericileri “Büyük Teknoloji’nin kontrolündeki kirli veri merkezlerine öncelik vermemeye” çağırdı.
Rapor ayrıca, veri merkezlerinin pik talep dönemlerinde şebeke üzerindeki baskıyı hafifletmek için elektrik kullanımını geçici olarak azaltması veya kaydırması anlamına gelen “talep yanıtı” uygulamasını öne çıkaran Nvidia’yı da eleştiriyor. Nvidia bu esnekliği, veri merkezlerinin enerji dönüşümünü desteklemesinin bir yolu olarak sunuyor.
Ancak raporun yazarları, bu kısa süreli esneklik dönemlerinin, daha fazla veri merkezinin devreye girmesiyle yıl boyunca ortaya çıkacak çok daha büyük elektrik talebi artışını telafi etmede çok az etkisi olabileceğini savunuyor.
Princeton Üniversitesi’nden araştırmalara atıf yapan raporda, veri merkezlerinin hızlı büyüdüğü senaryolarda talep yanıtının yılın yüzde 1’inden daha az bir bölümünü kapsayabileceği belirtiliyor.
Raporun arkasındaki araştırmacılar, Nvidia’dan daha fazla şeffaflık talep ederek, çiplerinin kullanımından kaynaklanan emisyonları açıklamasını ve yapay zekanın net bir iklim faydası sağlayabileceği iddiasını destekleyen daha güçlü kanıtlar sunmasını istiyor.
Ayrıca şirketin veri merkezi büyümesinin daha geniş emisyon etkisini dikkate almasını ve tedarik zinciri emisyonlarını azaltmak için, ilave yenilenebilir enerji yatırımları da dahil olmak üzere, daha net hedefler belirlemesini talep ediyorlar.