İspanya’daki bir araştırmaya göre iş güvencesizliği, aşırı iş yükü ve bakım kalitesinin düşük algılanması hemşireleri mesleği bırakmaya itiyor. Bu da Avrupa’da yapısal bir eğilimi yansıtıyor.
İspanya’da hemşirelik mesleğinden ayrılma niyeti tek bir nedene değil, mesleğin günlük icrasını aşındıran bir dizi yapısal koşula bağlanıyor; bunların başında da istikrarsızlık ve düşük bakım kalitesi geliyor. Bunu ortaya koyan yeni bir çalışma (kaynak İspanyolca), İspanya’daki hemşirelerin neredeyse %40’ının önümüzdeki on yıl içinde mesleği bırakmayı düşündüğünü gösteriyor.
REKLAM
REKLAM
Bulgular, bugüne kadar ülkede yapılan en kapsamlı araştırmadan geliyor. Çalışma (kaynak İspanyolca), Sağlık Bakanlığı ile Carlos III Sağlık Enstitüsü (ISCIII) liderliğinde yürütüldü, 20 binden fazla yanıt analiz edildi ve sonuçlar ‘Journal of Nursing Management’ dergisinde yayımlandı.
Rapor, ankete katılan hemşirelerin %39,6’sının önümüzdeki on yıl içinde mesleği bırakmayı düşündüğünü, %17’sinin ise bunu yalnızca iki yıl içinde yapmayı planladığını ortaya koyuyor. Bu eğilimi açıklayan etkenler arasında iş güvencesinin zayıf olması, aşırı iş yükü ile bakım kalitesi ve hasta güvenliğine ilişkin olumsuz algılar öne çıkıyor.
Çalışmaya göre geçici sözleşmeli istihdam, mesleği bırakma olasılığını %33 oranında artırırken, hasta güvenliğinin kötü olduğuna dair algı riski %81 yükseltiyor. Ayrıca mesleği bırakmak isteyenlerin %56,5’i, başlıca neden olarak istikrar eksikliğini gösteriyor; bunu yetersiz takdir ve birçok kişinin yetersiz bulduğu çalışma koşulları izliyor.
Analiz aynı zamanda dikkat çekici bölgesel eşitsizliklere işaret ediyor: Madrid, Kanarya Adaları, Galiçya ve Balear Adaları gibi özerk bölgelerde, Navarra’ya kıyasla mesleği bırakma niyetinin ortaya çıkma olasılığı iki kattan daha yüksek. Araştırmacılar bunu, çalışma koşulları ve sağlık sisteminin örgütlenmesindeki farklılıklarla ilişkilendiriyor.
Öne çıkan bir diğer unsur, eğitim ile mesleki uygulama arasındaki uyumsuzluk: uzman hemşirelerin yalnızca %34,5’i kendi uzmanlık alanında çalışıyor; bu da mesleki memnuniyetsizliği artırıyor. Buna bakım için ayrılan sürenin yetersizliği de ekleniyor; bu nedenle katılımcıların %60’ı bazı bakım hizmetlerini atladığını kabul ediyor.
Avrupa’ya yayılan bir eğilim
Bu olgu yalnızca İspanya’ya özgü değil. Avrupa’nın farklı ülkelerinde sağlık sistemleri, giderek büyüyen bir hemşire açığıyla karşı karşıya. Bu durum, nüfusun yaşlanması, artan hizmet baskısı ve yetenekli personeli elde tutmadaki güçlüklerle daha da ağırlaşıyor.
Uluslararası kuruluşların raporları, Avrupa Birliği’nin önümüzdeki yıllarda bakım kalitesini koruyabilmek için yüz binlerce ek hemşireye ihtiyaç duyabileceği uyarısında bulunuyor. Almanya, Fransa ve Birleşik Krallık gibi ülkelerde sağlık sendikaları, meslekten erken ayrılma oranlarının arttığına ve hastaneler ile birinci basamak sağlık hizmetlerinde vardiyaların doldurulmasında güçlükler yaşandığına dikkat çekiyor.
2025-2027 Hemşirelik Bakımı Stratejik Çerçevesi kapsamında yürütülen İspanyol çalışması, istikrarın, mesleki tanınmanın ve çalışma koşullarının iyileştirilmesinin, eğer önlem alınmazsa Avrupa sağlık sistemlerinin sürdürülebilirliğini tehlikeye atabilecek bir yetenek göçünü durdurmak için kilit önem taşıdığını vurguluyor.