İspanya, nefret söyleminde "alarm verici" bir artış tespit ettikten sonra, iklim bilimcilerini hedef alan çevrimiçi istismara karşı sıkı önlemler almaya başlayabilir.
İspanya, iklim bilimcilere yönelen nefret söyleminde yaşanan artışın ardından “dezenformasyonla mücadeleyi” en üst öncelik ilan etti.
Çevre Bakanı Sara Aagesen, bakanlığın, iklim konularında uzmanlaşmış meteorologları, iletişimcileri ve gazetecileri hedef alan saldırıların yoğunluğu, sıklığı ve şiddetinde “kaygı verici” bir artış tespit eden çeşitli çalışmaları incelediğini söylüyor.
Çalışmalardan biri, X’te (eski adıyla Twitter) paylaşılan düşmanca mesajların yüzde 17,6’sında, “doğru ve doğrulanmış bilgileri” paylaşan bilim insanlarını hedef alan “nefret söylemi, kişisel saldırılar ve aşağılama” bulunduğunu ortaya koyuyor.
Aagesen, şimdi de eğilim konusunda uyarıda bulunmak üzere Savcılığa yazdı; uzmanların, bunun iklim krizine dair kamusal anlayışı aşındırabileceği uyarısını yaptığını belirterek, “Uygun gördükleri her şekilde onlara yardımcı olacağım” dedi.
İklim bilimciler hakaret seliyle karşı karşıya
Elbette, iklim bilimcilere yönelik çevrimiçi taciz yeni bir olgu değil. Social Inclusion dergisinde yayımlanan 2025 tarihli bir çalışma, İspanya’nın devlet meteoroloji kurumu AEMET’ten bahseden ve 31 Aralık 2021 ile 19 Nisan 2023 arasında X’te paylaşılan yarım milyon mesajı inceledi.
Nefret söylemi tespit algoritmaları ve metin madenciliği teknikleri kullanılarak yapılan analiz, örneklenen mesajların dörtte birinde AEMET’e, çalışanlarına ve bilimsel çalışmalarına yönelik “bir dereceye kadar düşmanlık” sergilendiğini ortaya koydu.
“Meteorologları hedef alan aşağılayıcı yorumlar ve hakaretler aracılığıyla kayda değer miktarda nefret söylemi ifade edildi; bu, daha geniş bir anti-entelektüalizm ve bilimsel uzmanlığa kuşku duyma eğiliminin göstergesidir,” çalışmada belirtiliyor.
Araştırmacılar, özellikle jeomühendislik ve kimyasal izler (chemtrails) ile ilgili komplo teorilerinin yayılmasının, iklim bilimcilere yönelik istismarla doğrudan bağlantılı olduğu uyarısında bulundu.
Çalışma şöyle devam ediyor: “Sağlık, bilim ve iklim değişikliği alanında, sosyal ağlardaki bu dezenformasyon kampanyaları, ilgili toplumsal aktörleri hedef alan nefret söyleminin üretilmesiyle el ele gidiyor.”
“Bu, söylemlerini itibarsızlaştırıyor, araştırmalarının güvenilirliğini zedeliyor ve ekonomik ya da toplumsal değişim içeren önlemlerin benimsenmesini etkiliyor.”
İklim bilimciler artık yeter diyor
2022’de Avrupa genelindeki iklim bilimciler, YouGov tarafından düzenlenen çevrimiçi bir ankete katılmaya davet edildi. 468 yanıtın şaşırtıcı bir şekilde 183’ü, sağlıklarını, çalışmalarını veya iletişim tarzlarını etkileyen çevrimiçi taciz ya da istismara maruz kaldıklarını söyledi.
Global Witness’e göre, istismara maruz kalanların çoğunun itibarı (%81) ya da işleri (%91) hedef alındı. Kendini kadın olarak tanımlayan bilim insanları için kişisel özellikler de sıkça hedef oldu.
Nitekim etkilenen kadınların %34’ünde ve etkilenen erkeklerin yalnızca %3’ünde, cinsiyetleri “çok fazla” ya da “kayda değer” ölçüde hedef alındı.
Bu yaygın kötü muamele, iklim bilimcilerin iyilik hali üzerinde ciddi bir etki yaratıyor; beşte birinden fazlası depresyon yaşadığını bildirdi. %8’i ayrıca ölüm tehdidi aldığını söyledi.
“Çevrimiçi tacizi fazlasıyla gördüm,” diyor Euro-Akdeniz İklim Değişikliği Merkezi’nde çevre ekonomisti olan Dr. Shouro Dasgupta.
“Ne zaman medyada yer alsam, X’te ve Facebook’ta bir miktar taciz oluyor. Ve bu çoğu zaman, elbette, bildik şüphelilerden geliyor: iklim inkârcıları, bot ordusu, genel olarak hoş olmayan kişiler.”
Dr. Dasgupta, özel mesajlar yoluyla ırkçı tacize maruz kaldığını ve bu yüzden birçok iklim uzmanının sosyal medya profillerini kilitli tuttuğunu söylüyor.