Avro Bölgesi'nde enflasyon mayısta yüzde 3,2'ye çıkarak 2023'ten bu yana en yüksek seviyeye ulaştı; enerji ve hizmetler etkili oldu. Piyasalar, ECB'nin gelecek hafta faiz artırmasını artık kesin görüyor.
Avro Bölgesi genelinde fiyat baskıları Mayıs ayında yeniden hız kazandı; Hürmüz Boğazı ablukasından kaynaklanan aksaklıkların enerji piyasalarında yankı bulmaya devam etmesiyle enflasyon neredeyse üç yılın en yüksek seviyesine çıktı ve Avrupa Merkez Bankası'nın yakında faiz artıracağı beklentilerini pekiştirdi.
REKLAM
REKLAM
Eurostat'ın salı günü yayımladığı öncü tahmine göre, Avro Bölgesi'nde yıllık enflasyon Mayıs ayında yüzde 3,2'ye yükseldi; Nisan'da oran yüzde 3,0 olmuştu. Bu veri, ekonomistlerin beklentileriyle aynı düzeyde gerçekleşirken, Eylül 2023'ten bu yana görülen en yüksek enflasyon oranına işaret etti.
Mayıs enflasyonundaki artışın arkasında ne var?
Enerji, artışın arkasındaki başlıca güç olmayı sürdürdü; bu kalemdeki fiyatlar bir yıl öncesine göre yüzde 10,9 daha yüksek gerçekleşti ve Nisan'daki yüzde 10,8'e kıyasla neredeyse değişmedi.
Para politikası yapıcıları için daha kaygı verici olan ise, Yönetim Konseyi'nin iç kaynaklı fiyat baskılarını tespit etmek için en yakından izlediği gösterge olan hizmet enflasyonunun seyriydi.
Hizmet enflasyonu yüzde 3,0'dan yüzde 3,5'e yükseldi; bu sıçrama, enerji şokunun daha geniş ekonomiye sızmaya başladığını ima ettiği için, manşet enflasyon oranından çok daha fazla Frankfurt'u kaygılandıracak.
Enerjiyi dışlayan çekirdek enflasyon ise yüzde 2,2'den yüzde 2,4'e çıktı.
Tablo, üye ülkeler arasında hayli farklıydı. Büyük ekonomiler arasında en hızlı artış yüzde 3,6 ile İspanya'da görüldü; onu enflasyonun bir ay önceki yüzde 2,8'den keskin biçimde hızlandığı İtalya'da kaydedilen yüzde 3,3 izledi.
Fransa'da oran yüzde 2,8, blokun en büyük ekonomisi Almanya'da ise yüzde 2,7 oldu.
Portekiz ise az sayıdaki gevşeme yaşayan ülkeden biriydi; enflasyon Nisan'daki yüzde 3,3'ten yüzde 3,1'e indi.
Tüketiciler artık enflasyonun daha uzun süre yüksek kalmasını bekliyor
Veriler, hanehalklarının fiyatların yükselmeye devam etmesine hazırlanmaya başladığını gösteren yeni kanıtlarla birlikte açıklandı.
ECB'nin pazartesi günü yayımlanan Nisan ayı Tüketici Beklentileri Anketi'ne göre, önümüzdeki 12 aya ilişkin ortanca enflasyon beklentisi, merkez bankasının hedefinin iki katı olan yüzde 4 seviyesinde kaldı; tüketicilerin geçtiğimiz yıla ilişkin algıladığı enflasyon oranı ise yüzde 3,5'ten yüzde 4'e yükseldi.
Daha uzun vadeli beklentiler ise bir miktar daha sağlam kaldı.
Üç yıl sonrasına ilişkin enflasyon beklentisi hafifçe gerileyerek yüzde 2,9'a inerken, beş yıllık beklenti yüzde 2,4'te sabit kaldı. Ancak ECB, enflasyon beklentilerine dair belirsizliğin yüksek seyretmeyi sürdürdüğüne dikkat çekti.
Anket, ekonomik görünüme ilişkin beklentilerin de kötüleştiğinin altını çizdi.
Tüketiciler, önümüzdeki yıla ilişkin büyüme görünümü konusunda daha karamsar hale gelirken, harcama artışına dönük beklentiler yükseldi; bu da hanehalklarının yaşam maliyetleri üzerinde daha fazla baskı beklediğine işaret ediyor.
Piyasalar haziranda faiz artışını neredeyse tamamen fiyatladı
Finansal piyasalar, ECB'nin para politikasını daha da sıkılaştırmaktan başka fazla seçeneği kalmadığına giderek daha fazla inanıyor.
Tahmin platformu Polymarket, gelecek haftaki Yönetim Konseyi toplantısında ECB'nin mevduat faizini 25 baz puan artırma olasılığını şu anda yüzde 97 olarak fiyatlıyor.
Birçok ekonomist de bu görüşü paylaşıyor.
ABN AMRO kıdemli ekonomisti Bill Diviney, önümüzdeki iki toplantıda da art arda faiz artırımları bekliyor.
ECB Başkanı Christine Lagarde'ın son açıklamalarına atıf yapan Diviney, "İleriye dönük yönlendirmeden uzaklaşmış bir kurum için, bu, alabileceğiniz kadar net bir 'faiz artışı geliyor' sinyali" dedi.
ING'nin küresel makro araştırmalar başkanı Carsten Brzeski ise haziran toplantısının, enflasyon beklentilerinin çapasından kopmasını önlemek için tasarlanan bir "sigorta amaçlı artışa" giderek daha çok benzediğini savunuyor.
Brzeski, "Orta Doğu'daki savaş yarın sona erse bile, enflasyona verilecek zarar çoktan verildi" dedi. "Enflasyon, Avro Bölgesi ekonomisini vurmaya başladı ve vurmaya devam edecek."
ECB için zorlu bir dengeleme süreci
Denetim ve danışmanlık şirketi MHA'nın ekonomik danışmanı Joe Nellis, ECB'nin artık giderek zorlaşan bir ödünleşimle karşı karşıya olduğunu düşünüyor.
Nellis, "Enflasyondaki bu yukarı yönlü hareketle birlikte ECB'nin gelecek hafta faizleri 0,25 puan artırma ihtimali giderek güçleniyor" dedi.
Ancak daha yüksek borçlanma maliyetleri, şirket yatırımları, hanehalkı harcamaları ve yüksek borçlu hükümetler üzerinde ek baskı yaratabilir.
O, "ECB'yi zor bir dengeleme süreci bekliyor. Daha yüksek faizler, yatırımlarını zaten kısan şirketler ile yükselen konut kredisi taksitleri ve zorlanan bütçelerle karşı karşıya kalan hanehalkları üzerindeki baskıyı daha da artıracak" diye ekledi.
Bank of America ekonomisti Ruben Segura-Cayuela, mevduat faizini yüzde 2,5'e çıkaracak olan Haziran ve Temmuz aylarında iki çeyrek puanlık artış beklentisini koruyor; ancak daha zayıf ekonomik verilerin, ikinci adımı eylüle erteleyebileceğini de kabul ediyor.
Döviz piyasaları açısından finansal hizmetler şirketi Ebury'nin başekonomisti Enrique Díaz-Alvarez, ECB yetkililerinin haziran hamlesini yeterince açık biçimde önceden duyurduğunu, dolayısıyla artık çok az şeyin bu kararı raydan çıkarabileceğini söylüyor. Enerji fiyatları düştüğünde ve Amerika Birleşik Devletleri ile İran Hürmüz'ü yeniden açmaya dönük bir anlaşmaya yaklaştıkça, ilave sıkılaştırma alanının da sınırlı olduğunu düşünüyor.
Euro, enerji fiyatlarındaki gerilemenin ima edebileceği kadar değer kazanmadı; Díaz-Alvarez, bunun nedeninin PMI verilerinde görülen zayıf iş dünyası güveni olduğunu belirtiyor.
Hazirandan sonrası için rota
Merkezdeki tartışma, enerji şokunun geçici bir epizot olarak sönümlenip sönümlenmeyeceği ya da tedarik zincirlerindeki aksaklıkların, ECB'nin en çok çekindiği türden ikinci tur etkiler yaratıp yaratmayacağı üzerinde yoğunlaşıyor.
ECB açısından gelecek haftaki karar büyük ölçüde netleşmiş görünüyor. Daha zor olan soru, bu kararı tetikleyen arz şoku hafiflemeye başladığında sıkılaştırmanın ne kadar süreceği.